สิ่งที่ได้เรียนรู้จากการไปทัศนศึกษาที่จังหวัดสมุทรสงคราม ทำให้ได้เรียนรู้อะไรที่เป็นประโยชน์มากมาย เป็น 2 วันอันมีค่ามาก ฐานแรกที่ไปน้ำชีวภาพปรุงแต่ง เป็นฐานที่ได้เรียนรู้เกี่ยวกับภูมิปัญญาชาวบ้านที่นำสมุนไพรที่อยู่ใกล้บ้านมาทำเป็นน้ำหมักชีวภาพสร้างรายได้ให้กับตนเอง ครอบครัวและชุมชน ปลอดภัยต่อใช้ ไม่เป็นมลพิษด้วย ฐานต่อไปที่ไปก็คือ ปั้นน้ำเป็นตัว ปั้นน้ำเป็นตัวก็คือการทำน้ำตาลมะพร้าวของชาวสมุทรสงครามสงครามนั่นเอง ฐานนี้เป็นฐานที่ใช้ภูมิปัญญาแท้ๆ ของชาวสมุทรสงคราม ได้เรียนรู้เกี่ยวกับวิธีการทำ อุปกรณ์ที่ใช้ก็ล้วนเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นทั้งนั้น เรียนรู้วิธีการทำซึ่งเป็นขั้นตอนที่ต้องใช้ความรวดเร็วในการหยอดลงถ้วย และต้องใช้ความชำนิชำนาญเป็นอย่างมาก ฐานต่อไปก็คือ ผลไม้กลับชาติ สงสัยกันใช่มั้ยคะว่า ทำไมถึงเป็นผลไม้กลับชาติ ที่เป็นผลไม้กลับชาติ เพราะทางกลุ่มสตรีพัฒนาตำบลบางพรม ได้นำผลไม้ พืชผัก สมุนไพร ที่อยู่ในรั้วบ้านอยู่แล้ว เช่น พวกพริก บอระเพ็ด ตะลิงปิง มะละกอ นำมาแช่อิ๋ม จนมีรสชาติที่หวานอร่อยได้ ซึ่งถือว่าต้องใช้ความปราณีตและความอดทนในการทำสูง ฐานต่อไปก็คือ คนเอาถ่าน ที่ชื่อว่าคนเอาถ่านเพราะ ฐานนี้เป็นการเผาถ่าน ที่ใช้ความรู้ใหม่ประยุกต์มาเรื่อย ๆ คือ การในการเผาถ่าน 1 ครั้ง สิ่งที่ได้มากับถ่านก็คือ ถ่านไม้ ถ่านผลไม้ น้ำส้มควันไม้ที่อาศัยภูมิปัญญาในท้องถิ่น และอาหารที่เกิดจากการปรุงอาหารที่อาศัยความร้อนจากการเผาถ่าน เป็นการเพิ่มมูลค่า เช่น การเผาถ่านผลไม้จะนำผลไม้ผลแก่ที่ไม่ได้ขนาดมาเผา จนได้ถ่านที่สวยงาม และการเรียนรู้การใช้ชีวิตตามแนวกระแสพระราชดำริตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง เช่น การปลูกเห็ด การเพาะถั่วงอก โดยใช้อุปกรณ์ที่เหลือใช้ และการใช้แสงอาทิตย์ในการทำน้ำอุ่น ฐานต่อไปก็คือ มหาวิชชาลัย เป็นฐานที่ได้เรียนรู้เกี่ยวกับการทำการทำแผนแม่บทชุมชนของพี่สรพงษ์ และการปลูกส้มโอปลอดสารพิษของครูสมทรง โดยใช้ขี้แดดนาเกลือ ในวันที่ 2 ฐานแรกที่ไปก็คือ ไปดูการทำนาเกลือของพี่โต ทำให้ได้เรียนรู้อะไรหลายอย่าง ๆ เกี่ยวกับเกลือ เกลือ ก็มีหลายชั้น เกลือที่ขายในท้องตลาดก็ไม่เหมือนกันด้วย เรียนรู้เกี่ยวกับประเพณีและภูมิปัญญาต่างๆ ในการทำนาเกลือ ฐานต่อไปก็คือฐานการทำแนวกันคลื่นเพื่อกั้นน้ำ และกลุ่มสัจจะออมทรัพย์ตามแนววิธีการของพระสุบิน ปณีโต แห่งวัดไผ่ล้อม จังหวัดตราด ก่อตั้งกลุ่มสัจจะออมทรัพย์ออมทรัพย์วันละ 1 บาท โดยจะทำ 2 บาท ก็คือบาทแรกเป็นกลุ่มออมทรัพย์ โดยอีก 1 บาทจะเป็นกลุ่มสวัสดิการ ฐานสุดท้ายก็คือ ไปดูการเผาถ่าน สิ่งที่ได้เรียนรู้เขาจะใช้ภูมิปัญญาในการเผาถ่าน การสร้างเผาถ่าน และการใช้ไม้โกงกางในการเผาถ่านการเรียนรู้ภูมิปัญญาเป็นสิ่งที่น่าสนใจและสามารถนำไปปรับใช้ให้เหมาะสมกับแต่ละชุมชนเพื่อเป็นการพัฒนาที่ยั่งยืน
Trip l สมุทรสงคราม
การเรียนรู้
สุดยอดเลย จุ้งลิ้ง