ความเป็นมาและความสำคัญของปัญหา
พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2545 มาตราที่ 27 ได้กำหนดไว้ว่าให้คณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานกำหนดหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานเพื่อความเป็นไทยความเป็นพลเมืองที่ดีของชาติ การดำรงชีวิตและการประกอบอาชีพ ตลอดจนเพื่อการศึกษาต่อ และให้สถานศึกษาขั้นพื้นฐาน มีหน้าที่จัดทำสาระของหลักสูตรตามวัตถุประสงค์ในวรรคหนึ่งในส่วนที่เกี่ยวกับสภาพปัญหาในชุมชนและสังคม ภูมิปัญญาท้องถิ่นคุณลักษณะอันพึงประสงค์เพื่อเป็นสมาชิกที่ดีของครอบครัว ชุมชน สังคม และประเทศชาติ (กระทรวงศึกษาธิการ,2545:1)
หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2544 เป็นหลักสูตรที่สถานศึกษาต้องจัดทำหลักสูตรเป็นของตนเองให้ครอบคลุมภาระงานจัดการศึกษาทุกด้านที่มีความหลากหลายตามสภาพ และเหมาะสมกับสถานศึกษา สาระของหลักสูตรมุ่งพัฒนาคนให้มีความสมดุล ทั้งด้านความรู้ ความคิด ความสามารถ ความดีงาม มีความรับผิดชอบต่อสังคมจัดการเรียนรู้โดยยึดผู้เรียนเป็นสำคัญให้ผู้เรียนพัฒนาตามธรรมชาติ และเต็มตามศักยภาพ โดยใช้กระบวนการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับผู้เรียน และส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ค้นคว้าหาความรู้ได้คิด ปฏิบัติจริง ใช้สื่อและแหล่งการเรียนรู้ที่หลากหลาย เรียนรู้อย่างบูรณาการใช้การวิจัยเป็นส่วนหนึ่งของการเรียนรู้ และวัดประเมินผลตามสภาพจริง มีการปรับปรุงการเรียนรู้อย่างต่อเนื่องภายใต้การบริหารจัดการ มีการสนับสนุนนิเทศ ติดตาม ตรวจสอบ ประเมินผล เพื่อให้ครูในสถานศึกษาสามารถจัดการเรียนรู้พัฒนาผู้เรียนให้เป็นคนที่สมบูรณ์ ดี เก่ง และมีความสุข
กระทรวงศึกษาธิการ ได้มีคำสั่งให้ใช้หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2544 เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน 2544 โดยให้ใช้ในโรงเรียนนำร่องและโรงเรียนเครือข่ายการใช้หลักสูตร รวมประมาณ 2,182 โรงเรียน ในชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 และ 4 มัธยมศึกษาปีที่ 1 และ 4 ตั้งแต่ปีการศึกษา 2545 เป็นต้นไปจนครบ 12 ปี และให้ใช้ในโรงเรียนทุกโรงเรียนทั่วประเทศตั้งแต่ปีการศึกษา 2546 เป็นต้นไปโดยดำเนินการใช้ในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1,4 และมัธยมศึกษาปีที่ 1,4 ในปีการศึกษา 2546 ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1,2,4 และ 5 มัธยมศึกษาที่ 1,2,4 และ 5 ในปีการศึกษา 2547 และใช้ครบทุกระดับชั้นในปีการศึกษา 2548
