ท่านขวัญแก้ว วัชโรทัย ปีนี้มีอายุ 80 ปี เมื่อวันที่ 3 กันยายน 2551 ท่านได้ทราบข่าวการประกวด จากคุณหมอพวงทอง ที่บอกว่า ฟันของท่านดี และที่เป็นพิเศษคือ คนอายุ 80 ปี เหงือกจะร่น ฟันจะคลอนแล้ว โยกแล้ว ฟันของท่านยังเรียบร้อย
ท่านขวัญแก้วจึงได้มาเข้าร่วมการประกวด เพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติแด่สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี และเป็นส่วนหนึ่งที่จะถวายพระเกียรติสมเด็จย่าฯ
ในเรื่องพฤติกรรมสุขภาพของท่าน ท่านได้บอกว่า แม่ของท่านเป็นพยาบาล เป็นครูสอนพยาบาล และก็เป็นครูสอนโรงเรียนการเรือน แม่เข้ารับราชการเป็นนางสนองพระโอษฐ์สมเด็จพระราชินี แม่สอนบอกว่า "ตั้งแต่แรกเลย รับประทานข้าวเสร็จ ไม่ให้ใช้ไม้จิ้มฟัน" ให้เหตุผลว่า "ถ้าใช้ไม้จิ้มฟันตั้งแต่เด็ก ฟันจะห่าง"
เรื่องของการแปรงฟันก่อนนอน และตื่นนอน ท่านขวัญแก้วบอกว่า แม่เขาสอนไว้ว่า "ก่อนจะนอน เพื่อให้ปากสะอาด ไม่มีเชื้อโรค ก็ต้องสีฟัน บ้วนปากให้เรียบร้อย" และพอเช้าตื่นขึ้นมา ก็บอกว่า "เชื้อโรคที่อยู่ในช่องปาก มันอันตราย เพราะฉะนั้น ก่อนจะรับประทานน้ำชา หรือกาแฟ ตอนเช้าก็ควรจะต้องทำความสะอาดปากให้เรียบร้อยเสียก่อน"
เรื่องของการดูแลสุขภาพช่องปาก ที่สัมพันธ์กับสุขภาพ ท่านขวัญแก้วบอกว่า ผมเพิ่งเข้ารับการรักษาโรคหลอดเลือดหัวใจ เพราะว่าเป็น Stroke ซึ่งอันตรายมาก เพราะว่าทำให้มือไม้ไม่มีแรงเลย ในเรื่องของการทำความสะอาดฟัน ผมจะใช้แปรงสีฟันไฟฟ้าช่วยในการทำความสะอาดฟัน และการทำความสะอาดฟันในกรณีนี้ คงจะเป็น Special Nurse Care ที่ทำให้กับคนไข้ หรืออย่างน้อยก็ต้องสอนคนไข้ว่า จะต้องทำความสะอาดปากอย่างไร ไม่มากก็น้อย เพราะว่าในช่วงที่ไม่สบายนั้น การแปรงเข้าไปถู ทำไม่ได้ อ้าปากไม่ได้
พอออกจากโรงพยาบาล จึงได้ไปมาหาคุณหมอฟัน ไปทำความสะอาดฟัน
ข้อนี้จะเป็นข้อเสนอให้กับการจัดให้มีการอธิบาย ในหลักสูตรของเพทย์ พยาบาล ว่าทำอย่างไรที่ที่จะจัดการให้คนไข้ได้รับการรักษาอย่างถูกต้อง เพื่อที่จะช่วยให้มีการกำจัดคราบจุลินทรีย์ หรือหินน้ำลาย ที่ฟัน เพราะจะเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคได้
เรื่องของสุขนิสัยในการแปรงฟันของท่าน ท่านได้บอกว่า ท่านใช้แปรงสีฟันสำหรับการแปรงฟัน และแปรงอย่างถูกวิธี เวลาที่แปรงฟัน ก็คือ ตอนเช้า ถ้ามีเวลาก็ตอนกลางวัน หลังรับประทานอาหารเสร็จ เพราะว่า เมื่ออายุมากขึ้น เรื่องฟันก็จะบดอาหารก็ไม่ละเอียดมากเท่าแต่ก่อน อาจมีอาหารติดตามซอกฟันได้ การแปรงก็จะช่วยให้เราอายุยืนขึ้น
