บทบาทการเป็นสถานศึกษาหลักในระบบการศึกษาทหารอาชีพกับยุทธศาสตร์กองทัพอากาศ
ในวันศุกร์ที่ 7 สิงหาคม 2552 โรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศ เชิญศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์ เลขาธิการมูลนิธิพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ระหว่างประเทศเป็นผู้ร่วมอภิปรายในเสวนา เรื่อง บทบาทการเป็นสถานศึกษาหลักในระบบการศึกษาทหารอาชีพกับยุทธศาสตร์กองทัพอากาศร่วมกับพล.อ.บุญสร้าง เนียมประดิษฐ์ อดีต ผบ.ทหารสูงสุด พล.อ.อ.ธเรศ ปุณศรี อดีตรองปล.กห. และรศ.ดร.สุรชาติ บำรุงสุข นักวิชาการด้านความมั่นคง คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในสัมมนาวิชาการ เนื่องในโอกาสครบรอบ 60 ปี โรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศ ณ ห้องบรรยาย โรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศ กรมยุทธศึกษาทหารอากาศ
ภาพบรรยากาศ วันที่ 7 สิงหาคม 2552
สวัสดี ชาว Blog ทุกท่าน
ผมภูมิใจที่ได้กลับมาทำงานในกองทัพอากาศอีกครั้งหนึ่ง
ได้รับเกียรติจากกองทัพอากาศได้เข้ามาสอนเรื่องวิสัยทัศน์มากกว่า 12 ปีแล้ว โดยการชักชวนของ ผบ.ทอ.ศิริพงศ์ ซึ่งช่วงนั้น พล.อ.อ.ชลิต พุกผาสุก เป็นแค่นาวาเอกพิเศษ เชิญผมมา ซึ่งปัจจุบันพล.อ.อ.ชลิต ก็ได้รับตำแหน่งเป็น ผบ.ทอ.แล้ว
แต่คราวนี้เป็นการหารือที่สำคัญ เพราะครบรอบ 60 ปีของโรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศ
ผมภูมิใจได้รับพระราชทานปริญญาโทกิตติมศักดิ์จากวิทยาลัยกองทัพอากาศในฐานะเป็นผู้ทรงคุณวุฒิจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว กว่า 5 ปี แล้วเพราะสอนติดต่อกันกว่า 10 ปี
ได้เข้ามาสอนในวิทยาลัยกองทัพอากาศอย่างต่อเนื่อง จุดแข็งของการศึกษาที่นี้คือมีโครงสร้างการศึกษาที่แข็งแกร่ง มีงบประมาณประจำปี มีหลักสูตรเป็นที่ยอมรับผมเรียกว่า โครงสร้างจากทุน (Structural Capital) จุดอ่อนคือยังไม่สร้างบรรยากาศในการเรียนรู้ ซึ่งทางกองทัพอากาศอาจจะต้องปรับปรุงมากขึ้น
ผมได้นำเอาแนวความคิด (Power Point) จากวันที่ 7มาให้ศึกษากันต่อครับ
จีระ หงส์ลดารมภ์
PowerPoint ใช้ในการประกอบการบรรยาย
บทบาทการเป็นสถานศึกษาหลัก
ในระบบการศึกษาทหารอาชีพ กับยุทธศาสตร์กองทัพอากาศ
..โดย..
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
เลขาธิการมูลนิธิพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ระหว่างประเทศ
1. ผมภูมิใจมากที่ได้รับเกียรติมาพูดในวันนี้ ฉลอง 60 ปี ของโรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศ
2. การจัดครั้งนี้ ขณะนี้ถูกต้องแล้ว 50% คือ เลือกคนพูดที่อยู่ข้างใน 2
อยู่ข้างนอก 2 และทั้ง 4 คนก็รู้จักกองทัพอากาศมีมากในเรื่องทรัพยากรมนุษย์และการศึกษา
§ แต่อีก 50% ยังดูว่าผู้จัดจะทำหรือไม่?
