นายผิว นวลงาม PBL act 1 ตอนที่ 1 วันที่ 2 พฤศจิกายน 2552
นิยาม
ดีซ่าน...........ภาวะที่มีบิลิรูบินสะสมในผิวหนังมากกว่าปกติ
Spider nevi……….รอยบนผิวหนังเป็นรูปแมงมุม อาจเกิดจากดีซ่าน หรือตับ
แข็ง
Shifting dullness……..การเคาะแล้วมีน้ำในช่องท้อง
Fluid thrill……………..การสั่นสะเทือนที่เกิดจากการมีน้ำในช่องท้อง
Problems & hypothesis
1. ทำไมผู้ป่วยจึงมีตัวเหลือง ตาเหลือง
- bilirubin ไปสะสมตามผิวหนัง ตา
2. ทำไมผู้ป่วยจึงมีปัสสาวะสีเข้มเล็กน้อย
- ไตมีปัญหา โดยมีระดับ bilirubin ปกติ
- Bilirubin ถูกขับออกมากผิดปกติ
3. ทำไมอุจจาระสีปกติ แต่ปัสสาวะมีสีเข้ม
- bilirubin ขับออกทางอุจจาระปกติ คงที่
- bilirubin ถูกขับออกทางปัสสาวะมากขึ้น
- bilirubin มีผลกับอุจจาระน้อย (กากอาหาร)
- bilirubin ไม่ได้ขับออกทางอุจจาระ (สีเหลืองมาจากน้ำดี)
4. ดีซ่าน (jaundice) เกิดจากอะไร
- enzyme glucuronyltransferase deficiency
- มีการทำลายของเม็ดเลือดแดง มากขึ้นกว่าปกติเพราะ เม็ดเลือดแดงผิดปกติ และหรือ ตับอักเสบ ทำให้ถูกทำลายมากขึ้น................เพิ่ม Hb…………….เพิ่ม bilirubin (Heme ถูกเปลี่ยนเป็น bilirubin โดยphagocytic cell แล้วถูกขับออกที่ตับ)
- ทางเดินท่อน้ำดีอุดตัน............ขับ bilirubin ออกทางน้ำดีได้น้อย.......... bilirubin ถูกดูดซึม และมีผลต่อส่วนต่างๆของร่างกาย...........ดีซ่าน
- ตับอักเสบ แต่ไม่รู้ว่าทำไมทำให้เกิดดีซ่าน ????
- bilirubin ถูกขับออกทางน้ำดี
5. การดื่มเหล้ามีผลต่อตับอย่างไร
- alcohol……..liver……………fatty change…………coagulative necrosis……caceous necrosis
- ดื่มเหล้าตอนเช้า ตอนท้องว่าง ทำให้เหล้าถูกดูดซึมง่าย............เกิดตับแข็งง่าย
6. ทำไมอดเหล้า แล้วมือสั่น คลื่นไส้อาเจียน
- การกินเหล้า.........กระตุ้นระบบประสาท ทำให้มีความสุข..............แต่ในคนที่กินเหล้าเป็นประจำ threashold ที่จะทำให้เกิดความสุข จะสูงขึ้นกว่าปกติ.........ต้องการเหล้ามากขึ้น.............ถ้าอด.........กระวนกระวาย มือสั่น อาเจียน
- กระตุ้นให้มีการหลั่ง dopamine มากขึ้น............ทำให้มือสั่น (Parkinson’s sign)
- กระตุ้นให้มีการหลั่ง dopamine มากขึ้น............vomitting (acetylcholine, serotonin, histamine, dopamine เป็นตัวกระตุ้นตัวที่ทำให้เกิดอาเจียน)
7. ทำไมร่างกายซูบผอม
- กินเหล้าตั้งแต่เช้า ตอนท้องว่าง...............อิ่ม.ไม่อยากกินอาหาร
- metabolism ของร่างกายสูงขึ้น + กินไม่พอ
- กินเหล้าเป็นประจำ...............นอนหลับไม่สนิท
8.ทำไมจึงมีผิวคล้ำขึ้น
- มีผลต่อ pigment/melanin
- ตับเสียหน้าที่...............ขับของเสียออกไม่ดี..............สะสมของเสียในเซล
- ตับเสียหน้าที่...............หลอดเลือดดำขยายทั่วร่างกาย............คล้ำขึ้น
9. spider nevi เกิดจาก
- ของเสียตกค้าง
- เส้นเลือดแตก
- มีการใช้และมีการเพิ่มขึ้นของ collateral vessels
10. ทำไมท้องโต
- มีน้ำในช่องท้อง
- ตับเสีย...........มีการสร้างอัลบูมินน้อย.........oncotic pressure ลดลง........น้ำออกจากหลอดเลือด ไปอยู่ข้างนอกมากขึ้น
- ตับเสีย.........เพิ่ม hydrostatic pressure เพราะหลอดเลือดไปตับอุดตัน
11. ทำไม dilate superficial vein
- ความดันใน portal vein เพิ่มขึ้น...........paraumbilical vein มีเลือดมากขึ้น
12. ทำไมม้ามโต
- เม็ดเลือดแดง ทำลายที่ตับไม่ได้.............เพิ่มการทำลายที่ม้ามมากขึ้น...........ทำงานมากขึ้นก็เลยโต
13. ทำไมคลำตับไม่ได้
- ปกติ ไม่โต ก็เลยคลำไม่ได้
- ตับโต แต่คลำไม่ได้ เพราะมีน้ำในท้อง
14.ทำไมจึงมี pitting edema
- จากเหตุผลข้อ 10 ..............ดึงเลือดมาทาง femoral vein + แรงโน้มถ่วงของโลก
