วันที่สองของการมาคุยกัน ดิฉันหลบไปเซ็นทาราซะแล้ว จึงเหลือหมออ้อยโซโลอยู่คนเดียว เป็นงานที่หนักมากเลย ที่จะต้องทั้งเก็บเกี่ยวประเด็นสรุปจาก เรื่องเล่าที่นำเสนอ และมาสรุปรวบยอดความคิด แต่หมออ้อยก็ทำได้เนื้อหาสาระดีมากเลยค่ะ (สาระเต็มๆ นั้น เน้น ... ต้องฟังจากเทปบันทึกละค่ะ ก็จะได้สาระที่ตรงกับผู้นำเสนอที่แท้จริงเลย)
จาก "เวทีเติมสาระ ปันความรู้ ก้าวสู่การพัฒนาระบบการดูแลผู้สูงอายุในชุมชน" ในประเด็นเรื่อง "การทำงานส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุในชุมชน แบบบูรณาการ" สรุปได้ก็คือ
ผู้ปันความรู้ ... มีหลายกลุ่มจริงๆ เลย ก็คือ
-
ผู้สูงอายุ : ชมรม สาขาสภาผู้สูงอายุ
-
องค์กรท้องถิ่น : อบต. เทศบาลตำบล
-
บุคลากรสาธารณสุข : สถานีอนามัย ศูนย์สุขภาพชุมชน
โรงพยาบาล สสจ. ศูนย์สิรินธรฯ -
นักเขียนอิสระ
การทำงานผู้สูงอายุในชุมชน: รูปแบบกิจกรรมและความสำเร็จ มีกิจกรรมก็คือ
-
การจัดบริการในสถานพยาบาล
บำบัด บริการทางการแพทย์เฉพาะโรค ดนตรีบำบัด ช่องทางด่วน -
การจัดบริการในชุมชน
... กีฬา, ทัศนศึกษา, วิทยุชุมชน, จัดการสิ่งแวดล้อม, การตรวจคัดกรอง)
... จัดกิจกรรมด้านจิตใจ (ธรรมะ)
... การดูแลในกลุ่มเป้าหมาย ที่มีปัญหาเฉพาะ (เยี่ยมบ้าน)
... การสร้างศักยภาพกลุ่มเป้าหมาย -
การทำงานร่วมกับภาคีเครือข่าย
พี่ช่วยชมรมน้อง อบต. เทศบาล
มีข้อสังเกต ก็คือ
-
กิจกรรมส่วนใหญ่ ยังมีหญิงร่วมกิจกรรมมากกว่าชาย
-
กิจกรรม ที่สร้างคุณค่า หลากหลาย
-
กิจกรรม ทำอย่างไรให้ต่อเนื่อง ราบรื่น ขึ้นกับ แกนนำ ชนิดกิจกรรม เงิน
ประสบการณ์จริงคนทำงาน : เพื่อก้าวสู่การพัฒนาระบบการดูแลผู้สูงอายุในชุมชน
1. บุคคล : ใคร บุคลิกลักษณะ แนวคิด บทบาทหน้าที่
ผู้สูงอายุ
-
เสียสละ จิตอาสา
-
สมาชิก แกนนำมีความรู้ ความเข้าใจ เป็นตัวอย่างด้านสุขภาพ
-
ผู้นำมีแนวคิด เน้นการดูแลตนเอง ครอบครัว ชุมชน
-
ไม่เน้นการพึ่งพาหมอมาก
-
ใช้ศาสนานำ
บุคลากรสาธารณสุข
-
มีความสัมพันธ์ที่ดี รู้ธรรมชาติความชอบผู้สูงอายุ
-
ทักษะการฟังสื่อสารกับผู้สูงอายุได้
-
รู้จังหวะรู้โอกาส รู้วิธีจัดการโดยใช้คนกลาง/ผู้ใหญ่ ลดความขัดแย้งผู้สูงอายุ
-
บทบาทเป็นผู้ประสาน 10 ทิศ ตล่อมตลบ อำนวยความสะดวก สนับสนุน
-
เป็นที่ปรึกษาชี้ช่องได้ (รู้ระเบียบ รู้แหล่งเงิน ปรึกษาวิชาการ)
-
เกาะติด ต่อเนื่อง
องค์กรท้องถิ่น
-
สนับสนุนกิจกรรม สถานที่ สิ่งแวดล้อม
-
พยายามทำให้เป็นระบบ หาเจ้าภาพร่วม
อผส. อสม. อสรพ. สถาบันครอบครัว
2. มีจุดเริ่มต้น ทำงานเป็นทีม
-
การได้มาซึ่งกิจกรรม มาจาก ทั้งผู้สูงอายุ และบุคลากรร่วมเสนอ