§ ถ้าดีน่าจะเผยแพร่ไปสู่ผู้สนใจในกองทัพอากาศในวงกว้าง
§ น่าจะมีคณะทำงานสรุปประเด็นหลักและทำต่อซึ่งผมเน้นการทำงานต่อเนื่อง ต่อเนื่อง และต่อเนื่อง และการนำไปปฏิบัติหรือเรียกว่า Execution
3. ผมโชคดีมีโอกาสมาร่วมที่นี่กว่า 12 ปีแล้ว
4. ได้เข้าใจถึงศักยภาพของการศึกษาในกองทัพอากาศดี ซึ่งจุดแข็งมีมากมาย เช่น
§ มีหลักสูตรการเรียนเพื่อปรับเข้าสู่ตำแหน่งมากมาย – เป็นระบบ
§ มีผู้บังคับฝูง
§ มีโรงเรียนเสธ
§ วิทยาลัยกองทัพอากาศ
§ วปอ.
§ ได้เข้าใจถึงศักยภาพของการศึกษาในกองทัพอากาศดี ซึ่งจุดแข็งมีมากมาย เช่น
มีหลักสูตรการเรียนเพื่อปรับเข้าสู่ตำแหน่งมากมาย – เป็นระบบ
§ มีผู้บังคับฝูง
§ มีโรงเรียนเสธ
§ วิทยาลัยกองทัพอากาศ
§ วปอ.
§ ยังมีการให้ทุนหรือดูงานอยู่เป็นประจำ
§ จุดแข็งอีกอันหนึ่ง คือ พยายามให้ระดับวิทยาลัยกองทัพอากาศดึงคนข้างนอกมา
§จุดอ่อน ก็คือ วิธีการเรียนและหลักสูตร
o แข็งตัวไป
o Formal เกินไป
o ยังไม่ได้สร้างบรรยากาศหรือสร้างวัฒนธรรมในการเรียนรู้เท่าที่ควร
o ควรจะเน้นการเรียนอย่างไม่เป็นทางการควบคู่กันไป
o ผมก็เลยคิดว่าน่าจะถึงเวลาที่ปฏิรูปการเรียนอย่างหนักอีกครั้ง
o จุดแข็ง-เก็บไว้
o แก้จุดอ่อนที่ผมได้ให้แนวไป (อาจจะลองพิจารณาวิธีการสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้โดยใช้หลัก 4L’s หรือ Peter Senge)
ทฤษฎี 4 L’s
เพื่อการเรียนรู้และสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้
Learning Methodology มีวิธีการเรียนรู้ที่ดี
Learning Environment สร้างบรรยากาศในการเรียนรู้
Learning Opportunities สร้างโอกาสในการเรียนรู้
Learning Communities สร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้
กฎของPeter Senge
อยู่ในหนังสือ Rethinking the Future
g Personal Mastery รู้อะไร รู้ให้จริง
g Mental Models มีแบบอย่างทางความคิด
g Shared Vision มีเป้าหมายร่วมกัน
g Team Learning เรียนรู้เป็นทีม ช่วยเหลือกัน
g System Thinking มีระบบการคิด มีเหตุมีผล
§ ผลสำเร็จ ผมคิดว่าน่าจะได้คุณภาพของทุนมนุษย์ที่พึงปรารถนา (ลองพิจารณาแนวคิด 8K และ 5 K ของผม)
8 K’s : ทฤษฎีทุน 8 ประเภท
พื้นฐานของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์
Human Capital ทุนมนุษย์
Intellectual Capital ทุนทางปัญญา
Ethical Capital ทุนทางจริยธรรม
Happiness Capital ทุนแห่งความสุข
Social Capital ทุนทางสังคม
Sustainability Capital ทุนแห่งความยั่งยืน
Digital Capital ทุนทาง IT
Talented Capital ทุนทางความรู้ ทักษะ และทัศนคติ
5 K’s (ใหม่) : ทฤษฎีทุนใหม่ 5 ประการ
เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในยุคโลกาภิวัตน์
Creativity Capital ทุนแห่งการสร้างสรรค์
Knowledge Capital ทุนทางความรู้
Innovation Capital ทุนทางนวัตกรรม
Emotional Capital ทุนทางอารมณ์
Cultural Capital ทุนทางวัฒนธรรม
§ นอกจากนี้ สิ่งที่สำคัญ คือ เมื่อได้คนที่มีคุณภาพแล้วเราจะบริหารเขาอย่างไร? ลองฟังทฤษฎี 3 วงกลมของผม – คืออย่าพัฒนาอย่างเดียวต้องสร้างแรงจูงใจด้วย
วงกลมที่ 1 ดู context หรือสภาพแวดล้อมในองค์กรในองค์กรว่าเอื้ออำนวยต่อการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพหรือไม่ ?
