ศิลปะการแสดงของชาวอีสาน

                                  หมอลำ

             หมอลำ  เป็นการแสดงพื้นบ้านอีสานอย่างหนึ่ง  ที่อาศัยการขับลำนำ ด้วยภาษาถิ่น อีสาน ประกอบดนตรีพื้นบ้านที่เรียกว่า " แคน "

                                        กำเนิคของหมอลำ

   หมอลำเกิดขึ้นครั้งแรกเมื่อใดไม่มีหลักฐานแน่ชัด เพระไม่มีการบันทึกไว้แต่มีการสันนิฐานไว้     3  ประการ

     1.  หมอลำน่าจะเกิดจากความเชื่อเรื่อง " ผีฟ้า  ผีแถน และผีบรรพบุรุษ" ซึ่งชาวบ้านเชื่อกันว่า ผีเหล่านี้มีอำนาจเหนือธรรมชาติ สามารถบันดาลให้เกิดภัยธรรมชาติ และความเจ็บป่วยแก่มนุษย์ มนุษย์จึงจัดพิธีกรรมรักษาผู้ป่วยตามพิธีการของหมอผี  คือการลำผีฟ้า ลำส่อง ลำทรง ต่อมาได้พัฒนาการลำมาเป็น  ลำพื้น  และ ลำกลอน ตามลำดับ

    2.  หมอลำอาจจะเกิดจากการอ่านหนังสือผูก  หนังสือผูกคือ วรรณกรรมพื้นบ้านที่จาร(เขียน)ลงในใบลาน เรื่องราวที่บันทึกอาจจะเป็นชาดกหรือนิทาน เช่น  เรื่องท้าวการะเกด  สังข์สินชัย   ผู้อ่านหนังสือผูกต้องสามารถอ่านได้อย่างแตกฉาน  จนสามารถจดจำเรื่องราวต่างๆได้อย่างขึ้นใจ  แล้วนำมาเล่าสู่ผู้ฟัง ลักษณะการเก็บหนังสือผูก คนโบราณใช้วิธี เอาไม้ไผ่มาทะลุปล้อง แล้วเอาหนังสือผูกใส่ไว้ข้างใน มีฝาปิดมิดชิดเรียกหนังสือนี่ว่า "หนึ่งลำ "ผู้ที่สามารถลำเรื่องราวในหนังสือผูกได้เรียกว่า" หมอลำ "หรือ  " คนลำ "

   3.   หมอลำน่าจะเกิดจากการเกี้ยวพาราสี ของหนุ่มสาวเนื่องในโอกาสต่างๆ

       หมอลำในสมัยก่อน ไม้ได้มีการแสดงเป็นอาชีพเหมือนปัจจุบัน เป็นการแสดงแบบสมัครเล่น  สำหรับูผู้ที่มีใจรัก  และลำในพิธีกรรมเพื่อแก้ไขปัญหาความเจ็บป่วย ในชุมชนนั้นๆ ครั้นต่อมา หมอลำได้ยึดถือเป็นอาชีพมาจนทุกวันนี้

 

                                            ทำนองของกลอนลำ

  ทำนองของกลอนลำ แบ่งได้เป็น  4 ทำนอง คือ

  1. ลำทางสั้น      เป็นทำนองลำแบบเนื้อเต็มๆไม่มีการเอื้อนเสียง

  2. ลำทางยาว    เดิมเรียกว่า " กลอนอ่านหนังสือ" เป็นทำนองลำที่เอื้อนเสียง   ยาว จังหวะลีลาช้า ใช้สำหรับลำกลอนลา

 3. ลำเต้ย  เป็นกลอนลำที่มีทำนองสั้นกระฉับกระเฉง ไม่เอื้อนเสียง ทำนองลำแสดงอารมณ์สนุกสนาน

  4. ลำเพลิน   เป็นกลอนลำที่มีทำนองจังหวะเร็ว สนุกสนาน ไม่มีการเอื้อนเสียงให้ความครึกครื้น เข้ากับลีลาการเต้น

   หมายเหตุ  หมอลำต้องเลือกทำนองการลำให้สอดคล้องกับเนื้อหาของเรื่องด้วย

         ผู้เขียนนำหมอลำมาฝาก

สนใจ อยากฟังหมอลำ คลิ๊กเลย  รับรองความม่วนซื่นครับ

 http://www.baanmaha.com/forums/forumdisplay.php?f=99