เป็นที่แน่นอนแล้วว่า กกอ. ชุดที่ ๒ นี้ จะทำงานแบบ “ใช้วิจัยนำ”   เพื่อขับเคลื่อนระบบ   ปล่อยให้สถาบันมีอิสระในการเลือกตำแหน่งในระบบ และวิธีทำงานเพื่อบรรลุเป้าหมายนั้น   โดยไม่ขัดกับกฎหมายที่กำหนดไว้    กฎหมายข้อไหนไม่เหมาะสม ก็จะดำเนินการแก้ไข  

          ดังนั้น การตั้งโจทย์วิจัยที่คม ที่จะเกิดพลังขับเคลื่อนระบบ จึงสำคัญยิ่ง    เรื่องสำคัญๆ ต้องไม่คิดคนเดียว หรือคิดอยู่ในบางกลุ่มแคบๆ    ต้องเอาออกปรึกษาจากสังคมอย่างกว้างขวาง

          ผมคิดว่าเรื่องที่สำคัญที่สุดเรื่องหนึ่งคือ คุณภาพของการเรียนรู้    มีการบ่นกันมากว่าบัณฑิตที่จบออกมาทำงานไม่เป็น คิดไม่เป็น และไม่สู้งาน   จากปัญหาหรือข้อสงสัยนี้ จะต้องแปลออกไปเป็นโจทย์วิจัย   ผมลองแปล (ไม่รู้ว่าถูกหรือผิด) เป็นโจทย์วิจัยว่า    “นักศึกษาชั้นปีที่ ๑ ได้เรียนรู้อะไรบ้าง   ตัวกระบวนการที่ทำให้เกิดการเรียนรู้เป็นอย่างไร”   หรือแปลเป็นภาษาง่ายๆ ว่า   “ชีวิตของนักศึกษาชั้นปีที่ ๑ เป็นอย่างไร”   เวลาศึกษาจะต้องแยก นศ. ออกเป็น ๔ กลุ่ม ตามกลุ่มสถาบันอุดมศึกษา คือกลุ่ม (๑) เน้นวิจัย  (๒) เน้นวิชาชีพเชิงเทคนิคเฉพาะ  (๓) เน้นชุมชน  (๔) เน้นการออกไปมีอาชีพมีงานทำ    เรื่องการจัดกลุ่มนี้ผมลองจัดง่ายๆ ก่อน   การจัดอย่างเป็นทางการจะต้องมีประกาศของ กกอ. หรือ สกอ.  

          เป้าหมายสำคัญของโจทย์วิจัยนี้ คือทำความเข้าใจว่า การจัดการเรียนรู้แก่ นศ. ปี ๑ ในปัจจุบันเป็นอย่างไร   ที่ถือว่าดีมากจัดอย่างไร อยู่ที่ไหน   เราจะประกาศให้สังคมรับรู้ส่วนที่ดีมาก   และจะหาทางส่งเสริมให้เกิดวิธีการและการดำเนินการที่ดีมากให้แพร่กระจายออกไป 

 

          วัตถุประสงค์ของบันทึกนี้ คือการขอความเห็นจากแฟน บล็อก ทั้งหลาย   ไม่ได้มีเป้าหมายเพื่อบอกว่าผมตั้งโจทย์อย่างไร   ต้องการให้ท่านที่เข้ามาอ่านช่วยแนะนำ    ยิ่งแนะนำลึกลงไปในวิธีดำเนินการ ยิ่งดี   หรือจะอาสาเข้ามาร่วมดำเนินการ ก็ยิ่งดี   หรือจะช่วยแนะนำนักวิจัยมือขมังสำหรับทำวิจัยบางโจทย์ ก็ยิ่งดี

          ดีที่สุด คือ ช่วยบอกว่ามีผลงานวิจัยอยู่แล้วอยู่ที่ไหนบ้าง    โจทย์เป็นอย่างไร  ใครทำ มีวิธีการวิจัยอย่างไร ผลเป็นอย่างไร จะติดต่อขอผลงานมาอ่านได้อย่างไร   ยิ่งถ้ามี electronic file และอนุญาตให้นำออกเผยแพร่ ยิ่งดีเลิศ    

วิจารณ์ พานิช
๒๘ ม.ค. ๕๒