คำตอบส่วนใหญ่ มักจะพูดไปตามสิ่ง(คำสอน) ที่ได้รับฟังมา บ้างก็ว่า “ชีวิตคือขันธ์ห้า” ประกอบด้วยส่วนที่เป็น “รูป” และ “นาม” พูดง่ายๆ ก็คือ เป็นส่วน “ร่างกาย” กับ “จิตใจ” ผมเขียนเป็นสมการง่ายๆ ว่า
 
                                                   ชีวิต = กาย + ใจ
 
ในขณะที่นักปรัชญาฝรั่งอย่าง “เรอเน เดส์การ์ตส์ (René Descartes)” เคยพูดไว้ว่า “I think therefore I am” ซึ่งก็เป็นการเอาชีวิตไปผูกติดไว้กับเรื่องของความคิด มองในทำนองที่ว่า  “ที่ข้ามีชีวิตอยู่นี่ก็เพราะข้ามีความสามารถที่จะคิด” อะไรทำนองนั้น
 
แต่ก่อนผมเองก็คล้อยไปตามที่ เรอเน เดส์การ์ตส์ ได้กล่าวไว้ ในปัจจุบันความเข้าใจของผมเริ่มเปลี่ยนไป คือเห็นว่าเรา "ไม่จำเป็น" ต้องใช้ความคิดเสมอไป ชีวิตจะติดอยู่แต่เรื่องการคิดตลอดเวลาไม่ได้ หลายครั้งเราต้องรู้จักที่จะ “ปล่อยวาง” ความคิดบ้างเหมือนกัน การฝึกสติด้วยวิธีการ "ตามดูจิต" เป็นการฝึกหัดให้เรารู้วิธีที่จะตามดูความคิดได้ และทำให้ความคิดนั้นค่อยๆ หายไป สมการชีวิตใหม่จึงเปลี่ยนไปเป็น
 
                                ชีวิต = การใช้ความคิด + การเห็นความคิด
 
แสดงว่า “ชีวิตที่สมดุล” จะต้องมีทั้ง “การใช้” ความคิด และการ “ตามดู” ความคิดควบคู่กันไป . . . ท่านมี “ความเห็น” ในเรื่องนี้อย่างไร แชร์กันเข้ามาได้นะครับ