ในเรื่องพฤติกรรมสุขภาพช่องปาก ท่านไม่อมลูกกวาด ไม่ชอบกินอาหารจุบจิบ ท่านได้บอกว่าการกินขนมค้างอยู่ในปาก หรืออมลูกกวาด ทำให้เชื้อโรคไปเกาะกับน้ำตาล ถึงแม้แต่ช็อกโกแลต ทานแป๊บเดียวก็เคี้ยวหมดแล้ว เพราะฉะนั้น จนเดี๋ยวนี้ ท่านก็ยังเคี้ยวกระดูกหมูได้ เคี้ยวน้ำแข็งได้ แต่ก็พยายามไม่เคี้ยว เพราะต้องระวังไม่ให้ฟันแตก
ในเรื่องของสุขภาพจิตใจ ถามว่า คุณขวัญอายุตั้ง 80 ปี แล้ว ทำไมยังไม่มีตีนกา หมายความว่า อยู่ที่จิตใจ ถ้าเราไม่มีจิตใจที่อาฆาตมาดร้าย หรือจองร้างจองผลาญคน หรือไม่มีเมตตาจิต ถ้าไม่มีเมตตาจิตมากๆ ร่างกายก็กระชุ่มกระชวย ตอนที่ท่านเป็น Stroke ซีกข้างซ้ายอ่อนแรงหมด พูดเองไม่ได้ หมอบอกว่า ไม่ควรเครียดมาก หรือไม่ต้องคิดมากเกินไป เพื่อป้องกันเรื่อง เส้นโลหิตแตก หรือชำรุด และไม่ควรออกกำลังมากเกินไป เพื่อป้องกันเรื่องเส้นเลือดก็โป่งพอง และถ้าไม่ใช้สมอง สมองก็ฝ่อ ถ้าไม่ใช้กล้ามเนื้อ ไม่ออกกำลังกล้ามเนื้อเลย ก็จะเป็นง่อย ถ้าทิ้งไว้เลย 3 เดือน จะฟื้นช้ามาก แต่ถ้าเรามีจิตใจ ตั้งใจจริง สู้ต่อโรคภัย แต่ไม่เกินไป จะฟื้นภายใน 3 เดือน ท่านขวัญแก้วก็เลือกว่า ไหนๆ เราเกิดมาทั้งที อายุจะ 80 แล้ว มันก็ต้องสู้ จะตายก็ให้มันรู้ไป ก็ไม่ตาย ตั้งแต่เขียน เซ็นชื่อไม่ได้ เดี๋ยวนี้ก็เขียนได้ หลังจากออกจากโรงพยาบาล เซ็นชื่อได้ ไปทำงานได้ ก็หมายความว่า เราทำได้ปกติ
ในเรื่องของสุขภาพร่างกาย เมื่อ 2 อาทิตย์ที่แล้ว ผมทดสอบว่า สุขภาพสายตาเป็นอย่างไง ก็ไปวัดสายตา ว่าความดันในตามากน้อย หรือไวต่อการเคลื่อนไหวดีหรือไม่ ความไวต่อแสงเป็นอย่างไร จึงได้ทดสอบโดย ขับรถจากหลักสี่ เข้าไปสวนจิตรฯ บนทางด่วน 110 กม.ต่อชั่วโมง ไปได้ และเมื่อวานนี้ ออกกำลังกายโดยการวิ่งไปถึงโบ้เบ้ ไปเยี่ยมคนที่โบ้เบ้ เพื่อทดสอบการตอบสนองต่อการใช้มือ การใช้สมอง การใช้สายตา ที่เราจะไปพึ่งแต่เครื่องมือไม่ได้ "ถ้าเราอยากจะอยู่ในโลก เราอยากจะเป็นคนปกติธรรมดา เราก็ต้องใช้ชีวิตตามปกติให้ได้"
ในเรื่องของอนามัยโดยธรรมชาติ ท่านได้เล่าว่า แม่เป็นนักเรียนอังกฤษ แม่จบศิริราช หลังสมเด็จย่า และทูลกระหม่อมวไลยอลงกรณ์ กรมหลวงเพชรบุรีสิรินธร ที่ราชภัฏได้ขนานพระนาม ที่โรงเรียนเพชรบุรี (โรงเรียนฝึกหัดครูเพชรบุรีวิทยาลงกรณ์) ท่านส่งแม่ไปอังกฤษ ไปเรียนวิชาเลี้ยงเด็ก และเขาสอนว่า แดดเป็นวิตามิน แม่พาผมไปหัวหินทุกปี เวลาหยุดเทอมหน้าร้อน ไปอยู่บ้านคุณลุง พระยาอุดมราชภักดี ไปอาบน้ำตั้งแต่เที่ยง 4 โมงเช้า ถีงเที่ยง เวลา 2 ชั่วโมง นอนอาบแดด ไปกับคุณหญิงเชิด อุดมราชภักดี ไม่เห็นมีใครว่าเลยว่า กลัวแดด ไม่เห็นมีใครพูดเลยว่า