สังคมไทย ภาวะปัจจุบันและแนวโน้มในอนาคต

เป็นที่คาดการณ์กันว่า ในอนาคตอันใกล้สังคมไทยก็จะยังคงเปลี่ยนแปลงไปในทิศทางเดิม คือ เศรษฐกิจจะยังคงมีบทบาทสำคัญในการนำเปลี่ยนอยู่เช่นเดิม แต่การเปลี่ยนแปลงทางด้านการศึกษา สาธารณสุขและการเมืองการปกครองจะค่อย ๆ ตามมาไม่ห่างกันมากเหมือนปัจจุบัน และถ้าไม่มีเหตุการณ์รุนแรงแบบคาดไม่ถึงเกิดขึ้นในสังคมโลก จนระบบเศรษฐกิจตลาดต้องพังพินาศไปแล้ว ก็น่าเชื่อได้ว่าสังคมไทยในอนาคตจะเป็นสังคมอุดมโภคา (affluent society) มีระเบียบ มีความสงบพอสมควร ราษฎรมีสิทธิเสรีภาพตามกฎหมายที่มีลักษณะของความเป็นประชาธิปไตยเต็มรูปแบบมากขึ้น ปัญหาสังคมต่าง ๆ ที่มีอยู่ในปัจจุบันจะถูกแก้ไขและควบคุมให้ลดน้อยลง ความแตกต่างทางรายได้และสถานภาพของประชาชนจะลดน้อยลง ผู้คนทั่วไปจะมีความสุขมากขึ้น ทั้งนี้ รัฐบาลและข้าราชการจะต้องมีแผนและแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชากรอย่างจริงจังและต่อเนื่องด้วย

                นอกจากนั้น ปรากฏการณ์การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรมในปัจจุบัน พบว่ามีการรวมกลุ่มในภูมิภาคต่าง ๆ มากขึ้นทั่วโลก อาทิ กลุ่มตลาดร่วมยุโรป กลุ่มอเมริกา ในเอเชียที่ใกล้ตัวมากที่สุดก็ได้แก่ กลุ่มอาเซียน เป็นต้น เป็นที่คาดกันว่าในอนาคตกลุ่มทำนองนี้จะเข้มแข็งและมีบทบาทมากขึ้นในการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม ประกอบกับพัฒนาการทางการสื่อสารอย่างรวดเร็วจะมีส่วนทำให้การแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมมีมากขึ้น แนวโน้มเช่นนี้จะมีผลต่อสังคมไทยในอนาคต (10-15 ปี) ข้างหน้าไม่น้อยเลย ไทยน่าจะมีบทบาทในทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมโลกมากขึ้น และน่าจะอยู่ในฐานะประเทศระดับผู้นำของกลุ่มอาเซียน โดยเฉพาะกลุ่มประเทศอินโดจีนได้ อันจะทำให้ประเทศไทยได้รับการยอมรับนับถือจากนานาประเทศมากขึ้น หากสามารถดำเนินการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมให้อยู่ในภาวะที่สมดุลกันคือเป็นการพัฒนาเศรษฐกิจที่ไม่สร้างหรือก่อให้เกิดปัญหาสังคมมากเกินไป