3 ประสาน สู่ 3 ระดับ

“เมืองประวัติศาสตร์ พระธาตุทองคำ

ชื่นฉ่ำธรรมชาติ แร่ธาตุอุดม เครื่องถมสามกษัตริย์  

มากวัดมากศิลป์ ครบสิ้นกุ้งปู”

                จ.นครศรีธรรมราชเมืองมากด้วยวัฒนธรรมและความอุดมสมบูรณ์  และการช่วนเหลือเกื้อกูลกันจนพัฒนาเป็นเครือข่ายทางสังคมหรือเครือข่ายองค์กรชุมชน ซึ่งได้พื้นฟูระบบสวัสดิการชุมชนท้องถิ่น  เพื่อให้สามารถเป็นหลักประกันความมั่นคงในการดำรงชีวิตบนฐานของการพึ่งตนเอง การช่วยเหลือเกื้อกูลกันและกันของคนในชุมชน โดยคนในชุมชนสามารถดูแลกันเองได้อย่างทั่วถึง โดยมีฐานความคิดสำคัญคือ การสร้างหลักประกันเพื่อความมั่นคงของคนในชุมน โดยชุมชนท้องถิ่น ซึ่งหมายรวมถึงทุกอย่างที่จะทำให้คนในชุมชนมีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น  ทั้งในรูปของ ทุน น้ำใจ การช่วยเหลือด้านต่างๆ ที่เกี่ยวกับวิถีชีวิตตั้งแต่เกิดจนกระทั่งจากโลกใบนี้ไป หัวใจของการจัดการสวัสดิการชุมชนคือ  การพึ่งตนเองและการช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ยึดหลัก“ให้อย่างมีคุณค่า และรับอย่างมีศักดิ์ศรี” โดยมีกระบวนการดำเนินงานที่สอดคล้องกับวัฒนธรรมภูมิปัญญาท้องถิ่น ใช้หลักศาสนา และการมีส่วนร่วมของคนอย่างกว้างขวาง

                ในช่วงปี 2547-2549 ที่ผ่านมา รัฐบาลได้เล็งความสำคัญ ในการจัดระบบสวัสดิการชุมชนท้องถิ่นอีกระบบหนึ่งที่จะเติบโตเป็นระบบสวัสดิการหลักและไปเสริมสังคมของประเทศได้ ให้ครอบคลุมถึงทุกกลุ่มเป้าหมาย โดยให้การสนับสนุนอย่างต่อเนื่องมาเป็นลำดับ ในช่วงปี  2549 ได้สนับสนุนการพัฒนาสวัสดิการชุมชน จำนวน 8 พื้นที่ (ตำบล) ในจังหวัดนครศรีธรรมราช ผ่านกลไกศูนย์ประสานงานเครือข่ายองค์กรชุมชน ภาคประชาชน สนับสนุนการต่อสู้เพื่อเอาชนะความยากจน (ศตจ.ปชช.)  และเกิดการขับเคลื่อนสวัสดิการสังคมเพื่อให้เกิดความยั่งยืนอย่างต่อเนื่อง

                ปี 2550 ถึง ปัจจุบัน ได้ขยายพื้นที่ปฏิบัติการเป็น 20 ตำบล และเกิดการยกระดับสวัสดิการชุมชนสู่นโยบายการจัดสวัสดิการสังคม โดยมีเป้าหมายเพื่อขยายให้ครอบคลุมทุกตำบลของจังหวัดนครศรีธรรมราช ในปี  2553  อย่างเป็นรูปธรรม จากผลการดำเนินงานที่ผ่านมา ได้เกิดการทำงานที่เป็นรูปธรรม โดยอาศัยหลักการ 3 ประสาน คือ ภาครัฐเป็นผู้เกื้อหนุนเสริมช่วยพัฒนาระบบกลไก ภาคท้องถิ่นพัฒนาแนวทางความร่วมมือสร้างแผนกลไกรองรับระดับพื้นที่ และภาคประชาสังคม ภาคประชาชน เป็นผู้ขับเคลื่อนและทำให้กองทุนสามารถคงอยู่ได้ ดังนั้นจึงเป็นแนวคิดที่เรียกว่า 3 ประสาน พัฒนากลไกดำเนินงานสวัสดิการสังคม ตั้งแต่ระดับจังหวัดจนมาถึงระดับพื้นที่ (อำเภอ ตำบล)  หรือ แนวคิด 3 ประสาน สู่ 3 ระดับ รวมถึงในโครงการสนับสนุนการจัดสวัสดิการชุมชน ที่กำลังดำเนินการ ภายใต้งบประมาณ 727.3 ล้านบาทนั้น ยิ่งเห็นแนวทางการดำเนินงานและการประสานงานกันมากขึ้นอย่างชัดเจน นับเป็นปราการณ์หนึ่งที่เป็นการผลักดันกระบวนการสวัสดิการชุมชน

