คนเรา เมื่อได้ปฏิบัติดีมาตลอด ครั้นถึงคราวจะต้องตาย ก็เฝ้ารักษาจิต ให้ผ่องใสได้ จนสิ้นลม จึงเป็นผู้ชนะอย่างแท้จริง

ห้องประชุมกลางที่กว้างใหญ่

เกินกว่าเลนซ์กล้องจะเก็บมาได้หมด

 

นาลันทา แปลว่า  ไม่เบื่อในการให้ทาน ซึ่งก็คงหมายถึงที่นั่น คงมีการสงเคราะห์ให้ทานในรูปแบบต่างๆ กันไม่รู้จักเบื่อหน่าย

นาลันทา เป็นบ้านเกิดของพระสารีบุตรและพระโมคัลลานะ

เป็นหมู่บ้านที่มีความเจริญมั่งคั่งมาก อยู่ในแคว้นมคธ รัฐพิหาร และพุทธคยาแดนตรัสรู้ ก็อยู่ในแคว้นนี้เช่นกัน

ชาวนาลันทา

ผู้เขียนได้บันทึกภาพรวมกับพวกเขา

ในวันที่ไปเยือน 

 

 พระสารีบุตรผู้เป็นอัครสาวกเบื้องขวา ของพระพุทธเจ้า ได้นิพพานก่อนพระพุทธองค์ และในวันนั้น ท่านได้กลับมาสู่บ้านเกิดคือนาลันทาอีกครั้ง คืนนั้นได้เทศนาโปรดมารดา จนบรรลุโสดาปัตติผลด้วย เมื่อวาระสุดท้าย ของพระสารีบุตรผ่านพ้นไป ลูกศิษย์ของพระสารีบุตร จำนวน ๕๐๐  มีความกตัญญู จึงคิดตั้งอารามเพื่อศึกษาพระพุทธสาสนา จนต่อมาได้เติบโต เป็นมหาวิทยาลัยนาลันทา

  เป็นช่วงแห่งการศึกษาพระพุทธศาสนา ที่เจริญรุ่งเรื่องมากที่สุด ในประเทศอินเดีย ที่นั่นมีพระนักศึกษานับหมื่นรูป พักอาศัยอยู่ประจำ ที่มาจากทั่วโลก มีครูบาอาจารย์ นับพันคอยสั่งสอน มีห้องพัก ห้องเรียน ห้องประชุม จากที่ผู้เขียนได้เห็นผังที่ปรากฏ ก็มีห้องแยกซอยมากมาย มีโรงครัวในมหาวิทยาลัย เพื่อทำอาหารให้แก่พระนักศึกษา โดยมิต้องออกบิณฑบาตร

  พระเจ้าวรรษวรรธน ทรงอุปถัมภก ทรงเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา และพระภิกษุนักศึกษาแห่งนาลันทาเป็นอย่างยิ่ง ทรงสละส่วยที่ได้รับ จำนวน ๑๐๐ หมู่บ้าน ไว้สำหรับทำนุบำรุง และให้ ๒๐๐ ครอบครัว มีหน้าที่ ดูแลอุปฐากพระภิกษุสงฆ์ ให้ท่านได้ศึกษาอย่างมิต้องกังวล

 เล่ากันว่า มหาวิทยาลัยแห่งนี้ มีชื่อเสียงทั่วโลก มีความรุ่งเรื่องเจริญ และเป็นที่เลื่อมใส ของคนทั่วไป เกือบ ๘๐๐ ปี และมิเคยมีพระภิกษุรูปใด ได้ล่วงละเมิด ผิดศิลเลย

  การเจริญแห่งพระพุทธศาสนา จึงเป็นไปตามที่พระพุทธองค์ ทรงตรัสไว้ ว่าจะต้องประกอบด้วย  พุทธบริษัท ๔ ที่ต้องช่วยกันดูแลรักษา ผู้ปฏิบัติธรรม ก็ต้องตั้งใจ มุ่งมั่น เคร่องครัด ทั้งการศึกษา และปฏิบัติ ส่วนของฆาราวาส ก็ต้องช่วยกันทำนุบำรุงปัจจัยสี่ มิให้ท่านเดือดร้อน

   จึงเป็นเครื่องวัดปรากฏการณ์ แห่งความเสื่อมและความเจริญของพระพุทธศาสนา มาจนถึงปัจจุบันนี้

    ประวัติศาสตร์ อาจมองเหมือนเรื่องที่จบไปแล้ว ทั้งดี และร้าย แต่ร่องรอย หรือเงาประวัติศาสตร์สำคัญยิ่งนัก

   แม้วันที่ล่มสลาย ที่ถูกผู้ยึดครองแผ่นดินอินเดีย ต่างศาสนาเผาทำลายสถานที่ และบุกเข้ามาฆ่าฟันภิกษุสงฆ์ นับหมื่นรูป ก็ยังสร้างความแปลกใจแก่นักฆ่าเหล่านั้น ว่าทำไมหนอ ศัตรูที่กำลังถูกพวกเขาฟันคอฆ่าทิ้งอยู่นี้ จึงนั่งสงบนิ่ง ไม่ดิ้นรนต่อสู้แต่ประการใด แม้จะถูกฟันคอคนแล้วคนเล่า

    การเผชิญกับความตายอย่างองอาจ คงเป็นหนึ่งในการปฏิบัติตามคำสอนของพระพุทธศาสนา ผู้เขียนคิดว่า คนเรา เมื่อได้ปฏิบัติดีมาตลอด ครั้นถึงคราวจะต้องตาย ก็เฝ้ารักษาจิต ให้ผ่องใสได้ จนสิ้นลม จึงเป็นผู้ชนะอย่างแท้จริง

 นี่คือธรรมะแห่งพระพุทธศาสนา ที่ควรได้ศึกษากัน

   ยังมีเรื่องราวของนาลันทา ที่จะขอเล่าให้ฟังกันอีก ในบันทึกหน้า

   สำหรับวันนี้  เป็นวันที่ ๒๓ กันยายน ๒๕๕๑ ซึ่งเป็นวันที่ จะได้มีการถวายผ้าไตรจีวร แด่พระภิกษุที่จิตตระกอง บังกลาเทศ ขอให้ทุกท่าน จงตั้งจิตอนุโมทนาบุญร่วมกัน สำหรับบุญสำคัญ ที่มีผู้กล่าวว่า พระภิกษุจากนาลันทา ได้หลบหนีไปในคราวถูกเผา บางส่วน ไปตั้งมั่น อยู่ที่จิตตระกองค่ะ

  สวัสดี