การเรียนรู้ตลอดชีวิตกับชาวนา (๒๘)_๒

มวนเขียวดูดใบ เป็นตัวห้ำดูดกินไข่เพลี้ยกระโดด และเพลี้ยจักจั่น ทำให้ไข่แฟบ เป็นศัตรูที่สำคัญของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล
แมงมุมเขี้ยวยาว สร้างใยตามใบข้าว ดักล่าเหยื่อในเวลากลางวันและกลางคืน กินเพลี้ยกระโดด เพลี้ยจักจั่น และหนอนแมลงวันข้าว
ด้วงเต่า ตัวอ่อนและตัวเต็มวัยกินแมลงศัตรูข้าว

<p>ด้วงดิน อยู่ตามโคนต้นข้าวหรือบนดิน กินเพลี้ยกระโดด เพลี้ยจักจั่น และหนอนศัตรูข้าว
</p>มวนเพชฌฆาต อาศัยอยู่ตามกอข้าว เป็นตัวห้ำกินหนอนแมลงศัตรูข้าว
แตนเบียนโกนิโอซัส เป็นแตนเบียนภายนอกที่สำคัญของหนอนห่อใบข้าว
แตนเบียนสานลเสียส ทำลายหนอนกระทู้โดยเพศเมียวางไข่และเจริญเติบโตในตัวหนอนและกินผนังตัวหนอนมาเข้าดักแด้ข้างนอก และสร้างเส้นใยหุ้มดักแด้ <p> 
แตนเบียนมาโตรเซนทรัส พบทั่วไปในนา บินอยู่เหนือกอข้าว เพศเมียจะวางไข่และเจริญเติบโตอยู่ภายในตัวหนอนห่อใบข้าว
</p>แตนเบียนอีลัสมัส ทำลายหนอนห่อใบข้าว โดยหนอนของแตนเบียนจะกินข้างนอกตัวหนอนห่อใบข้าว
แมลงวันก้นขน บินตามใบข้าวเพื่อหาเหยื่อ ตัวเมียวางไข่บนตัวหนอนกัดกินใบ เมื่อไข่ฟักเป็นหนอนจะกัดกินอยู่ภายในเหยื่อ
จิ้งหรีดหนาวยาว พบในนาข้าว สภาพนาสวนและข้าวไร่ ตัวเต็มวัยและตัวอ่อนเป็นตัวห้ำกินไข่แมลงศัตรูข้าว
<p> 
</p><p>หนอนกระทู้กล้า
รูปร่างลักษณะ ด้านบนของตัวหนอนมีสีน้ำตาลแก่ และมีลายตามความยาวของลำตัว 3 เส้น ด้านล่างมีสีน้ำตาลอ่อน ตัวแก่เป็นผีเสื้อกลางคืน มีสีเทาปนน้ำตาล
ลักษณะการทำลาย ทำความเสียหายแก่กล้าข้าวมาก ระยะแรกจะกัดกินผิวใย เมื่อโตขึ้นจึงเริ่มกัดกินใบทั้งใบและจะกัดกินลำต้นระดับพื้นดิน
แมลงสิง
รูปร่างลักษณะ ตัวเต็มวัยรูปร่างเรียว ขนาดลำตัวยาวประมาณ 2 x 14 ซ.ม. สีน้ำตาลอ่อน ปีกใส ตัวอ่อนมีสีเขียวปนเหลือง ตัวเมียวางไข่บนข้าวมีลักษณะคล้ายกลอง มีลักษณะพิเศษคือมีกลิ่นเหม็นเขียว
ลักษณะการทำลาย ทั้งตัวอ่อนและตัวแก่ดูดน้ำเลี้ยงจากเมล็ดข้าว ขณะที่เป็นน้ำนม ทำให้เมล็ดข้าวลีบ หรือเมล็ดไม่สมบูรณ์</p><p>
</p><p>ด้วงก้นกระดก พบทั่วไปในนาข้าว มีความว่องไวตามต้นข้าว กินตัวอ่อนและตัวเต็มวัยของเพลี้ยกระโดด
