ความเป็นมาของโรงเรียน ตชด.

กำเนิดโรงเรียน ตชด.

ความเป็นมา

                “ตำรวจตระเวนชายแดน” จัดตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2496 มีภารกิจตรวจตรารักษาชายแดน โดยจัดหมู่ลาดตระเวนเดินทางไปในพื้นที่ต่างๆ มีโอกาสได้พบเห็นประชาชนไกลคมนาคมมีฐานะยากจน ลำบากเร้นแค้น โรคภัยเบียดเบียน ขาดยารักษาโรคขาดอาหารและเครื่องนุ่งห่ม เด็กในวัยเรียนไม่ได้ศึกษาเล่าเรียน เนื่องจากไม่มีหน่วยงานใดสามารถเข้าไปจัดตั้งโรงเรียนได้

ในปี พ.ศ. 2499 กองกำกับการตำรวจตระเวนชายแดน เขต 5 ปัจจุบันคือ กองกำกับการตำรวจตระเวนชายแดนที่ 33 ค่ายดารารัศมี อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ โดย ร้อยตำรวจโท ทวี ภานุโสภณ  ตำแหน่ง ผู้บังคับหมวด ได้ริเริ่มจัดตั้งโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนขึ้นเป็นครั้งแรกที่บ้านดอนมหาวัน ตำบลเวียง อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย ด้วยการร่วมแรงร่วมใจกับราษฎรในหมู่บ้านและหมู่บ้านใกล้เคียงปลูกสร้างอาคารเรียนขึ้น  โดยไม่ได้ใช้งบประมาณแผ่นดินแต่อย่างใด ได้ตั้งชื่อโรงเรียนว่า “โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบำรุงที่ 1” และได้ขยายการจัดตั้งโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเพิ่มขึ้น ตลอดมา

การจัดตั้งโรงเรียนสอนหนังสือให้แก่ชาวเขาและประชาชนไกลคมนาคมนั้น ในระยะเริ่มแรกเป็นการดำเนินการโดยไม่มีงบประมาณสนับสนุนใช้ตำรวจตระเวนชายแดนเป็นครู

นักเรียนเป็นเด็กนักเรียนยากจนไม่มีปัจจัยที่จะจัดซื้อหนังสือ สมุด ดินสอ เด็กเหล่านี้จึงได้รับแจกหนังสือและอุปกรณ์การเรียนจากผู้มีเมตตา บริจาคผ่านตำรวจตระเวนชายแดน รวมทั้งเดินทางไปเยี่ยมเด็กถึงโรงเรียน พร้อมกับแจกสิ่งของเครื่องใช้ให้ด้วย กิจการโรงเรียนชาวเขาและประชาชนไกลคมนามคมได้เจริญก้านหน้ามาเป็นลำดับ นอกจากจะได้รับการสนับสนุนจากหน่วยราชการ องค์การ ตลอดจนคณะบุคคล ซึ่งได้ให้ความช่วยเหลือแล้ว ยังได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถ และสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี  ได้ทรงพระราชทานพระราชทรัพย์สร้างโรงเรียนให้กับพสกนิกรของพระองค์ ดังนี้

เมื่อเดือน เมษายน  พ.ศ. 2505  สมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถได้พระราชทานพระราชทรัพย์ จำนวน 13,000 บาท สร้างโรงเรียนชาวเขาเผาเย้า ที่บ้านแก่รามัญ ตำบลแม่งอน อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่ โรงเรียนแห่งนี้ได้พระราชทานนามว่า “โรงเรียนเจ้าแม่หลวงอุปถัมภ์ 1  ต่อมาเมื่อ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2909 ได้พระราชทานเงินให้อีก 20,000 บาท เพื่อก่อสร้าง “โรงเรียนเจ้าแม่หลวงอุปถัมภ์ 2”  ที่บ้านหนองหอย ตำบลโป่งแยง อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่

หลังจากที่สมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถ ได้พระราชทานพระราชทรัพย์สร้าง “โรงเรียนเจ้าแม่หลวงอุปถัมภ์ 1” ผ่านไปได้ถึง 1 ปี พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้พระราชทานพระราชทรัพย์จำนวน 30,000 บาท เมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์  พ.ศ.  2506 เพื่อจัดสร้างโรงเรียนสอนหนังสือชาวเขาที่บ้านแม้วดอกปุย ตำบลหางคง จังหวัดเชียงใหม่ โรงเรียนหลังนี้ได้พระราชทานนามว่า “โรงเรียนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์ 1” หลังจากนั้นได้พระราชทานพระราชทรัพย์สร้างโรงเรียนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์เพื่อเติมอีกตามลำดับ รวม 10 โรงเรียนด้วยกัน

เมื่อเดือน มีนาคม พ.ศ. 2507  สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ได้เสด็จพระราชดำเนินแปรพระราชฐานประทับแรมที่พระราชตำหนักภูพิงค์ราชนิเวศน์ และได้เสด็จพระราชดำเนินเป็นการส่วนพระองค์ไปยังชายแดนไทย-พม่า ที่อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่ ได้ทรงพบเห็นหน่วยตำรวจตระเวนชายแดนและทรงทราบว่านอกจากจะทำหน้าที่ลาดตระเวนเฝ้าตรวจชายแดนแล้ว ยังได้จัดตั้งโรงเรียนสอนหนังสือเด็กชาวเขาด้วย น้ำพระทัยที่เปี่ยมด้วยพระเมตตากรุณาต่อประชาราษฎร จึงได้ทรงให้ความอุปถัมภ์ค้ำชูด้วยการพระราชทานทรัพย์ส่วนพระองค์ และจากเงินที่มีผู้บริจาคถวายโดยเสด็จพระราชกุศลนำไปจัดตั้งโรงเรียนชาวเขาและประชาชนไกลคมนาคม

โรงเรียนพระราชทานแต่ละแห่งจะมีบ้านพักครูรวมอยู่ด้วยหนึ่งหลัง เพื่อให้ครูได้มีที่อยู่อาศัยสะดวกสบายพอสมควร สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีได้พระราชทานเงิน สร้างโรงเรียนชาวเขาและประชาชนไกลคมนาคม มีจำนวนถึง 10,910,735.60 บาท โรงเรียนในพระอุปถัมภ์ดังกล่าวนี้ สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ได้เสด็จพระราชดำเนินเปิดด้วยพระองค์เองทุกแห่ง และได้พระราชทานชื่อโรงเรียนตามชื่อหรือหน่วยงานผู้บริจาคโดยเสด็จพระราชกุศลกับยังได้พระราชทานพระพุทธรูป ภปร. ประจำโรงเรียนรวมทั้งพระราชทานสมุด ดินสอ เครื่องแบบนักเรียน และของใช้อื่นๆประจำโรงเรียนให้อีกด้วย