ต้นเดือนที่ผ่านมา เมื่อ วันที่ ๒ - ๔ ธ.ค. ๕๒ มีการประชุมวิชาการจิตตปัญญาประจำปี ครั้งที่ ๒  ที่โรงแรมรามาการ์เด้นส์ กรุงเทพฯ โรงเรียนเพลินพัฒนาส่งบทความทางวิชาการที่เป็นความรู้ปฏิบัติแนวจิตตปัญญาจากห้องเรียนชั้นประถม – มัธยม ไปร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเวทีใหญ่ ๒ เรื่องด้วยกัน คือ

 

 

  • จิตตปัญญากับภาวะพร้อมเรียนรู้ในชั้นเรียน (Awareness of Learning with Contemplative Education in Classroom) - ณัฐทิพย์ วิทยาภรณ์

 

บทคัดย่อ 

 

ประสบการณ์จากการใช้แนวทางจิตตปัญญาศึกษากับวิชาชีพครูนั้น เป็นการเปิดโอกาสให้นักเรียนได้มีประสบการณ์ตรงในการหยั่งรู้ภาวะภายในของตนเอง เห็นคุณค่าของตนเอง เห็นคุณค่าของผู้อื่น เห็นความดีงามในการอยู่ร่วมกัน รวมถึงรู้จักความรู้ที่มีอยู่ในตัว และนำความรู้นั้นมาใช้ให้เกิดประโยชน์ผ่านกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้วยการใช้กิจกรรมภาวะพร้อมเรียนรู้ก่อนเข้าสู่บทเรียน โดยทั้งครูและนักเรียนควรมีภาวะตื่นรู้ สงบ มีสมาธิ สดชื่น และจิตแจ่มใสในทุกๆ กิจกรรม จากกรณีตัวอย่างทั้ง ๓ ชั้นเรียนนั้น แม้จะมีบริบทเนื้อหาที่แตกต่างกันไปตามแต่ละชั้นปี แต่จุดร่วมเดียวกันที่ครูต้องสร้างขึ้นมา คือ จิตวิญญาณแห่งความเป็นมนุษย์ที่มีความสงบ มีสติ และมีความเบิกบานต่อสิ่งต่างๆ ที่นักเรียนได้ลงมือทำ ในส่วนท่าทีของตัวครูก็มีส่วนสำคัญมิใช่น้อย ครูต้องเปิดใจ และไว้วางใจในตัวนักเรียน และหลีกเลี่ยงการใช้อำนาจกับนักเรียน โดยครูเพียงแต่เข้าไปใช้ชีวิตร่วมกับนักเรียนในห้องเรียนอย่างมีปฏิสัมพันธ์ และเชื่อมโยงตัวครูไปสู่นักเรียนด้วยคุณธรรมแห่งความรักและความเมตตา

 

คำสำคัญ: ภาวะพร้อมเรียนรู้

 

 

  • แนวคิดและแนวทางในการใช้วรรณคดีสร้างการเรียนรู้ด้วยใจอย่างใคร่ครวญในผู้เรียนระดับมัธยมศึกษา (Concept and Approaches in Applying Literature in Enhancing Contemplative Education among Students in Secondary Schools)  - วิมลศรี  ศุษิลวรณ์

 

บทคัดย่อ

 

วัยรุ่นเป็นวัยที่พลุ่งพล่านไปตามอารมณ์ หากเปี่ยมไปด้วยพลังความคิดในทางสร้างสรรค์ วรรณคดีเป็นบทเรียนสำคัญที่จะแสดงให้เห็นถึงความประณีตในการเปลี่ยนแปลงรสของอารมณ์ต่างๆ ให้กลายเป็นลีลาทางภาษาที่มีความงดงาม

 

การเข้าถึงวรรณคดีจะช่วยขัดเกลาอุปนิสัย ปรับเปลี่ยนเคลื่อนย้ายมุมมองของผู้เรียนออกจากการยึดตนเองเป็นศูนย์กลาง เกิดความเข้าใจผู้อื่นในแบบที่เขาเป็น จากการไม่นำคุณค่าของตนเองไปตัดสินคนอื่น ด้วยการเข้าไปเรียนรู้ความรู้สึกและความต้องการของคนอื่น ผ่านการเข้าใจอารมณ์ของตัวละคร การเรียนรู้วรรณคดีจึงเป็นอีกหนทางหนึ่งที่จะก่อให้เกิดสติปัญญาทางภาษา และเกิดความเข้าใจในตนเองและคนอื่นได้อย่างลึกล้ำ

 

คำสำคัญ : วรรณคดี อารมณ์ การเรียนรู้ด้วยใจอย่างใคร่ครวญ

 

การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในครั้งนี้ เป็นการเปิดพื้นที่ให้ได้ใคร่ครวญถึงผลของการทำงานที่ผ่านมา และ เกิดการรับรู้ความเป็นไปของกระแสการ “เปลี่ยนกระบวนทัศน์”  “ปรับกระบวนท่า”  “กล้าที่จะเลือก” เพื่อก้าวไปสู่การสร้างสังคมอุดมปัญญาที่มีการหยั่งลึกเข้าไปหาปัญญาญาณด้านในที่มีอยู่ในตัวของเราทุกคน