แมลงดำหนาม
รูปร่างลักษณะ ตัวแก่เป็นพวกด้วงปีกแข็ง มีสีดำ หนวดยาวประมาณ 5 - 6 ม.ม. รูปร่างป้อม ลำตัวมีหนามแหลมแข็ง ปีกคลุมตัวหนอนมีลักษณะแบน จะกัดกินภายใต้ผิวใบและเข้าดักแด้ภายในเนื้อเยื่อของใบข้าว
ลักษณะการทำลาย ที่เห็นเด่นชัดที่สุดคือ เส้นสีขาวแกนๆบนใบข้าวตัวหนอนของแมลงดำหนามที่กัดกินใบข้าว มีลักษณะการทำลายคล้ายหนอนชอนใบ โดยกัดกินส่วนที่เป็นสีเขียวอยู่ใต้ผิวใย ทำให้ใบข้าวมีลักษณะโปร่งแสง
</p><p>แมลงล่า
รูปร่างลักษณะ เป็นพวกมวนชนิดหนึ่ง ลักษณะลำตัวค่อนข้างกลมคล้ายโล่ ด้านหัวและอกเป็นรูปสามเหลี่ยม ลำตัวมีสีน้ำตาลดำ หัวมีสีดำ ยาว 7 – 8.5 ม.ม. ก้าว 4 – 4.5 ม.ม. ตัวผู้เล็กกว่าตัวเมียเล็กน้อย
ลักษณะการทำลาย ทั้งตัวอ่อนและตัวแก่ ดูดกินน้ำเลี้ยงตามโคนต้นข้าว บริเวณที่ดูดทำลายจะเป็นสีน้ำตาล ถ้าถูกทำลายมากๆต้นข้าวจะเหี่ยวแห้งตายได้
แมลงบั่ว
รูปร่างลักษณะ ตัวแก่มีลักษณะคล้ายยุง ยาวประมาณ 3 – 4 ม.ม. ส่วนท้องจะมีสีส้ม หนวดและขามีสีดำ
ลักษณะการทำลาย เมื่อต้นข้าวถูกหนอนแมลงบั่วทำลาย จะทำให้เกิดเป็นหลอดเป็นสีเขียวขาวๆ จนเกือบจะเป็นสีขาว ต้นข้าวที่เกิดหลอดบัวไม่สามารถจะออกรวงได้ตามปกติ เมื่อต้นข้าวถูกแมลงบั่วทำลายมากๆจะทำให้ข้าวแตกกอมากคล้ายตะไคร้</p><p>
</p>ตักแตนหนวดสั้น
<p>เพลี้ยแป้ง
รูปร่างลักษณะ เพลี้ยแป้งตัวเมียไม่มีปีก ยาวประมาณ 3 – 4 ม.ม. มีลำตัวเป็นปล่องๆ ค่อนข้างสั้น และมีผงแป้งคลุมอยู่ภายนอก ตัวผู้มีปีก มักพบเป็นกลุ่มระหว่างกานใบกับลำต้นข้าว
ลักษณะการทำลาย เพลี้ยแป้งทำความเสียหายแก่ต้นข้าว โดยดูดกินน้ำเลี้ยงบนใบข้าวและกานใบตั้งแต่ระยะปักดำจนถึงระยะออกดอก เมื่อข้าวถูกทำลายจะแห้งเหี่ยวและแคระแกร็น ในที่สุดจะตายทั้งกอ บางต้นแม้ไม่ตายก็ไม่สามารถออกรวงได้ตามปกติหรือถ้าออกรวงก็จะมีเมล็ดลีบ</p>การสำรวจแมลงในแปลงนา วันที่ 28 มิถุนายน 2547
<table cellspacing="0" cellpadding="0" border="0">
- แปลงน้า นายสำราญ สระโจมทอง
</table><table cellspacing="0" cellpadding="0" border="0">
แมลงดี 5 ชนิด
</table><table cellspacing="0" cellpadding="0" border="0">
แมลงตัวร้าย 3 ชนิด
</table>
<p> </p>