แดดจะทำให้เป็นมะเร็ง ผมก็อาบน้ำทะเล วันเสาร์อาทิตย์ก็ไปที่สวน เดินตากแดด หมวกก็ไม่ใส่ ก็เลยไม่มีตีนกา โดยที่ไม่ได้ไปผ่าตัด หรือใช้ยาเด้งอะไร ... แต่อยู่ที่ใจ ถ้าใจเราสบาย เต็มด้วยเมตตา เราก็ไม่มีอะไร พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้ทรงให้เป็น นายกมูลนิธิราชประชานุเคราะห์ เป็นประธานกรรมการมูลนิธิการศึกษาทางไกล และยังเป็นผู้จัดการโรงเรียนวังไกลกังวล โรงเรียนที่มีการขยายการเรียนการสอนทั่วประเทศ .... ทำได้อย่างไร เพราะทำด้วยใจรัก ถ้ารักที่จะทำอะไร และทำได้ถูกใจ อันนั้นละต่ออายุ
เรื่องของความจำ ท่านขวัญแก้วบอกว่า ถ้าเราไม่ใช้สมอง จะไม่ได้ความจำเลย เพราะเลือด ถ้าไปเลี้ยงสมองไม่มากพอ ความจำจะถดถอย ถ้าไม่ใช้สมอง สมองก็ฝ่อ มีเพื่อนของเพื่อนเป็น stroke แต่ไม่ใช้สมอง ทำให้ลีบลงมา ทั้งโครงสร้างของกระโหลกศีรษะ เหลือนิดเดียว อย่างไม่น่าเชื่อ แต่เป็นความจริง เพราะฉะนั้น ท่านคิดว่ามันต้องกระตุ้นคนไข้ที่เรารู้จัก เพื่อนที่เรารู้จัก ผู้ที่เรานับถือ หรือว่าเพื่อนฝูงว่า ให้ใช้กำลังภายใน ความตั้งใจจริง ที่บริสุทธิ์
เรื่องของความเพียร ตามที่ในหลวงท่านรับสั่งในบทพระราชนิพนธ์ พระมหาชนก ว่า ต้องมีความเพียร พยายาม อย่างบริสุทธิ์ หมายความว่า เอาชนะต่างๆ ด้วยความอดทน แล้วก็จะสำเร็จ แต่ถ้าไม่สำเร็จ เราก็ต้องอดทนทำต่อ ไม่ใช่ว่า เราทำไม่สำเร็จ ก็ฆ่าตัวตาย ต้องมีความไม่ท้อแท้ ทำต่อจนสำเร็จ ถามว่า มีตัวอย่างไหม ก็มี ที่ผมทำเรื่องการศึกษาทางไกลผ่านดาวเทียม ปีที่ 14 แล้ว สำเร็จทั่วประเทศ สามารถทำให้นักเรียนเรียนภาษาอังกฤษ จากมหาวิทยาลัยโอเรกอนที่อเมริกา ได้เรียนวิชาฟิสิกส์ เรียนวิชาเคมี จากโอเรกอน จากลอสแองเจลิส พูดเป็นภาษาอังกฤษกัน หรือติดต่อกับประเทศฝรั่งเศส ติดต่อกับประเทศสวิสเซอร์แลนด์ แล้วออกอากาศ คนไทยก็สามารถชมได้ทั่วประเทศ อย่างนี้เราต้องใช้ความพยายาม ซึ่งไม่ใช่ง่าย ปีนี้เป็นปีที่ 14
เรื่องวิจารณญาณ ในการดูแลสุขภาพช่องปาก คุณหมอเชย กฤษณมิตร ท่านบอกว่า ฟันของท่านขวัญจะทน ถามว่า ทำไมทน เพราะว่าสีเหลือง ท่านพิจารณาจากสีของฟัน ทำนองเดียวกัน เหตุผลพวกนี้ น่าจะประเมินกับคนไข้ของหมอว่า ลักษณะฟันเป็นอย่างไร ลักษณะฟันเหยิน ทำอย่างไร บางคนเขาก็ถอนฟันข้างๆ ออก มันก็เลื่อนไปได้ สิ่งเหล่านี้ มันไม่ใช่ธรรมชาติ แต่เราดัดแปลงได้ โครงสร้างของคนไม่เหมือนกัน ท่านได้ฝากข้อควรพิจารณาไว้ว่า สิ่งที่เราสามารถ ปรับปรุงให้ดีขึ้นได้ คือ บางคนพูดไม่ชัด ก็ต้องพยายามพูด เป็นการเอาธรรมชาติมาช่วย
รวมเรื่องคนไทยฟันดี สดุดีสมเด็จย่า
