เมื่อวันปิดเทอมของครูมาถึง ดิฉัน ครูปาด ครูเหล่น ครูหนึ่ง และครูแหม็ก ก็เดินทางโดยรถไฟไปยังจังหวัดตรัง เพื่อไปแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับครูของโรงเรียนทับเที่ยงฮั่วเฉียว และโรงเรียนตรังวิทยา ในหัวข้อของการสร้างภาวะพร้อมเรียนรู้ และการเรียนรู้ด้วยวิธีการของ project approach เป็นเวลา ๓ วัน ตั้งแต่วันที่ ๒๐ - ๒๒ ต.ค.๕๐

เพื่อนครูที่ตรังสนุกกับการแลกเปลี่ยนเรียนรู้มาก เพราะพวกเราพาให้สมาชิกทั้ง ๕๐ ท่าน ได้กลับไปสู่วัยเด็กอีกครั้ง 

อาจเป็นเพราะครูปาดบอกกับคุณครูว่า "ถ้าอยากจะเข้าใจเด็กว่าเขาเรียนรู้อย่างไร ให้คิดแบบเด็ก ไม่คิดแบบ text"  เพราะเด็กเท่านั้นจึงจะสนุกกับการเรียนรู้ที่สัมพันธ์โยงใยออกไปเรื่อยๆ จากเรื่องนี้ สู่เรื่องนั้น และสนุกกับการหาคำตอบต่อไปเรื่อยๆ คล้ายกับการเชื่อมโยงกันของเนื้อหาความรู้ในสารนุกรม ที่มีลักษณะเป็นอนุกรมของความรู้

ถ้าคุณครูสามารถนำเอากระบวนการเรียนรู้ของนักเรียนเป็นตัวตั้ง แล้วใช้ตัวเนื้อหาเป็นเพียงสภาพแวดล้อมของการเรียนรู้ ไม่ว่าครูคนไหนก็อยากได้เวลาอยู่กับนักเรียนมากๆ นักเรียนก็อยากได้เวลาเรียนมากๆ

แต่ถ้าครูเอาเนื้อหาเป็นตัวตั้งแล้วเอากระบวนการเรียนรู้เข้ามาสร้างสีสันในรูปของกิจกรรมเป็นครั้งคราว การเรียนรู้จะเป็นเพียงการท่องจำที่รอวันลืม

 

การจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีคุณภาพจึงเป็นการสร้างชีวิตชีวาให้กับทั้งครูและเด็ก ครูก็จะสุขใจที่เห็นเด็กสร้างความรู้เองได้ เด็กได้รู้สึกถึงความสุขในการเรียนรู้ และความสำเร็จที่เกิดขึ้นจากการลงมือทำ ซึ่งมีความสอดคล้องกับลีลาการเรียนรู้ (learning style)ของเด็กแต่ละคน

การเรียนแบบ project approach เป็นการเรียนรู้จากการลงมือทำอย่างกระตือรือร้น ในหัวข้อที่ตนสนใจอยากไปหาคำตอบ เป็นการเรียนรู้ที่เริ่มต้นจากแรงจูงใจภายใน และสำเร็จลงได้ด้วยการร่วมมือกันทำงาน โดยไม่ได้ทิ้งเนื้อหา

วิธีที่ดีที่สุดที่ครูจะเข้าใจว่าการเรียนรู้แบบ project approach ส่งผลอย่างไรต่อผู้เรียนก็คือการลงมือทำ

คุณครู ๕๐ คน แบ่งหัวเรื่องที่จะศึกษาออกเป็น ๕ กลุ่ม ได้แก่

  • กลุ่มจวนผู้ว่า
  • กลุ่มพระยารัษฎานุประดิษฐ์มหิศรภักดี
  • กลุ่มคนดีศรีเมืองตรัง (นายชวน หลีกภัย)
  • กลุ่มรถตุ๊กตุ๊กหน้ากบ
  • กลุ่มป่าสาคู

ผลที่ได้คือ

  • คุณครูทั้งหลายเกิดความอยากรู้อยากเรียน
  • ผู้เรียนมีอาการอยากรู้ต่อไปเรื่อยๆ
  • ได้พบพลังของการเรียนรู้
  • เกิดพลังโดยไม่รู้ตัว
  • รู้สึกว่าชีวิตครูมีค่า สนุกอยู่ตลอดเวลา
  • กระตือรือร้นในการทำงานมาก
  • ได้รู้ความแปลกใหม่จากเรื่องที่มีความสัมพันธ์กับตัวเรา

คำสำคัญที่สุดที่ได้เรียนรู้ในครั้งนี้คือ "ภูมิใจในบ้านเรา"