การพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาล

สวัสดีค่ะพี่น้องชาวโกทูโนว์ที่รัก วันนี้ สรพ. เราจัดให้มีการประชุมโรงพยาบาลขั้น 2 ที่มีความมุ่งมั่น จะก้าวสู่การรับรองในขั้น 3 (Act to Accreditation) โดยมาตรฐาน HA เราจัดทั้งหมด 3 วัน วันนี้เป็นวันแรกที่มีการต้อนรับทีมงานด้วยปัญหาการจราจร การปิดสะพานข้ามแยกรัชโยธิน ทำให้เราจำเป็นต้องเปิดประชุม สายกว่ากำหนดการประมาณ ครึ่งชั่วโมงค่ะ

การพัฒนาคุณภาพ จะสำเร็จลุล่วงสู่เป้าหมายตามมาตรฐานได้ครบถ้วน ผู้นำองค์กร คือผู้อำนวยการรพ.นั่นเองค่ะ มีส่วนสำคัญที่จะชี้นำ ผลักดัน สนับสนุน ติดตามให้เกิดการพัฒนาทั่วทั้งองค์กร เราได้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในเรื่อง ยุทธศาสตร์ของโรงพยาบาลที่จะพารพ.ไปสู่เป้าหมาย คือวิสัยทัศน์ที่รพ.กำหนดไว้ โดยนำข้อมูลจาก Hospital Profile ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญ ที่สรพ.แนะนำให้รพ.ส่งข้อมูลไปให้ หากรพ.ได้ใช้ข้อมูลพื้นฐานของรพ.ด้วยความเข้าใจแล้ว รพ.จะสามารถวิเคราะห์ความท้าทายและบริบทขององค์กรที่ชัดเจน จนนำไปสู่การกำหนดเป็นยุทธศาสตร์ ขององค์กรที่คมชัดมากขึ้น 

ดังนั้นการวิเคราะห์ บริบทที่สมบูรณ์ จะสามารถนำมากำหนดความท้าทายที่ชัดเจน แล้วทำไม..ต้องมีความท้าทายที่ชัดเจนด้วย เพราะความท้าทายที่ชัดเจน จะนำไปสู่ยุทธศาสตร์ ที่มีเป้าหมายที่ชัดเจนด้วยค่ะ ที่พบมา รพ.มักจะมียุทธศาสตร์แต่ เป้าหมายของยุทธศาสตร์คืออะไรไม่ชัดเจนค่ะ

บทบาทของการนำ คือการชักนำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทั่วทั้งองค์กร  ผู้เยี่ยมสำรวจจะดูว่าการนำว่ามีพลังมากน้อยแค่ไหน ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงที่เจตคติของคนมากน้อยแค่ไหน มีการพัฒนาด้วยความเข้าใจหรือไม่ ซึ่งรพ.ไม่จำเป็นต้องใช้เครื่องมือของสรพ แต่ใช้ความเป็นตัวตนของรพ.มาพัฒนาอย่างเข้าใจ สิ่งนี้เรียกว่าขั้นเทพ ซึ่งจะส่งผลถึงความยั่งยืนขององค์กรในอนาคต ซึ่งเราก็พบแล้วในรพ.หลายๆ แห่งค่ะ

สรพ. เราจึงเสนอกรอบ การคิด ที่มาของความท้าทายขององค์กรให้ผู้นำ ได้วิเคราะห์ข้อมูลต่างๆ ที่มีอยู่แล้วในรพ. ในพื้นที่อย่างเป็นระบบ และรอบด้าน หรืออาจเป็นเพราะเรากำหนดกรอบให้มองเลยมองไม่ออก ก็อาจจะเป็นได้ค่ะ อิอิ รพ.ส่วนใหญ่ให้นำเสนอบริบทขององค์กร มักเป็นการนำเสนอข้อมูลทั่วไป เช่นผู้ป่วยที่พบบ่อย ค่าใช้จ่ายสูง เป็นปัญหา Top 10 top 5 ซึ่งขาดการวิเคราะห์ความท้าทายของแต่ละเรื่องเช่น การวิเคราะห์บริบทองค์กร จากข้อมูลดังต่อไปนี้

ก.สภาพแวดล้อมขององค์กร

- ขอบเขตการให้บริการของรพ.  สามารถบอกได้ไหมว่าข้อจำกัดในการให้บริการของเราคืออะไร ให้บริการโรคซับซ้อน หรือระยะสุดท้าย

