ข้อปฏิบัติเกี่ยวกับองค์พระธาตุศรีสองรัก คือ ไม่ควรนำสิ่งของหรือดอกไม้สีแดงขึ้นบูชา ไม่ควรแต่งกายด้วยชุดสีแดงขึ้นไปนมัสการ เพราะองค์พระธาตุสร้างขึ้นเพื่อสัจจะและไมตรี สีแดงเป็นสัญญลักษณ์ของเลือดและความรุนแรง ไม่ควรกางร่ม สวมหมวกและสวมรองเท้าขึ้นไปบนพระธาตุ ไม่ควรนำเด็กต่ำกว่า ๓ ปีขึ้นไปนมัสการ

เมื่อสัปดาห์ที่แล้วมีโอกาสเดินทางไปจัดกิจกรรมเอกลักษณ์ไทยที่ อำเภอด่านซ้าย   จังหวัดเลย ซึ่งไม่ใคร่ไปบ่อยนัก  มีเวลาเหลือเลยออกตระเวณดูสิ่งสำคัญในท้องถิ่น  สิ่งหนึ่งก็คือพระธาตุศรีสองรัก 

พระธาตุนี้ไม่ใหญ่โตนักแต่ประวัตินั้นต้องบอกว่าเก่าแก่เพราะสร้างมาตั้งแตสมัยสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ์  กรุงอยุธยา นับปีก็ ๒๑๐๓  ใช้เวลาสร้างก็สามปี

จุดเด่นคือสร้างเพื่อเป็นเครื่องระลึกเตือนใจว่า กรุงศรีอยุธยานั้นมีความสัมพันธ์กับกรุงศรีสัตนาคนหุตหรือนครเวียงจันทร์นั่นเอง  ในสมัยพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช แห่งอาณาจักรล้านช้าง  ให้รู้ว่ากาตริย์และเมืองทั้งสองมีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน

ว่ากันว่าสร้างไว้เป็นด่านกั้นเขตแดนของทั้งสองเมืองด้วย  จึงเรียกกันว่าด่านซ้าย  แล้วด่านขวาอยู่ที่ไหนกันหนาช่วยบอกที

ยุคนั้นพม่าเรืองอำนาจถ้าเราไม่ร่วมมือกันมีอันจะวิบัติ  เพราะพม่ามีพระเจ้าตะเบ็งชเวตี้และพระบุเรงนอง  เคยยกทัพมาบุกสองเมืองนี้ก็หลายครั้ง  จึงร่วมกันนัยว่าจะต่อสู้กับการรุกรายของพม่า

    

เขตแดนตรงนี้  ตามตำนานว่าเป็นเขตแบ่งดินแดงระหว่างกึ่งกลางแม่น้ำโขงกับแม่น้ำน่าน

พระธาตุฯนี้สร้างอยู่บนเนินริมน้ำหมัน  สร้างแบบเจดีย์เหลี่ยม

คนที่เดินทางไปสักการะองค์พระธาตุศรีสองรัก อาจจะต้องแปลกใจ เพราะว่า คนที่จะเข้าไปสักการะองค์พระธาตุได้ จะต้องไม่ใส่เสื้อผ้า "สีแดง" หรือถือสิ่งของที่มีสีแดงเข้าไปบริเวณองค์พระธาตุ ด้วยเหตุผลที่ว่า...

ที่น่าแปลกวัดนี้ห้ามคนเอาสีแดงหรือใส่ "สีแดง" เข้ามาในวัด  ก็ด้วยว่าสีนี้เปรียบเสมือน "เลือด" ที่มาจากการทำสงคราม  น่าเสียใจแทน นปช.ด้วยครับเขารับพันธมิตรเพราะมีดอกไม้สีเหลืองเต็มไปหมด  อิอิ

ในวัดนี้มีพระพุทธรูปนาคปรก  หลักศิลาจารึก  พระพุทธรูปทองสัมริด  ส่วนที่ปิดเอาไว้เป็นประตูไม้เก่าเข้าพระธาตุศรีสองรัก  มีคนไปปิดทองเต็มไปหมด

ในวัดนี้จะเห็น"ลูกผึ้งลูกเทียน"  ทำด้วยโครงไม้ไผ่ทำเป้นทรงปราสาท  ผสมหยวกกล้วยและดอกบานไม่รู้โรย  เอาขมิ้นมาหั่นทำเกษรดอกไม้รู้สึกผสมผสานธรรมชาติได้ดีที่นี่

ลูกผึ้งลูกเทียนเหล่านี้วางเต็มไปหมดทั้งที่ใช้แล้วและกำลังจะใช้  ด้วยว่ามีคนมาขอให้ช่วยและมาแก้บน  ส่วนใหญ่ที่มาขอให้ช่วยคือข้าวของหายขอให้ได้คืน  หลายรายก็ได้คืนจึงต้องมาแก้บน  แล้วห้ามทำพิธีเองมีผู้ดูแลจัดการให้เป็น

เพราะที่นี่มีเจ้าพ่อกวน  คนทำพิธีต้องเป็น  พ่อแสน  นางแต่งคนเฒ่าคนแก่ที่ได้ถูกแต่งตั้งมา  เอวังด้วยประการะเช่นนี้