ขี้เป็ดอ้อยจากโรงงานน้ำตาลเพิ่มผลผลิตมันสำประหลังได้5ตันต่อไร่ ที่หมู่ที่ 13 ต.อ่างทอง อ.เมืองกำแพงเพชร จ.กำแพงเพชร ของปราชญ์ชาวบ้านที่ชื่อ คุณไพรัตน์ แป้นจันทร์
เนื่องจากสภาพดินที่มีการปลูกมันสำปะหลังมายาวนานติดต่อกันหลายปี โดยไม่ได้มีการปรับปรุงบำรุงดิน ให้มีสภาพที่สมบูรณ์ ประกอบกับในช่วงสองปีที่ผ่านมานี้ปุ๋ยเคมีก็มีราคาแพงติดต่อกันเกือบ2เท่าตัว จึงทำให้มีเกษตรกรระดับแกนนำที่ใฝ่รู้ได้ทดลองใช้ขี้เป็ดอ้อย ซึ่งเป็นวัสดุเหลือใช้จากโรงงานน้ำตาล
นายไพรัตน์ แป้นจันทร์ เกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลัง ระดับแกนนำของหมู่ที่13 ตำบลอ่างทอง อำเภอเมืองกำแพงเพชร จังหวัดกำแพงเพชร ได้เล่าให้ฟังว่า ตนเองได้ตั้งเป้าหมายการผลิตมันสำปะหลังให้ได้ผลผลิตเฉลี่ย 5 ตันต่อไร่ ซึ่งแต่เดิมยังไม่เคยได้ผลผลิตเฉลี่ย 5 ตันต่อไร่เลย ที่ผ่านมา ได้ทดลองใช้ขี้เป็ดอ้อย ที่นำมาจากโรงงานน้ำตาลในจังหวัดกำแพงเพชร อัตราที่ใช้ 5 ตันต่อไร่ แต่การใส่ 2 ปีใส่ 1 ครั้ง การใส่แต่ละครั้งทิ้งไว้ในแปลงประมาณครึ่งเดือน โดยหว่านกระจายให้สม่ำเสมอทั่วพื้นที่ แล้วไถกลบด้วยผาน 7 จำนวน 2 ครั้ง
ข้อสำคัญการหว่านต้องสม่ำเสมอ หากหว่านเป็นกองๆแล้วบริเวณนั้นต้นมันจะงามแต่ใบและไม่ลงหัว เหตุผลที่ใส่ 2 ปีต่อหนึ่งครั้งก็เพราะว่าหากใส่ติดต่อกันทุกปีจะทำให้มันสำปะหลังงามแต่ต้นจะมีหัวในปริมาณน้อยเช่นกัน หรือหากมีการใส่ในอัตราที่มากกว่านี้จะทำให้เกิดอาการเฝือใบ
นอกจากนี้คุณไพรัตน์ แป้นจันทร์ ยังได้กล่าวต่อไปอีกว่า การที่เราจะให้ได้ผลผลิตมันสำปะหลังเฉลี่ยไม่น้อยกว่า 5 ตันนั้น ก็มีการให้ความสำคัญตั้งแต่การเตรียมท่อนพันธุ์ควรมาจากต้นพันธุ์ที่มีอายุ 8-10 เดือน ตัดท่อนพันธุ์ยาว 60 ซม. การตัดท่อนพันธุ์ก็ต้องตัดด้วยเลื่อยวงเดือนติดรถอีต๊อก หลังจากนั้นก่อนปลูกมัดท่อนพันธุ้เป็นกำๆนำส่วนโคนแช่ลงในน้ำความลึกประมาณ 2 นิ้วแช่ไว้อย่างน้อย 2 ชั่วโมงถ้าจะให้ดีต้องแช่ไว้นานประมาณ 1 คืน ด้วยเหตุผลที่ว่า การปลูกในฤดูแล้งเพื่อให้ท่อนพันธุ์ได้ดูดน้ำไว้ในท่อนพันธุ์ เวลานำไปปลูกในแปลงจะช่วยลดอัตราการตาย หากทำเช่นนี้ไม่จำเป็นต้องชุบน้ำยาเร่งราก สำหรับการปลูกยกร่องที่มีระยะห่างระหว่างแถว 80 ซม.ระหว่างต้น 30 ซม. ปลูกปักท่อนพันธุ์แบบสลับฟันปลา เพื่อให้ทรงพุ่มของมันสำปะหลังคลุมพื้นที่ได้ทั่วถึง
สำหรับการดูแลรักษา มีการใส่ปุ๋ยอินทรีย์ชีวภาพอัดเม็ด อัตรา 50กก.ต่อไร่ โดยวิธีการเจาะเป็นหลุมหยอดข้างลำต้น โดยใส่ระยะต้นมันฯมีอายุ 1 เดือนและ3 เดือน มีการใช้ฮอร์โมนน้ำหมักชีวภาพ ซึ่งมีส่วนประกอบด้วยผลไม้สุกตามฤดูกาลได้แก่มะม่วง น้อยหน่า กล้วย ฟักทอง รวมกันมีน้ำหนัก ประมาณ 30 กก. กากน้ำตาล 5 กก. น้ำเปล่าสะอาด 5 ลิตร ใส่ถังพลาสติกปิดฝาหมักไว้ประมาณ 1 เดือน แล้วกรองเอาเฉพาะน้ำหมัก โดยในอัตรา 1 ลิตรต่อน้ำ 200 ลิตร ฉีดพ่นต้นมันฯ เดือนละ 1 ครั้ง ใน 1 ปีควรฉีดพ่น 4-6 ครั้ง
จึงนับได้ว่าการผลิตมันสำปะหลัง โดยใช้วัตถุดิบที่หาได้ในท้องถิ่น ผสมผสานกับเทคโลยีการผลิตที่เหมาะสมดังกล่าวมาแล้วข้างต้น ก็ทำให้ได้ผลผลิตมันสำปะหลังต่อไร่สูงขึ้นจากเดิม เคยได้ 2.5-3 ตันต่อไร่ เป็น 5 ตันต่อไร่ได้ในอนาคตอย่างสบายๆ
แหล่งข้อมูล: คุณสุเชษฐ์ อินทร์เจือจันทร์ นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร 5 ศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลอ่างทอง อ.เมืองกำแพงเพชร จ.กำแพงเพชร
