ดึกดึกดื่นดื่น ยกขึ้นฟั่นเทียนษา ขี้เทียนไหลมา ติดผ้าติดผอน ติดขาบังอร ติดก้อนขี้เทียน

     ปิดเทอมแล้ว  แต่นักเรียนโข่งกว่าครูอ้อยมีภาระกิจต้องเรียนภาษาอังกฤษต่อ   กับอาจารย์ สดใส ขันติวรพงศ์ แห่งมหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา รู้ว่าอาจารย์สดใส มาสอนการแปลภาษาอังกฤษ  ก็ดีใจมากเพราะชื่นชมในผลงานการแปลวรรณกรรมต่างประเทศ  "เรื่องพี่น้องคารามาชอฟ" ผลงานของพีโอโตร์ ตอสโตรโยกี ของอาจารย์มาก เพราะว่าเมื่อ  สิบกว่าปีก่อน  ได้อ่านเรื่องดร.ชิวาโก้ และมีการแนะนำงานแปลของอาจารย์ เรื่องพี่น้องคารามาชอฟตั้งใจว่าจะหาซื้อ มาไว้เป็นหนังสือขึ้นหิ้ง  แต่ก็ไม่ได้ตามที่คิดตั้งใจ  

     ประโยคจากภาษาอังกฤษคำไหน ที่แปลเป็นไทยแล้วยังไม่สื่อความหมายพอ(ยังไม่ได้แรงอก*)อาจารย์ก็หาคำภาษาไทยที่เป็นคำเดิมๆมาอธิบายขยายความ จนรู้ที่มาที่ไป ยิ่งเป็นคำที่เกี่ยวกับศาสนา ประเพณี  วัฒนธรรมหรือคำท้องถิ่น อาจารย์ให้นักศึกษาช่วยกันสืบค้น(ทำมาหากิน)ในคำนั้นๆ  

   อย่างวันนี้อาจารย์ติดคำว่า ฟั่น*(เชียก*)ค้นจากพจนานุกรมก็ไม่มี  ค้นจากสารานุกรมภาคใต้ก็ไม่เจอ     โชคดีว่าผู้เขียนมีประสบการตรงกับการฟั่นเชียกควาย(เชียกล่ามควาย)   ตอนที่ผู้เขียนเด็กๆเชือกในล่อนยังไม่เกิด   เชือกต่างชาติที่เข้ามาก็มีแต่เชือกป่านมลิลา(เข้าใจว่ามาจากฟิลิปปินส์)   คนชาวไร่ชาวนาไม่มีปัญญาซื้อมาล่ามควาย   เห็นมีใช้ก็ในเรือหาปลากลางทะเลลึก   ดังนั้นพวกเราก็ต้องหาย่านเชียกป่ามา ฟั่นเชียกเอาเอง     ย่านเชียกที่นิยมกันมากก็มี ย่านปดเสาวคนธ์ ย่านท้องปริง ย่านผ้าร้ายห่อทอง  ย่านกวางดูถูก   ส่วนหวายนั้นสุดยอดของความทนในการนำมาฟั่นเชียก   แต่พวกเราเด็กๆหาหวายไม่ได้ เพราะต้องเข้าป่าหาหวายจึงจะได้มา  เมื่อฟั่นเชียกเสร็จแล้ว  ต้องแทงบาศก์* และทำหมก*   เพื่อให้เป็นรู  และไม่ให้ปลายเชียกคลายเกลียว  การแทงหมกปลายเชียกรูปหัวเหลือบสุดยอดของการฟั่นเชียก

       คำว่า"ฟั่น"ที่ได้ยินอีกคำก็จากการขับกลอนหนังตะลุง บทสมห้อง* ที่ร้องว่า" ดึกดึกดื่นดื่น ยก*ขึ้นฟั่นเทียนษา ขี้เทียนไหลมา ติดผ้าติดผอน ติดขาบังอร  ติดก้อนขี้เทียน"สืบค้นมาให้อาจารย์คำว่าฟั่นเชียกด้วยความตั้งใจ ไม่ได้ฟั่นเฟือน  

*ได้แรงอก = สะใจ หรอย 

*ฟั่น   = ทำให้เป็นเกลียว สองเกลียวถึงห้าเกลียว 

* เชียก   = เชือก 

 *แทงบาศก์    = ทำ บ่วง  ทำรูไว้ต่อเชือกให้ยาวขึ้น 

* แทงหมก  = ถักปลายเชือก ไม่ให้คลายเกลียว  

*ยกขึ้น    = ลุกขึ้น 

*สมห้อง    = บทรัก