นิทานเรื่องสั้นๆ  ของท่านพุทธทาสภิกขุ จากหนังสือพิมพ์พุทธศาสนา ปี ๒๔๙๘ หน้า ๙

          นิทานเกิดขึ้นที่ข้างส้วมแผนโบราณแห่งหนึ่ง  ในหลุมนั้นมีหนอนเจริญเติบโตอยู่ทุกขนาดดำผุดดำว่ายอยู่อย่างยั้วเยี้ยนับด้วยหมื่นด้วยแสน  ท่านสมภารได้ชี้ให้เด็กๆดูในแง่ธรรมะที่ว่า  หนอนเหล่านี้มันกำลังมึนเมาอยู่ในของเน่าเหม็น  และหลับหูหลับตาจมอยู่ในของสกปรกอย่างน่าสมเพช  ซึ่งถ้านำไปเปรียบกับเหล่าเทพยดาในฉกามาวจรแล้วก็จะชวนให้สมเพชยิ่งขึ้นไปอีก  จนสุดที่จะทนไหวทีเดียว  ใครๆอย่าหลงพอใจในของสกปรกเหมือนหนอนเหล่านั้นเลย

          หนอนหลายตัว  ได้ยินคำพูดเหล่านั้น  หนอนบางตัวได้คิดว่า  แท้จริงความพอใจในรสนิยมของพวกเรา  กับของเทพยดาทั้งหลาย  ก็มีได้เท่ากันและในลักษณะทำนองเดียวกัน  ทั้งนี้มันแล้วแต่ลักษณะของอายตนะเครื่องรับและเสวยอารมณ์นั้นต่างหาก  เราไม่เชื่อท่านสมภาร  หนอนบางตัวได้พยายามลืมตาขึ้นดู  ก็เห็นว่ามันออกจะสกปรกมากมายจริง  แต่ทนลืมตาอยู่ไม่ไหวต้องกลับหลับไปตามเดิมโดยเร็ว  เพราะมันได้เห็นสิ่งอื่นที่สกปรกกว่าอาหารบ้านเรือนของมันเอง  จนทนลืมตาอยู่ไม่ไหว

          มันบอกพวกพ้องของมันว่า  ชั่วที่ลืมตาขึ้นแวบเดียว  ก็ได้เห็นเทพยดามนุษย์ทั้งหลายมีจิตจมอยู่ในความมืดมน  ถือตัวถือตนนานาประการ  การกระทำทางกายวาจาก็จมอยู่ในกรรมโสมมเลวทราม  เนื้อตัวทั้งสิ้นจมอยู่ในกามารมณ์  กำลังทำสิ่งต่างๆด้วยความหลงใหลในลาภยศอำนาจวาสนา  พวกพ้องบริวาร  อันเป็นทางให้ได้มาซึ่งความมัวเมาในความสุขทางเนื้อหนังของตน  อย่างไม่รู้จักอิ่มจักพออีกต่อหนึ่ง  ถึงกับต้องอิจฉาริษยารบราฆ่าฟันกันทั้งทางตรงและทางอ้อมอย่างป่าเถื่อนทารุณชนิดที่ไม่เคยมีในสมัยที่ยังไม่เกิดส้วมชักโครกแผนปัจจุบันนั้นเลย  ศีลธรรมของเขาคือการกอบโกยความสุขทางเนื้อหนังใส่ตนอย่างเดียว  แล้วเรียกชื่อกันเอาเองอย่างไพเราะว่า มนุษย์สมบัติ  สวรรค์สมบัติของฉัน

          พูดกันดังนั้นแล้ว  มันก็ชักชวนกันให้หลับตาให้ยิ่งขึ้นกว่าเดิม  เพื่ออย่าให้เสียเปรียบหรือล้าหลังพวกเทพยดามนุษย์ทั้งปวง  หรืออย่างน้อยที่สุดก็ให้พอเคียงคู่กันไป

นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า :

          ผู้ที่พอใจในกามารมณ์ ชื่อเสียงยศศักดิ์อำนาจวาสนา  พวกพ้องบริวารทั้งหลายนั้น  ขออย่าได้หาญพยายามลืมตาเป็นอันขาด  จะเป็นฝ่ายเสียเปรียบหนอน  หรือลืมขึ้นมา  ก็จะต้องรีบกลับหลับตาลงไปใหม่เหมือนหนอนเหล่านั้นอยู่เอง  ซึ่งทำให้เกิดเป็นปัญหาขึ้นว่า  ใครเล่าจะเป็นฝ่ายชนะ  หรือว่าใครเล่าน่าสมเพชกว่าใคร  ในระหว่างพวกเทพยดาในฉกามาวจรสวรรค์  และหนอนในส้วมแผนโบราณเหล่านั้น