หน้าที่ของวิทยากรกระบวนการ คือทำให้ผู้เข้าร่วมตอบคำถามตัวเองให้ได้

           เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นเมื่อเดือนที่ผ่านมา   เมื่อ สคส. เรารับจัด Workshop คุณอำนวย ให้กับ ธนาคารกสิกรไทย  โดยหลักสูตรนี้เราใช้เวลา 3 วัน 2 คืน กับผู้เข้าร่วมไม่เกิน 35 คน  และมีเงื่อนไขว่าผู้เข้าร่วมทุกคนต้องอยู่ครบทั้ง 3 วัน (คนที่เป็นภาคี สคส. มาตั้งแต่เดิมจะเข้าใจเงื่อนไขข้อนี้ดีค่ะ)    ดังนั้นเราเริ่มทำการบ้านวางรูปแบบกิจกรรมเรียนรู้ให้เข้ากับกลุ่มผู้เข้าร่วม และวัตถุประสงค์ที่ต้องการของ แกนนำ ธ.กสิกรไทย ที่เข้ามาคุยกับเราก่อนหน้านี้ประมาณเดือนกว่า

 

               พอถึงวันจริงทีมเรา (อ้อ + พี่อ้อม) ได้ข้อมูลเพิ่มเติมก่อนเริ่มว่า กลุ่มผู้เข้าร่วมเป็นกลุ่มหัวกะทิ  ไม่ชอบอะไรที่ช้าและน่าเบื่อ ชอบคำตอบที่ชัดเจน และมักต้องการจะรู้ว่าสิ่งที่ให้เรียนนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างไร  ถ้าไม่เห็นประโยชน์ก็อาจจะกลับก่อน (โอโห! ครบสูตรคนเก่งเลยค่ะ)     หึ..หึ  เราบอกกับพี่ๆ ธนาคารว่า “ไม่เป็นไร อย่ากังวลไปเลยค่ะ”

 

               เมื่อกลุ่มผู้เข้าร่วมมากันพร้อม  เราเริ่มด้วยการให้แต่ละคนเขียน “ความคาดหวังในการเรียนรู้ของตนเอง” และ “สิ่งที่ตัวเองควรจะทำเพื่อให้ได้ตามที่ตัวเองคาดหวัง”  เป็นการทำ  BAR (Before Action Review) ก่อน  ผลที่ออกมาส่วนใหญ่เป็นคำถามค่ะ เช่น  KM คืออะไร?   มีประโยชน์และนำไปใช้กับงานธนาคารได้อย่างไร?  ต้องการความชัดเจนจากวิทยากร  และอื่นๆ....................   ซึ่งพอเราได้ทราบความคาดหวังและคำถามต่างๆ ของผู้เข้าร่วม  ทีมเราก็ยังไม่ได้ตอบแม้แต่ข้อเดียว

 

                เราบอกผู้เข้าร่วมไปว่า  เราสัญญาว่าคำถามทั้งหมดที่ทุกคนมี  จะได้รับคำตอบทุกข้อเมื่อจบกระบวนการในวันสุดท้าย   และขอให้สังเกตดีๆ เพราะบางคำตอบจะมีอยู่ในกิจกรรมและกระบวนการที่ผู้เข้าร่วมได้ทำ (เป็นการบรรเทาความรีบร้อนอยากรู้ของคนเก่งทั้งหลาย  ของดีบางอย่างเราต้องอดใจอดทนรอนะคะ)   ซึ่งในระหว่างที่ผู้เข้าร่วมทำกิจกรรมและเกมตลอดวันที่หนึ่ง  ก็มักจะมีคำถามแทรกขึ้นมาเป็นระยะๆ    แต่ทีมวิทยากรเราก็มักจะไม่ตอบให้จนกว่าจะจบกระบวนการหนึ่งๆ   และมีการล้อมวงสะท้อนการเรียนรู้ของผู้เข้าร่วม วิทยากรจึงจะ สรุปประมวลให้ทีหนึ่ง เพราะอยากให้ผู้เข้าร่วมรู้ว่าเขาสามารถค้นพบและตอบคำถามด้วยตัวเองได้จากกระบวนการเรียนรู้  (แต่บางคำถามก็ยังไม่ตอบอีก เพราะมันอยู่ในกิจกรรมถัดไป)   ซึ่งเมื่อผ่านไปวันที่ 1 วันที่ 2 คำถามก็ถูกตอบไปเรื่อยๆ ด้วยกระบวนการและตัวผู้เข้าร่วมเองจนเกือบหมด (ก็เขาเป็นคนเก่งกันจริงๆ ค่ะ  พอจับทางได้ก็เรียนรู้ได้อย่างรวดเร็ว)

 

               วันสุดท้ายหลังจากที่ผู้เข้าร่วมได้ฟัง อ.ประพนธ์  (วิทยากรรับเชิญพิเศษ 3 ชั่วโมง) Wrap up โดยสรุปให้และดูหนังฟังเพลงอีกนิดหน่อย   ก็มาถึงกระบวนการสุดท้ายคือ AAR (After Action Review) ที่ผู้เข้าร่วมต้องตอบคำถามของตัวเองสุดท้ายว่า “จะนำสิ่งที่ได้เรียนรู้กลับไปทำอะไร?”   และที่ขอปรบมือให้ผู้เข้าร่วมทุกคนดังๆ เลย  คือ ทุกคนตอบคำถามนี้ได้ชัดเจนพอสมควรค่ะ  ว่าจะกลับไปทำกับใคร เริ่มจุดไหนและด้วยแนวทางใด  (ไม่ใช่แค่พูดว่า จะนำกลับไปใช้ต่อนะ)....... นี่แหล่ะการเรียนรู้ของคนเก่ง

 

                ผลของรุ่น 1 ออกมาดีขนาดนี้  แล้วรุ่นต่อๆ ไป จะดีขนาดไหนเนี้ยะ  น่าสนใจทีเดียวใช่ไหมคะ.....    

อ้อ สคส.