การรวมกลุ่มอาจเริ่มจาก กศน. (มาจากฝึกอาชีพก่อน) วัด
(กิจกรรม อาจจะเริ่มจากอะไรก็ได้ และทีมสูงอายุเข้าร่วมกิจกรรม) -
หาทีม วิธีการเลือกต่างกัน ระหว่างชุมชนเมือง (ชมรม ต้องยื่นใยสมัคร และพิจารณาวุฒิ) และต่างจังหวัด (ประธานชมรมรู้จักคนในชุมชน ก็จะเล็งคนที่มีแวว แล้วเข้าไปทาบทาม เช่น ครูเก่า)
-
ทำให้ทุกคนรู้สึกว่าตนเองมีส่วนร่วม ขาดคนใดคนหนึ่งไม่ได้เลย
-
มีสังกัด (ชมรมเป็นสมาชิกสมาคมสภาผู้สูงอายุแห่งประเทศไทย)
มีการเชื่อมต่อ มีเครือข่าย ทั้งแบบเป็นทางการและไม่เป็นทางการ -
ติดตาม กระตุ้น สนับสนุนให้กำลังใจ เผยแพร่วงกว้าง
3. มีข้อมูลความต้องการของผู้สูงอายุในชุมชน แบ่งทีมอาสาดูแลแต่ละเขต ช่วยเฝ้าระวัง case ใหม่ อื่นๆ
4. มองต้นทุนที่มีอยู่แล้วในชุมชน วัฒนธรรม ภูมิปัญญา ขุมพลังในชุมชน สิ่งแวดล้อมที่เอื้อ กลมกลืน ยั่งยืน
-
เน้นการใช้ชีวิตแบบผสมผสาน กับภูมิปัญญาพื้นบ้าน (นวด) และวิถีชีวิต (ปลูกผักปลอดสาร) มองกิจกรรมที่เชื่อมต่อกันมีผลกระทบซึ่งกันและกัน เช่น การเพาะเห็ดที่ไม่ใช้สารเคมี
-
การใช้วัสดุในท้องถิ่นทำอุปกรณ์การคัดกรอง ออกกำลัง ฟื้นฟู
-
เวทีรวมกลุ่ม : วิถีชีวิตคนเมืองใหญ่ (มีสถานที่พบปะ เล่นกีฬา ร่วมจ่าย)
กับต่างจังหวัด (อผส. รุกเข้าในชุมชน ใกล้บ้าน ใช้สถานที่เวียนแต่ละอำเภอ) แตกต่าง -
มองต้นทุน ที่มีอยู่ในหน่วยบริการ เช่น ศูนย์สิรินธร มีอุปกรณ์ บุคลากรอยู่แล้ว
-
มองกิจกรรมที่อิงนโยบาย (6 อ.) โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ที่ รพ. ต้องทำระบบบริการเชิงคุณภาพ ก็เอางานส่งเสริมสุขภาพเข้าไปร่วมในกิจกรรมเลย
5. การพัฒนาศักยภาพคนทำงาน
-
องค์ความรู้ ที่เป็นองค์ความรู้ด้านสุขภาพ
-
องค์ความรู้ด้าน เทคนิคการทำงาน เช่น การเกลี้ยกล่อม การใช้ข้อมูลจากคนรอบด้าน ในการเกลี้ยกล่อม การใช้ธรรมะ การกระตุ้นให้ผู้สูงอายุสามารถคุยกันเองด้วยภาษากลุ่มอายุ
-
พัฒนาเป็นที่ดูงาน
6. แลกเปลี่ยนเรียนรู้ / มีการสรุปบทเรียน / นำเสนอ
-
สร้างโอกาสสู่สังคม มีเกียรติมีศักดิ์ศรี ทำให้เกิดการขยาย และยั่งยืน
สุดท้าย หมออ้อยนำ AAR ประเด็น
-
สิ่งที่จะดำเนินการต่อไปในพื้นที่
-
ข้อเสนอต่อการพัฒนาระบบการทำงานชุมชน
-
ข้อเสนอทั่วไปต่อกระบวนการ
คงจะรอฟังสรุปเต็มๆ จาก หน่วยงานเจ้าภาพ คือ สพช. ต่อไปละค่ะ
รวมเรื่อง ร่วมปฏิบัติภารกิจกับ สพช.
เร็วๆนะ เพื่อนรอคับ
นวก. มาขอไก่ค่ะ
ขอ ๆ อิอิอิ
มาชวนไปเปิดตำนานงานหนังสือที่รั้ว มช.กันค่ะ
กำลังจะถอดบทเรียน และวางแผนต่อเรื่องการดูแลผู้สูงอายุระยะยาวในชุมชน อ่านแล้วมีกำลังใจและปิ๊งหลาย ๆ เรื่องค่ะ ขอขอบุ๕พี่หมอนนทฯ นะคะที่มอลสิ่งดี ๆ ให้อ่าน