แนวทางการดูแลผู้ป่วยที่มีภาวะตกเลือดหลังคลอด ( PPH )

 

การดูแลผู้ป่วย

1.  ระยะก่อนคลอด

-          ซักประวัติอย่างละเอียดเพื่อหาความเสี่ยงที่จะเกิดการตกเลือดหลังคลอดโดยประเมินภาวะเสี่ยงของหญิงตั้งครรภ์ตามแนวทางการดูแล จากประวัติการตั้งครรภ์ในครั้งก่อน  , การตรวจร่างกาย

-          เมื่อหญิงตั้งครรภ์เข้าสู่ระยะเจ็บครรภ์จริงให้การดูแลในขณะรอคลอดตามแนวทางในขณะรอคลอด

2.  ระยะคลอดและหลังคลอด

-          ทำคลอดในระยะที่สองและระยะที่สามอย่างถูกต้องเหมาะสมร่วมกับตรวจรก  การฉีกขาดของช่องทางคลอดอย่างละเอียด  การหดรัดตัวของมดลูก และ กระเพาะปัสสาวะ

-          ประเมินภาวะสูญเสียเลือดหลังคลอด  อาการและอาการแสดงของภาวะตกเลือดหลังคลอด เช่น มีเลือดออกมาก  ระดับความรู้สึกตัวเปลี่ยนแปลง   กระสับกระส่าย  เหงื่อออกตัวเย็น  ใจสั่น  ชีพจรเบาและเร็ว  ความดันโลหิตต่ำ

-          ถ้าพบมีอาการและอาการแสดงของภาวะตกเลือดดังที่กล่าวมาให้ค้นหาสาเหตุของการตกเลือดให้เร็วที่สุด เช่น  มดลูกหัดรัดตัวไม่ดี  ช่องทางคลอดฉีกขาดมาก  กระเพาะปัสสาวะเต็ม  รกไม่คลอดภายใน  30  นาที  รกหรือเศษรกค้างในโพรงมดลูก เป็นต้น

-          รายงานแพทย์เวรทราบ  ขณะที่รอแพทย์เวร ให้  On  Oxygen  canular  5  ลิตร/นาที พิจารณาเปิดเส้นให้   IV  Fuid  เพิ่มอีกหนึ่งเส้น  โดยให้  Acetar  1000   ml   V 

-          เจาะ  Hct.  ในทันที  กรณีบุคลากรเพียงพอให้ทำ VCT  ด้วย ( เวรเช้าปกติให้ทำ VCT ด้วย )

-          ประเมินและบันทึกการเปลี่ยนแปลงของสัญญาณชีพรวมทั้งระดับความรู้สึกตัวของผู้คลอด  อาการและอาการแสดงต่าง ๆ  เป็นระยะ ๆ  รวมทั้งอธิบายให้ผู้คลอดและญาติของผู้คลอดทราบ และพูดคุยปลอบโยนให้ผู้คลอดและญาติคลายความวิตกกังวล

-          ถ้าพบว่ามดลูกไม่หดรัดตัวหรือหดรัดตัวไม่ดี ร่วมกับรกไม่คลอดใน  30  นาที

** ให้ตรวจดูกระเพาะปัสสาวะ  ถ้ากระเพาะปัสสาวะเต็มให้สวนปัสสาวะออกให้

      หมด

**  เตรียมล้วงรก โดยจัดผู้คลอดให้อยู่ในท่า  Lithotomy  พร้อมทั้งอธิบายให้ผู้  

      คลอดทราบและเข้าใจ

**  เตรียมยาสลบ กรณีวิสัญญีพยาบาลไม่อยู่ ให้เตรียม Valium และ Pethidine

     ไว้ โดย  Dose ของการให้อยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ 

**  เตรียม  Set  Curette ให้แพทย์ ในกรณีที่ล้วงรกไม่หมด

**  หลังจากแพทย์ทำการล้วงรกเสร็จแล้ว ดูแลการได้รับ  Methergin  1 amp v 

      ทันที  และให้  Syntocinon  20  u  in  5%D/N/2  1000  ml  v  drip  60  ud/min

**  หลังจากเย็บซ่อมแซมฝีเย็บแล้วตรวจประเมินดูแผลและจำนวนเลือดที่ออกจาก

      ช่องคลอดและแผลเป็นระยะ

**  ดูแลการได้รับยาปฏิชีวนะ  5-7  วัน  ตามแผนการรักษาของแพทย์

-          ถ้ามดลูกไม่หดรัดตัว  หลังจากรกคลอดแล้ว  ให้หาสาเหตุซึ่งพบว่าส่วนใหญ่เนื่องจากการหดรัดตัวของมดลูกไม่ดี

**  ให้ตรวจดูกระเพาะปัสสาวะ  ถ้ากระเพาะปัสสาวะเต็มให้สวนปัสสาวะออกให้

      หมด

**  คลึงมดลูกเพื่อกระตุ้นให้มดลูกหดรัดตัวดี

**  ให้ยากระตุ้นการหดรัดตัวของมดลูก คือ Methergin  1  amp  v  ทันที หรือให้

      Synticinon  ตามแนวทางที่กล่าวมา

**  หลังจากเย็บซ่อมแซมฝีเย็บแล้วตรวจประเมินดูแผลและจำนวนเลือดที่ออกจาก

      ช่องคลอดและแผลเป็นระยะ

                -      กรณีส่งตัวไปรักษาต่อที่ รพ.น่าน  ให้ส่ง  G/M  ไปพร้อมใบ  Lab