อันที่จริงร.พ.กระบี่นะมีชื่อเสียงอยู่ 2 เรื่องในเรื่องของการพัฒนาคุณภาพร.พ. เรื่องแรกที่น่าจะไม่มีใครรู้ก็คือที่นี่นะเป็นรุ่นเพาะเมล็ดเพื่อปลูก HA รุ่นแรกเลยนะขอบอก (เข้ามาเอี่ยวเรียนรู้ตั้งแต่ปี 2536 มั๊ง)

ตอนนั้นอาจจะเป็นเพราะคนที่ลงมาเลือกที่ดินปลูก ใช้การปลูกด้วยการหว่านเมล็ดแทนการฝังเมล็ดมั๊ง หว่านแล้วไม่มารดน้ำซะงั้นอีกด้วย ต้นกล้าก็เลยไม่ยอมหยั่งรากงอกซะที รอๆจนเมล็ดบ๊ายบายดินขอพักก่อน ขอเก็บตัวบ่มเพาะเก็บอาหารไว้ในตัวก่อนนะเออ บ่มซะยาวนานเป็นสิบปีจึงมีคนมาเห็น ไม่เอาแล้วหยิบมาเพาะให้ได้เรื่องได้ราวดีกว่า

กว่า HA ร.พ.กระบี่จะงอกราก การบ่มเก็บอาหารยังทำอยู่ เมล็ดที่เติบใหญ่เพียงพอแล้วงอกรากบ้างเลยน่าดู ทำให้ได้เรียนรู้ HA ตลอดมานับแต่ปี 2546 


ผ่านสังเวียนของ HA มาหลายรอบ แต่ละรอบ คนทำงานหืดขึ้นคอเหมือนกัน แต่จับหืดด้วยความสุขความสบายใจ  รอบแรกที่ขอประเมินนั้นไม่ผ่าน ด้วยว่ามีรอยต่อระหว่างทีมงานสำคัญที่ทำหน้าที่ร่วมกันเพื่อผลงานสุขภาพ

เส้นที่แบ่งเกิดมาจากความเข้าใจคลาดเคลื่อน เรื่อง HA เป็นเรื่องการรักษาเป็นนางเอกเท่านั้นนะ งานป้องกันที่มีหน่วยทำงานอยู่ในร.พ.ชิดซ้ายไป แม้แต่เป็นตัวประกอบหลังฉากเขาก็ว่าไม่ใช่

เชื่อมและแต่งรอยต่อระหว่างการรักษากับงานป้องกันให้เข้ากั๊นเข้ากัน ทำให้เห็นการทำงานเป็นทีมเพื่อคนไข้ ทำให้เห็นระบบงานไร้รอยต่อ รอบที่หนึ่งจึงผ่านการประเมินมาแล้วด้วย seamless อย่างนี้

รอบที่สอง กว่าจะครบรอบมีช่วงเว้น และมีของเล่นมาตรฐานใหม่ถูกส่งใส่มือ HPH มาอีกรอบอะไรกันนะ แยกส่วนแล้วจะทำยังไงให้เดินได้ แล้ว HP (health promotion) นั้นนามธรรมจับต้องไม่ได้ ใครมองเห็นไปทีไรเป็นเห็นงานสุขศึกษา เวชกรรมสังคมทุกที

ข้องใจมากจึงบุกไปตามถามผู้รู้ คว้าได้ตัวอาจารย์ไก่ อาจารย์ชะนวนทอง ไขความกระจ่าง มาตรฐาน HPH เป็นเรื่องของระบบร.พ.หรือองค์กร ไม่ใช่เรื่องของงานอย่างที่คิด เอาแล้วซิทำงานต่อยังไงร.พ.เดียวกันสองมาตรฐานทำไม่ได้หรอก อึดอัดๆๆๆจนต้องหาวิธีทำซะเอง

HA มี 20 บทนั้นไม่กังขา แม้จะไม่เคลียร์ว่าอะไรกันแน่ที่ต้องการ มาถึง HPH 7 องค์ประกอบ อะไรนั่น รายละเอียดอะไรก็ไม่มี มีแต่มาตรฐานให้เช็คลิสต์ รายละเอียดขององค์ประกอบที่มีให้อ่านเหมือนข้อกำหนดนิเทศงานอะไรอย่างนั้นเชียว

แล้วที่สุดหวยมาออกรวมมันดีกว่า รวมให้รู้ว่า 20 บท และ 7 องค์ประกอบมีอะไรเหมือน แล้วถ้ารู้ว่าอะไรต่างก็จะได้ทำ ดีเหมือนกัน ว่าแล้วก็ถอดรหัสไปแบ่งปันกันเพื่อทำงานต่อ ทำต่อไปในทิศนี้โชคดีนัก ที่สุดท้ายตอบตรงโจทย์การพัฒนา HA ไปด้วย แล้วยังตอบงานประจำที่ทำๆอยู่ของกระทรวงฯได้ด้วย สบายอุรากันไปอย่างผ่อนคลาย

ช่วงที่ผ่าน HA ไปรอบแรก มีคำถามว่าทำไปแล้วได้อะไรหรือ คำตอบของผู้ทำงานทุกคนเป็นเสียงเดียว การพูดคุยกันในองค์กรราบรื่นขึ้น ได้คุยกันมากขึ้นกว่าแต่ก่อน พูดกันแล้วหลายปัญหาได้มีการแก้  นี่ก็เป็น seamless ของข้อต่ออีกข้อที่เชื่อมต่อระบบงานเข้าด้วยกัน


