การดูแลเพื่อให้พ้นผ่านระยะเศร้าโศกจากการสูญเสีย( Bereavement care)

การช่วยเหลือผู้ที่อยู่ในภาวะเศร้าโศกจากการสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รักเป็นงานที่ท้าทายสำหรับทีมการพยาบาลจากประสบการณ์การทำงานในหอผู้ป่วยเด็กโรคมะเร็งและส่วนหนึ่งเป็นผู้ป่วยเด็กโรคมะเร็งระยะสุดท้ายการดูแลผู้ป่วยกลุ่มนี้เราต้องดูแลไปถึงครอบครัวของเด็กด้วยและเมื่อเวลาของเด็กเหลือน้อยเข้ามาทุกที สิ่งทีทีมจะต้องนึกถึงคือเตรียมความพร้อมของครอบครัวให้ตั้งรับกับการสูญเสียที่กำลังจะเกิดขึ้นโดยความร่วมมือกันในทีมสหสาขาวิชาชีพ ทีมนำทางคลินิกกุมารเวชกรรม คณะเเพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่นของเราได้เล็งเห็นความสำคัญของ Bereavement care โดยในหอผู้ป่วยเด็กโรคมะเร็งได้จัดให้มีกิจกรรมที่ถือว่าเป็น  Bereavement care program ดังนี้

1.มอบภาพประทับใจที่เป็นภาพถ่ายที่ถ่ายพร้อมกับคนในครอบครัว คุณพ่อ คุณแม่หรือทีมการดูแล

และประเมินและค้นหาความเสี่ยงต่อการปรับตัวหลังสูญเสียที่ผิดปกติ

2. หลังเด็กเสียชีวิตส่งจดหมายให้กำลังใจครอบครัว

3. ติดตามประเมินความสามามารถในการปรับตัวเพื่อดูว่าครอบครัวสามารถผ่านกระบวนการเศร้าโศกไปอย่างปกติหรือผิดปกติในสัปดาห์ที่ 1 สัปดาห์ที่ 2 เดือนที่  2 เดือนที่ 6 และเมื่อครบ 1ปีของการเสียชีวิต

4.จัดกิจกรรมรำลึกถึงน้องผู้จากไป( memorial service) โดยนัดหมายครอบครัวที่สูญเสียมาทำกิจกรรม

กลุ่ม self help groupในช่วงเช้า และทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้กับลูกที่ล่วงลับในช่วงบ่ายโดยเราจัดกิจกรรม

ทุกวันศุกร์สุดท้ายของเดือนเว้นเดือน

บทเรียนรู้ที่ทีมได้รับจากการจัดทำโปรแกรมการดูแลเพื่อให้ครอบครัวพ้นผ่านระยะเศร้าโศกถือว่าเป็นบทเรียนรู้ที่มีค่าและยังมีบทเรียนรู้อีกมากมายให้เราได้เรียนรู้อย่างไม่มีสิ้นสุดและนอกจากบทเรียนรู้ที่เราได้รับแล้ว สิ่งที่เราได้รับจากการทำกิจกรรมนี้ก็คือบุญกุศล ที่เราได้มีโอกาสเป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยให้ครอบครัวที่สูญเสียสามารถลุกขึ้นมายิ้มได้ และมีวิถีชีวิตที่เป็นปกติเช่นเดิม ครอบครัวที่ต้องสูญเสียลูกอันเป็นสุดที่รัก ลูกที่เป็นเหมือนแก้วตา ดวงใจก็คงเปรียบเหมือนคนที่สูญเสียดวงตา สูญเสียดวงใจ สูญเสียอนาคตที่วาดหวังไว้ ชีวิตไม่อยากจะทำอะไรอีกแล้ว ไม่รู้จะทำไปเพื่อใคร ในบทบาทของทีมการดูแลรักษา เราเองคงไม่อาจเพิกเฉยหากเด็กคนหนึ่งอยากจะกล่าวคำอำลาว่า คุณหมอครับ คุณพยาบาลครับ คุณพยาบาลขา ถ้าหนูจากไป ช่วยดูแลใจพ่อเเม่หนูด้วยนี่คงเป็นประโยคสั่งลาที่คิดว่าเด็กทุกคนที่กำลังจะจากไปคงอยากจะเอ่ยคำนี้เพราะฉะนั้น การดูแลคงไม่ได้สิ้นสุดลงเมื่อเด็กคนหนึ่งเสียชีวิตลง สัมพันธภาพระหว่างทีมการดูแลรักษากับครอบครัวของเด็กน้อยคงไม่ได้สิ้นสุดลงเเต่เพียงเท่านี้ ทำอย่างไรเราจะช่วยให้เขาผ่านพ้นวิกฤตแห่งการสูญเสียตรงนี้ไปได้นี่คือเป้าหมายที่ทีมการดูแลรักษาจะต้องไปให้ถึง

        

    ภาพประทับใจที่มอบให้กับครอบครัว        ท่านผู้ตรวจการ ,อาจารย์สุรพล

                                                                และทีมมอบภาพประทับใจ

          

คู่มือปฏิบัติตัวปฏิบัติใจหลังสูญเสีย           จดหมายส่งให้หลังผู้ป่วยเสียชีวิต    

เราส่งไปให้ครอบครัวพร้อมจดหมาย

คลายทุกข์