- ระบบโครงสร้างองค์กรที่คล่องตัว
- การนำระบบ IT มาใช้ในการบริหารงาน
- Process ของงาน
- การนำ data และ knowledge
มาสร้างมูลค่าเพิ่ม
วงกลมที่ 2 มองดูคุณภาพจาก Gap Analysisว่ามี Skills และ Competencies อะไร? และขาดอะไร? .. แล้วพยายามลดช่องว่าง ผมว่าคนไทยยังไม่มี...
• การแสวงหาความรู้ (Learning Culture )
• เป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้
• ภาวะผู้นำ
• การมองโลกทัศน์ที่กว้างและกำหนดวิสัยทัศน์ที่ดี
• Innovation
• การบริหารเวลา (Time Management)
• Creativity
• การมีทัศนคติเป็นบวก
(Positive Thinking)
• ทำงานเป็นทีม
• การบริหาร Knowledge
• Change management
• การกระจายอำนาจให้ได้ผล
• ความสามารถในการตัดสินใจ
• ความสามารถในการรับฟังและ
ยอมรับความจริง
โดยสรุป Competencies แบ่งเป็น 5 เรื่อง
1) Functional Competency คือ ความรู้ที่เราต้องเพิ่มเติมเกี่ยวกับการทำงาน เช่น วิศวกรต้องฝึกเรื่องช่าง บัญชีก็ต้องฝึกเรื่องบัญชี
2) Organizational Competency เน้นเรื่องความรู้ที่มีประโยชน์ให้องค์กร
มีการศึกษาเรื่อง
– Re-engineering
– Six Sigma
– การปรับองค์กร
– TQM
– วัฒนธรรมองค์กร
3) Leadership Competency
– เน้นเรื่อง People Skill
– เน้นเรื่อง Vision
– เน้นเรื่องการสร้าง Trust
4) Entrepreneurial Competency
- Have good ideas
- Execute ideas
- Face failuresand overcome
- Risk Management
5) Macro and Global Competency
- Know what going on at nationaland global level
Explore opportunity and
avoid danger
จะทำอย่างไร ให้การ motivation มีประสิทธิภาพ และเกิดผลจริงกับงาน
MOTIVATION
- การมีระบบโครงสร้างเงินเดือนและค่าตอบแทนที่เหมาะสม และเน้น Pay for Performance และการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุขในองค์กร
- การมีโอกาสและความก้าวหน้าในงานและองค์กร
- การมีส่วนร่วม
- การทำงานที่ท้าทาย
- การทำงานเป็นทีม
- การให้รางวัลพิเศษ
- การให้โอกาสไปเพิ่มพูนความรู้
- วัฒนธรรมองค์กร
- การประเมินผลอย่างโปร่งใส
- ความเป็นธรรม
- Style การบริหาร
- สภาพแวดล้อมในการทำงาน
- Empowerment
- อื่นๆ
สรุป
• ผู้นำต้องเอาจริง
• ผู้นำต้องสร้างวัฒนธรรมของความเป็นเลิศของทุนมนุษย์
• สร้างให้ทุกคนตระหนักในเรื่องนี้
• Yes, we can do.