การทำ HA ในรอบหลังๆ มาตรฐานและศัพท์ใหม่เกิดขึ้นมากมายจนตามไม่ทัน มีระบบวัดมาตรฐานใหม่ส่งเสียงเข้าหู TQM หรืออะไรก็แล้วแต่มากมายหลายคำ แล้วต่างคนต่างก็พากันตาลุก หูผึ่งกับการมุ่งจะตามเรียนคำที่ไม่รู้  ตามเรียนแบบเป็นนัก"เรียน" และ นักเรียน มีทั้งนั้น แล้วสุดท้ายมาลงเอยที่กระบวนการทำการบ้านส่งให้ระอา รู้สึกว่า มันยากส์ส์ส์ส์กับการตามเรียนจนเริ่มจะเครียด

เมื่อคนทำงานเริ่มยอมคบคุณเครียดเป็นสหาย สถานการณ์ที่เคยคลี่คลายดีๆกันก็เริ่มเปลี่ยน  seamless ที่เคยมีเคยรื่นเขยื้อนขยับผลักตัวห่างออกจากกัน ต่างคนต่างรู้สึกหนักใจกับความคาดหวัง คนที่ช้าไม่เป็นก็ทิ้งเพื่อนไว้ ปลีกตัวออกพยายามมาทำงานแบบของตนตามลำพังพร้อมคำมั่น ยินดีส่งผลงานให้สอดคล้องกัน ไม่รอแล้ว

เมื่อทวนความกลับไปที่หลักคิดของ HA ตั้งแต่ต้น ที่แท้รากฐานนั้นมีที่มาจาก TQA นะ เมื่อสืบค้นลองจัดกลุ่มรวมๆในหลักการ ทุกๆอย่างที่มีคำสำคัญของตน ชื่อเฉพาะของตน มันก็คือกัน มองมันใหม่ให้เป็นเครื่องมือทำงาน ไม่ใช่ทำข้อสอบ คนทำงานก็จะสบายไปหมดประกันได้

ในยุคที่คุณภาพกำลังแพร่หลาย คำหลายคำเกิดขึ้นมาเพราะต่างคนต่างทำ ในเมื่อเราเป็นเป้าหมายของผู้ถูกคาดหวังให้กระทำ ไยต้องแยกส่วนทำให้เป็นคนละเรื่องด้วยกัน

ใ้ช้หลักคิดและมองมาตรฐานทุกมาตรฐานว่า เป็นมาตรฐานเดียว ทำงานง่ายกว่าจมเลย จะบอกให้ คนรุ่นหลังที่กำลังรับหน้าทำงานคุณภาพอยู่ มีใจดูและเข้าใจอย่างนี้แล้วหละ เมื่อระบบ HNQA เข้ามาเติมอีก ทีมงานที่ทำกันอยู่มีหรือจะถอย จึงตกลงรวบหัวรวบหางงานคุณภาพ ทำมันซะให้เป็นมาตรฐานเดียวจะดีกว่า ปล่อยส่วนของการประเมินไว้เป็นเรื่องทำข้อสอบ จะได้สบายๆเวลาทำงานอยู่ทุกวัน

เมื่อพยาบาลเริ่มดำเนินเรื่องแล้ว ก็มีเรื่องหมอ เอ๊ะ จะทำยังไงให้หมอเข้าใจ ตอนที่ทำ HA หมอเขาก็ทำงานของเขาไปอย่างตั้งใจ เกี่ยวข้องแค่มาเชื่อมรอยต่อความเข้าใจทิศทางที่กำลังดูแลรักษาคนไข้หวังอะไร ให้ทีมงานสหสาขาเกิดความเข้าใจที่ตรงกัน

แล้ววันหนึ่งก็สะดุดใจกับคำว่า seamless คำตอบพลันปรากฏขึ้นมาทันใดให้ทำได้ จะบอกอย่างไรกับหมอไม่สำคัญ แค่ทำมันเป็นเรื่องงานประจำเท่านั้นเอง  ทำไปแล้วผลจะดีขึ้นกว่าทำแบบ HA ก็ตรงที่มีความชัดเจน แถมวิธีใช้ง่ายกว่าเยอะเลย เพียงแค่ทำความเข้าใจ 3 คำนี้เองก็ทำได้แล้ว input process output แล้วหาจุดคุณภาพให้จับต้องได้เป็นรูปธรรม แค่นี้เองคุณหมอก็ทำได้แล้วน่า


บทเรียนสอนใจ :

ความดีทุกอย่างในโลก มีรากฐานมาจากรากเดียวกัน หลักการปรับปรุงก็เป็นหลักเดียวเน้อ

การผ่านมาตรฐานไม่ใช่ความสำเร็จ ความสำเร็จคือความพอใจของผู้รับต่อสิ่งที่มาตรฐานส่งมอบใส่มือให้เขาต่างหากเล่า

นัก "เรียน" กับ "นักเรียน" มีเป้าหมายการเรียนที่ต่างกันนะ สังเกตบ้างไหม แล้วถ้าเราเป็นผู้สอนสั่ง เราอยากได้ใครเป็นสิ่งที่มาตรฐานส่งมอบใส่มือของผู้คนหละ

ไม่มีการทำงานแบบไหนๆที่ลงมือทำงานแล้วไม่ต้องมีการเปลี่ยนแปลงอะไรเลย