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ยุทธศาสตร์สวัสดิการสู่แนวทางปฏิบัติ ผลัก :ขับเคลื่อน : ประสาน

                การดำเนินภายใต้แนวทางและโครงสร้าง 3 ประสาน และจัดสวัสดิการชุมชนท้องถิ่น เป็นการวางแผนและแนวทางไปสู่การสร้างความมั่นคงในชีวิตที่ครอบคลุมพื้นที่ทั่วทั้งจังหวัดนั้น เพื่อพัฒนาขบวนสวัสดิการจังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งแต่ละท้องถิ่นอาจมีระบบและรูปแบบที่หลากหลายตามความต้องการที่สอดคล้องกับวิถีชีวิตของชุมชน แต่สามารถสรุปหลอมรวมกลายเป็นยุทธศาสตร์ที่สำคัญได้ ดังนี้

                1. ส่งเสริมกระบวนการมีส่วนร่วม ภาคี ภาครัฐฯ ภาคประชาชน ชุมชนท้องถิ่น เป็นเจ้าของ มีการบริหารจัดการโดยชุมชน

               2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ของคน องค์กรและภาคีการทำงานที่ “หน่วยงานส่วนกลาง” เป็นหลักและเป็นการ  “สงเคราะห์ ” เฉพาะกลุ่มองค์กร มาเป็นการดำเนินงาน โดย 

ชุมชนเป็นหลัก

                3.ใช้การจัดสวัสดิการเป็นเครื่องมือในการพัฒนาคน/ชุมชนท้องถิ่น

 

เป้าหมายสวัสดิการชาวนครศรีฯ สู่ความเป็นจริง ภายใต้ โครงการสนับสนุนการจัดสวัสดิการชุมชน 

                จากยุทธศาสตร์การขับเคลื่อนงาน  และขบวนการ 3 ประสาน 3 ระดับ เป้าหมายแผนการปฏิบัติการสวัสดิการชุมชนท้องถิ่น ปี 2551 – 2553 จึงมีความชัดเจนมากขึ้น และเพื่อกำหนดทิศทางไว้อย่างชัดเจนและเป็นรูปธรรมในการพัฒนาการทำงานเรื่องสวัสดิการชุมชนต่อไป  มุ่งเน้นการดำเนินการเพื่อให้เกิดระบบโครงข่ายคุ้มครองทางสังคม ให้เกิดคุณภาพเป็นการสร้างความรู้ ความสามารถ เกิดกลไกการจัดการสวัสดิการพัฒนาร่วมกันของชุมชนท้องถิ่น พัฒนาความรู้ให้เกิดรูปแบบการจัดการที่ชุมชนมีส่วนร่วม ให้เกิดการพัฒนาที่ต่อเนื่องยั่งยืน  หรือ5 เกิด

1. เกิดการจัดระบบสวัสดิการพื้นบ้านโดยชุมชนเป็นหลักในการดูแลร่วมกับท้องถิ่น

2. เกิดเป็นการพื้นระบบความสัมพันธ์ ความเอื้ออาทรของสังคมให้เกิดการดูแลและ 

    ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน

3.  เกิดการขยายผลการจัดสวัสดิการในรูปแบบที่หลากหลาย

 4. เกิดกลไกการจัดสวัสดิการชุมชนในทุกระดับ ชุมชน / ตำบล / จังหวัด

5. เกิดการเชื่อมโยงแผนพัฒนาสวัสดิการร่วมกับแผนท้องถิ่นอย่างบูรณาการ

สวัสดิการชุมชนคนนครศรีฯ คงยังยืนและเป็นไปตามแผนที่ตั้งไว้  สู่สังคมนครศรีธรรมราชคนไม่ทอดทิ้งกัน

 

แผนงานเป้าหมายการปฏิบัติการจังหวัดนครศรีธรรมราช 

ปี 

2549

ปี 

2550

ปี

2551

ปี

2552

ปี

2553

8 ตำบล

20 ตำบล

46 ตำบล

49 ตำบล

49 ตำบล

 

 

“จังหวัดนครศรีธรรมราช

สวัสดิการสังคม

คนไม่ทอดทิ้งกัน”

 

[1] สัมภาษณ์ คุณสง่า ทองคำ  ประธานเครือข่ายสวัสดิการสังคม จังหวัดนครศรีธรรมราช 5 มกราคม 2553