จาก "บันทึกการเมืองไทย : วิจารณ์นโยบายการศึกษาของรัฐบาลอภิสิทธิ์" ของท่านอาจารย์หมอวิจารณ์ ซึ่งลงบันทึกไว้ ๒ แห่ง คือ blog บันทึกการเมืองไทย และ blog สภามหาวิทยาลัย ลองติดตามอ่านกันได้...
ผมอ่านแล้วทำให้เห็นภาพชัดของระบบการศึกษาไทย ซึ่งผมรู้สึกว่าเดินมาผิดทางตั้งแต่ปี ๒๕๒๕ แต่ไม่รู้ว่าทางที่ถูกควรเดินไปอย่างไร จนกระทั่งมาถึงปี ๒๕๕๐ ก็เริ่มคลำทางพบ...และได้ลองนำเข้าประยุกต์กับแนวทางการสอนวิชาการเลี้ยงผึ้งหรือ Apiculture ซึ่งได้ปรับเปลี่ยนระบบการสอนอย่างค่อยเป็นค่อยไปทุกเทอม จนใกล้จะลงตัวแล้ว
ยกตัวอย่าง ข้อผิดพลาดจากการปฏิรูปการศึกษาในห้วง ๙ ปีที่ผ่านมา (ตัดตอนมาจากบันทึกของท่านอาจารย์หมอวิจารณ์)
- ที่ผ่านมา เราหลงเน้นปฏิรูปโครงสร้าง ไม่เน้นปฏิรูปกระบวนการจัดการเรียนรู้ของนักเรียน ถ้าทำตามแบบเดิม ผลที่ออกมาก็คือคุณภาพของผู้จบการศึกษาลดลง ในขณะที่คุณวุฒิและผลประโยชน์ของครูและผู้บริหารการศึกษาจะดีขึ้น..
- แนวทางของการปฏิรูปการศึกษาที่ถูกต้อง คือการพัฒนาจากฐาน ไม่ใช่พัฒนาจากยอดอย่างที่ทำกันมา การพัฒนาจากฐาน คือพัฒนาที่โรงเรียน/ครู ที่จัดการเรียนรู้ได้ผลดี โดยส่งเสริมให้ขยายเครือข่ายวิธีจัดการศึกษาที่มีคุณภาพออกไป ส่งเสริมให้ครูที่มีผลงานดีได้ศึกษาต่อ ทำวิทยานิพนธ์เพื่อสร้างความรู้เชิงทฤษฎีจากผลการปฏิบัติ โดยเชื่อมโยงนักการศึกษาระดับยอดในมหาวิทยาลัยเข้าไปเป็นอาจารย์ที่ปรึกษา ซึ่งจะทำให้มีการพัฒนาศาสตร์ด้านการเรียนรู้ที่เหมาะสมต่อเด็กไทยยุคปัจจุบัน จากสภาพจริงภายในสังคมของเรา เชื่อมโยงกับศาสตร์ด้านการเรียนรู้ยุคใหม่ของโลก
ยกตัวอย่างข้อวิจารณ์เรื่องการสร้างวัฒนธรรมที่ผิดในวงการศึกษา (ตัดตอนมาจากบันทึกของท่านอาจารย์หมอวิจารณ์)
- ที่ผ่านมามีการสร้างวัฒนธรรมที่ผิดให้แก่วงการศึกษา คือวัฒนธรรมบ้า (คลั่ง) ปริญญา หรือคุณวุฒิในกระดาษ ไม่เน้นคุณวุฒิในการปฏิบัติหรือผลงานต่อศิษย์
- เรื่อง “ผลงาน” เพื่อปรับตำแหน่ง ก็เป็นผลงานในกระดาษ (บางคนจ้างทำ) คำว่า “ทำผลงาน” ไม่เชื่อมโยงกับศิษย์ แต่เชื่อมโยงกับกระดาษ
- ครูที่ได้ดีมักไม่ใช่ “ครูเพื่อศิษย์” แต่เป็น “ครูเพื่อนาย” หรือ “ครูที่มีปริญญา”
- วิธีพัฒนาครู ด้วยวิธีที่ไม่เชื่อมโยงกับผลประโยชน์ของศิษย์ เป็นวิธีที่ผิดและไม่คุ้มค่า แต่อาจได้ผลทางการเมือง ได้คะแนนเสียง
มนุษย์ผึ้งมหัศจรรย์

神奇的蜂爷
(shen2 qi2 de1 feng1 ye2)
สวัสดีค่ะหนูอยากขอถาม คำถามค่ะ เกี่ยวกับข้อดีของนโยบายการศึกษาของรัฐบาลคุณอภิสิทธิ์และมีความแตกต่างกับรัฐบาลคุณทักษิณอย่างไรค่ะหนูต้องส่งการบ้านค่ะหวังว่าอาจารย์คงตอบคำถามนะค่ะ
จากนักศึกษาปริญญาโทค่ะ