Quotations
“การบริหารความเป็นเลิศของคนในองค์กรไม่ใช่แต่ปลูกข้าว แต่ต้องดูว่าเก็บเกี่ยวได้ผลหรือเปล่า Cultivation is necessary but harvesting is more important”
จีระ หงส์ลดารมภ์
สรุปเสวนาเรื่อง บทบาทการเป็นสถานศึกษาหลักในระบบการศึกษาทหารอาชีพกับยุทธศาสตร์กองทัพอากาศ
ช่วงที่ 1
พล.อ.บุญสร้าง เนียมประดิษฐ์
· ทหารอาชีพเป็นเรื่องสำคัญ
· ถ้าทุกคนเป็นมืออาชีพ ก็เรียบร้อย มีแต่ความเจริญก้าวหน้า
· ทหารอากาศมีความว่องไว ปรับตัวเร็ว ดำเนินการเร็ว
· แนวคิดทหารอาชีพ อาจเปลี่ยนไปเรื่อย
· ทหารอาชีพมีตั้งแต่มีมนุษย์ทำสงคราม
· แนวคิดทหารอาชีพอาจเปลี่ยนไปเรื่อย ทหารอากาศเป็นหน่วยแรกที่ทำเรื่องนี้
· เราเรียนประวัติศาสตร์เพื่อให้ทหารกล้าหาญเสียสละ รักศักดิ์ศรีความเป็นทหาร
· จากหนังเรื่อง Patterns ซึ่งแสดงถึงยุคสงครามโลกครั้งที่ 2 ทหารจะทำให้ฝ่ายตรงข้ามสละชีวิตเพื่อชาติของเขา
· ในยุคข้อมูลข่าวสาร ทหารอาชีพต้องนำชัยชนะมาโดยสูญเสียน้อยที่สุด กองทัพอากาศเองก็มีบทบาทสูงมาก
พล.อ.อ. ธเรศ ปุณศรี
· การเป็น Digital Air Force เริ่มเมื่อปี 2544 ตอนที่ผมเป็น Chief Information Officer ทำให้ต้องมีแผนแม่บท IT กำหนดวิสัยทัศน์ในฉบับที่ 2
· จะเป็น Digital Air Force ในปี 2553
· จะเป็น Network Centric Air Force ในปี 2558
· จะเป็นกองทัพอากาศชั้นนำในอาเซียนในปี 2562
· กองทัพอากาศใช้เวลาสั้น ดำเนินการเร็ว สอดคล้องกับ IT ทำให้รับทราบการเปลี่ยนแปลงของเป้าหมาย ใช้กำลังน้อยแต่ดูเหมือนมีกำลังมาก ทำให้ประหยัดงบได้แล้วสามารถนำมาพัฒนาด้านอื่น
· ต้องมีการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ให้เข้าใจเพื่อจะได้ประสบความสำเร็จ
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
· กองทัพอากาศมีพื้นฐานที่เข้มแข็งเรียกว่า Structural Capital
· หลักสูตรกองทัพเรียนมาก อย่าเน้นปริมาณ ให้เน้นคุณภาพด้วย
· ควรนำ Formal Learning ไปสร้าง network เชิญคนนอกมาสอน
· โลกเปลี่ยนแปลงไปเร็ว ดังนั้น วิสัยทัศน์ไม่ใช่ให้ความสำคัญแค่เรื่องสงคราม แต่ต้องแก้ปัญหาการก่อการร้ายด้วย
· ต้องมีแนวคิดใหม่ๆ ความคิดสร้างสรรค์และนวัตกรรมซึ่งมาจากความรู้รอบด้าน การสร้างเครือข่ายและบรรยากาศ
· ต้องมี Life-long learning
· ต้องทำให้คนอยากทำงาน
· นักเรียนโรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศต้องกล้านำเสนอความคิดเห็นต่อผู้บังคับบัญชาและผู้บังคับบัญชาต้องรับฟังผู้ใต้บังคับบัญชาด้วย
รศ.ดร.สุรชาติ บำรุงสุข
· ทุกอย่างในโลกเปลี่ยนแปลงเร็วรวมทั้งรูปแบบสงครามด้วย
· สงครามเปลี่ยนจากรัฐกับรัฐมาเป็นกับผู้ก่อการร้ายซึ่งเป็นสิ่งที่โรงเรียนทหารไม่คุ้น
· ต้องเปลี่ยนกระบวนการคิดใหม่โดยปฏิรูปกองทัพไทย
ช่วงที่ 2
พล.อ.บุญสร้าง เนียมประดิษฐ์
· ทหารอาชีพต้องมีครูดี ทำให้คนดีมีความสามารถอยากเข้ามาเป็นครู ปัญหาคือ เมื่อเข้ามาแล้ว ไม่มีการดูแลเขาเหล่านั้นให้ดี
· ทหารควรอ่านหนังสือและแสวงหาความรู้รอบตัวทุกวัน
· ต้องทำให้คนรักงาน
· ผู้บังคับการควรทำตัวเป็นแบบอย่างที่ดี
· ทหารอากาศต้องซื่อสัตย์กับตนเอง
พล.อ.อ. ธเรศ ปุณศรี
· กองทัพอากาศยังไม่มีระบบการบริหารคนที่มีประสิทธิภาพ มีการเลื่อนยศโดยไม่มีกติกาที่ชัดเจน
· คนที่ไม่ได้ดำรงตำแหน่งหลักๆมักหาความรู้น้อยลงด้วย
· เมื่อไม่ได้รบมาเป็นเวลานาน หน่วยรบจึงเน้นทำงานสังคมมากและไม่ให้ความสำคัญงานหลัก
· ต้องรู้จักนำ ICT มาใช้ในการบริหารทั่วไปด้วย และให้ทุกระดับเข้าใจปรัชญาการใช้ ICT
· วิธีการสอน ควรมีการแจก Notebook
· ควรทำเว็บไซต์เพื่อเผยแพร่ข้อมูลที่ทันสมัยตลอดเวลาให้ประชาชนเข้าใจ
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
· ควรสร้างองค์กรการเรียนรู้
· เมื่อเรียนแล้วต้องมีความเข้าใจและนำไปสร้างมูลค่าเพิ่ม
· ต้องมีจริยธรรมและจิตสาธารณะ มองการเมืองแล้วกล้าพูดแสดงความคิดเห็น
รศ.ดร.สุรชาติ บำรุงสุข
· นายทหารที่ดีต้องเป็นครูทหารได้
· ต้องผลิตทหารเพื่อให้สามารถรบชนะในสงครามที่มีรูปแบบที่เปลี่ยนแปลงไป
ช่วงฝากข้อคิดถึงผู้ฟัง
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
· ควรทำ KM เพิ่ม
· สร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้
พล.อ.บุญสร้าง เนียมประดิษฐ์
· ควรเชิญกองทัพบกและกองทัพเรือมาทำเรื่องทหารอาชีพด้วย
· ครูที่ดีที่สุดคือพระพุทธเจ้า
· การทำงานคือการปฏิบัติธรรม
พล.อ.อ. ธเรศ ปุณศรี
· โรงเรียนเสนาธิการทหารอากาศต้องผลักดันการเปลี่ยนแปลงของกองทัพอากาศ
· ต้องมีเครือข่าย
· มีการรักษาความปลอดภัยระบบ ต้องดูทุกขั้น
รศ.ดร.สุรชาติ บำรุงสุข
· ในอนาคต เราอาจเผชิญกับสงครามรูปแบบใหม่ ดังนั้นต้องเรียนรู้โลกที่เปลี่ยนแปลงไป
ขอบพระคุณครับ ท่านอาจารย์