สภากาแฟ ต้นแบบการจัดการแบบ KM
ใคร ! จะไปคิดว่าสภากาแฟในอดีต จะกลายมาเป็นองค์ความรู้ในปัจจุบันได้ การจัดการความรู้ (KM) มาจากคำว่า Knowledge Management คือ การรวบรวมองค์ความรู้ที่มีอยู่กระจัดกระจายอยู่ในตัวบุคคลหรือเอกสาร มาพัฒนาให้เป็นระบบ เพื่อให้ทุกคนในองค์กรสามารถเข้าถึงความรู้ และพัฒนาตนเองให้เป็นผู้รู้ รวมทั้งปฏิบัติงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ อันจะส่งผลให้องค์กรมีความสามารถในเชิงแข่งขันสูงสุด โดยที่ความรู้มี 2 ประเภท คือ
1. ความรู้ที่ฝังอยู่ในคน (Tacit Knowledge) ความรู้ที่ได้จากประสบการณ์ พรสวรรค์ สัญชาติญาณของแต่ละบุคคลในการทำความเข้าใจในสิ่งต่าง ๆ เป็นความรู้ที่ไม่สามารถถ่ายทอดออกมาเป็นคำพูดหรือลายลักษณ์อักษรได้โดยง่าย เช่น ทักษะในการทำงาน งานฝีมือ หรือการคิดเชิงวิเคราะห์ บางครั้ง จึงเรียกว่าเป็นความรู้แบบนามธรรม
2. ความรู้ที่ชัดแจ้ง (Explicit Knowledge) เป็นความรู้ที่สามารถรวบรวม ถ่ายทอดได้ โดยผ่านวิธีต่าง ๆ เช่น การบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร ทฤษฎี คู่มือต่าง ๆ และบางครั้งเรียกว่าเป็นความรู้แบบรูปธรรม
ลองหันกลับไปมองภาพในอดีตกันอีกสักครั้ง ทุกๆ เช้าตามร้านกาแฟ อาแป๊ะๆๆ กาแฟ ๑ แก้ว ร่ายๆๆๆ อาแป๊ะๆๆ เอ็มร้อย ๑ ขวด ร่ายๆๆ
อาแป๊ะ : ครู คุณครูภา เมื่อวานดูโทรทัศน์แล้วเขาพูดถึงสภาพปัญหาการอ่านของเด็ก มันเกิดปัญหาหรือเป็นยังไงล่ะครู
ครูภา : ก็เดี๋ยวนี้เด็กมันอ่านหนังสือไม่ค่อยแข็งแรง อ่านไม่ชัดเจน
พี่แย้ม : เอ้า! แล้วแบบนี้ครูจะแก้กันยังไง
ครูภา : ทุกๆ โรงเรียนก็กำลังดำเนินแก้ไขปัญหากันอยู่
ครูใหญ่บำนาญ : เอ้าแบบนี้เดี๋ยวเรามาเสนอความคิดพร้อมๆ กัน ส่วนผมมีแบบเรียนเก่าๆ ที่ใช้สอนตั้งแต่คนสมัยเก่าให้อ่านออกเขียนได้เป็นอย่างดี ผมยังใช้ฝึกหลานอยู่ทุกวันนี้ ลองเอาไปใช้ดู
ผู้ใหญ่ลี: ผมก็มีหนังสือวารสารเก่าๆ ที่ยังมีสภาพดีไปให้เด็กอ่านเล่นดูซิ
ลุงเชิด : มาเอาหนังสือพิมพ์ของผมที่อ่านไปแล้วให้เด็กๆ อ่านเล่นกัน
ป้าแช่ม : ฉันมีแผ่นเพลงคาราโอเกะ ที่มีตัวหนังสือขึ้นบนหน้าจอภาพ เอาไปฝึกเด็กๆ อ่านตามได้
พี่แย้ม : เอ้อ...เหมือนลูกสาวพี่ก็มีแบบฝึกคัดไทย อ่านไทย ลองเอาไปถ่ายเอกสารแจกเด็กๆ ดู
อาแป๊ะ : ฮ่าๆๆๆ ของอั๊วก็มี ป้ายโฆษณาที่ปิดตามข้างร้าน ครูมาแกะเอาไปเลย ให้เด็กๆ อ่าน
ครูภา : ขอสรุปแบบนี้ก็แล้วกันนะว่า ขอหมดเลยที่เสนอมาก็แล้วกัน เพื่อให้เด็กได้ฝึกอ่านคำแบบคนสมัยเก่า ฝึกคัดไทย อ่านไทย รู้จักการอ่านหนังสือพิมพ์ วารสาร อ่านป้ายโฆษณาตามสถานที่ต่างๆ มีการพักผ่อนด้วยการฝึกร้องเพลงจากคาราโอเกะ ครบตามที่เสนอมาหรือเปล่า ต้องขอบอกนะว่าวันนี้สภากาแฟมีประโยชน์มากหลาย
นี่คือการเสนอแนวคิดจากสภากาแฟเพียงเรื่องเดียว เราลองมองดูว่าทุกๆวัน จะมีการเสนอสักกี่เรื่องและมีความหลากหลายเพียงใด และเป็นประโยชน์ต่อบ้านเมืองได้เป็นอย่างดีจริงๆ ลองมาทำกลุ่มตามแนวทางสภากาแฟ ร่วมเสนอแนวความคิดกัน แล้วนำข้อเสนอของทุกๆ คนมาหลอมรวมกัน สร้างเป็นแนวทางการจัดการเชิงบูรณาการ...และจะเกิดความสมานฉันท์ในหมู่คณะ เพราะเป็นการยอมรับความคิดเห็นซึ่งกันและกัน และได้นำความคิดของแต่ละคนไปใช้ประโยชน์ได้...
ว.ภักดีทวีสุข