- ประชากรในเขตพื้นที่รับผิดชอบ ให้วิเคราะห์หลายมิติ แต่สามารถบอกได้ไหมว่าความท้าทายของเราอยู่ในประชากรกลุ่มไหน เช่นรพ.แห่งหนึ่งมีประชากรทำสวนยาง ชาวต่างด้าวจำนวนมาก ปัญหาค่าหัวประชากรหลักประกันสุขภาพน้อย เป็นต้น

- ลักษณะโดยรวมของบุคลากร ไม่ใช่แค่จำนวน แต่เป็นลักษณะบุคลากรเช่น อายุมาก ลาออก ย้ายบ่อย มีครอบครัว ไม่ใช่คนพื้นที่ ความรู้ ความสามารถ เป็นต้น

- อาคารสถานที่ เทคโนโลยี และอุปกรณ์ อาคารเก่า แออัด เพียงพอ หรือไม่ มีข้อจำกัดเรื่องใด เทคโนโลยี เหมาะสม เพียงพอ อุปกรณ์ชำรุดหรือไม่ อุปกรณ์ที่จำเป็นต่อการรักษาที่สำคัญเพียงพอหรือไม่

ข. ความสัมพันธ์ระดับองค์กร

- โครงสร้างองค์กร เป็นอย่างไร คล่องตัวหรือไม่ ข้อจำกัดหรือความท้าทายคืออะไร

- ผู้ป่วยและผู้รับผลงานสำคัญ อาจจะมองเชิงภูมิศาสตร์ เศรษฐกิจ สังคมUC ประกันสังคม กลุ่มผู้ป่วยนอกจากจะแบ่งเป็นพื้นที่แล้ว ยังสามารถแบ่งเป็นกลุ่มชาวเมือง ชาวไร่ ชาวนา หรือชาวสวนยาง หรือมองออกมาให้เห็นชัดเจน วิเคราะห์โรคที่แตกต่าง ให้คมชัด เช่นโรคทางภาคใต้ ในกลุ่มมุสลิม ช่วงถือศีลอด มักเป็นโรค dyspepsia การนำข้อมูลจากหน่วยเวชสถิติ โรคที่ส่งต่อโรคอะไร เสียชีวิตใน 48 ชั่วโมง เป็นโรคอะไรบ้าง ข้อมูลสำคัญ เช่น un plan CPR หรือส่งต่อ จะนำมาใช้อย่างไร  นำข้อมูล Community base ในกลุ่มเสี่ยง กลุ่มป่วย กลุ่มดีในชุมชน สถิติผู้ป่วยรายใหม่รายโรคเป็นอย่างไร

- ความสัมพันธ์กับองค์กรภายนอก เป็นอย่างไรให้วิคราะห์ ว่าทีมต่างๆ ทำงานได้ตามบทบาทหรือไม่ ทำได้ไหม

ค. ความท้าทายขององค์กร  การแข่งขัน ความเติบโต ความสำเร็จ , ความท้าทายที่สำคัญ , การพัฒนาคุณภาพและการเรียนรู้ เป็นอย่างไร สรุปให้ชัดๆ ไปเลยค่ะ ว่า

(1) โรคที่เป็นปัญหาสำคัญในพื้นที่  คือ

(2) โรคที่เป็นโอกาสพัฒนา หรือมีข้อจำกัดในการให้บริการ คือ

(3) เหตุการณ์ที่มีผลต่อการพัฒนา / การเปลี่ยนแปลงนโยบาย คือ

(4) ปัญหาสำคัญที่โรงพยาบาลกำลังพยายามแก้ไข ได้แก่ อะไรบ้าง มีได้มากกว่า 1 ข้อ

(5) ความท้าทายเชิงกลยุทธ์อื่นๆ ขององค์กร ได้แก่ อะไร

ซึ่งทั้งหมด ต้องใช้ข้อมูล ข้อเท็จจริงในการบริหารจัดการ (Management by fact) ไม่ใช่ Management by feeling นะคะ การวิเคราะห์ควรเชื่อมโยงกับ วิสัยทัศน์ พันธกิจขององค์กรที่กำหนดไว้ด้วยนะคะ

เห็นด้วยไหมคะ ว่า ผู้นำ ต้องคม ชัด (ลุ่ม)ลึก นะคะ 

เป็นกำลังใจให้ท่านผอ. รพ.ทุกแห่งค่ะ

เขียนไว้ ให้ผู้บริหาร มาแลกเปลี่ยนค่ะ ยินดีรับฟังทุกท่านค่ะ