การเรียนการสอนที่ import จากนิวซีแลนด์ ตอนนี้มีแห่งแรกและแห่งเดียวในประเทศไทยที่โรงเรียนวิราวุธวิทยาลัย

เมื่อต้นเดือนพฤศจิกายน 2550 ผมมีโอกาสได้ไปเรียนรู้ร่วมกับโรงเรียนวชิราวุธวิทยาลัย ที่ทาง สพฐ. ได้เชิญให้อบรมเกี่ยวกับรูปแบบการสอนแบบแก้ปัญหาอนาคตให้กับเรา

การสอนแก้ปัญหาอนาคต ดูคล้ายกับการสอนแก้ปัญหา แต่เพื่อเพิ่มคุณภาพการคิดสร้างสรรค์ และการคิดเชิงวิสัยทัศน์ ก็เลยใช้ปัญหาที่คาดว่าจะเกิดขึ้นในอนาคตมาเป็นโจทย์ให้นักเรียนได้คิดกัน ทำให้การคิดบรรเจิด กระเจิดไปได้ทุกทิศทาง ไม่ต้องติดกรอบ นอกจากนี้ยังมีเทคนิคช่วยให้นักเรียนได้คิดอย่างเป็นระบบมากขึ้น รายละเอียดจะนำเสนอต่อไป ในคราวนี้จะนำเสนอประเด็นหลัก ๆ ก่อน ดังนี้

1.  ขั้นตอนการสอน มี 6 ขั้นตอน คือ (1) การระดมสมองเพื่อค้นหาปัญหาที่จะเกิดขึ้นในอนาคตในสถานการณ์ต่าง ๆ มา 16 ปัญหา   (2)  การค้นหาและสรุปปัญหาหลัก คือ เลือกปัญหาเด็ด ๆ มา 1 ปัญหา (3) การระดมสมองเพื่อคิดว่าวิธีการแก้ปัญหามา 16 วิธี  (4) การเลือกเกณฑ์ประเมินวิธีการแก้ปัญหาแต่ละวิธี (5) การประเมินผลเพื่อคิดหาวิธีการแก้ปัญหาที่ดีที่สุด และ (6) การนำเสนอวิธีการแก้ปัญหาที่ดีที่สุด

2.  เครื่องมือที่ช่วยให้นักเรียนได้คิดอย่างเป็นระบบ เช่น PMI ใช้สำหรับการคิดวิเคราะห์เกี่ยวกับสถานการณ์ที่เป็นโจทย์ปัญหา โดยคิดทีละมิติ P-plus คิดในมุมบวกว่ามีข้อมูลอะไรบ้าง  M-minus คิดมุมลบว่ามีปัญหาอะไรบ้าง I-interest-Idea  มีประเด็นอะไรที่น่าสนใจบ้าง

รายละเอียดอื่น ๆ จะนำประเด็นที่น่าสนใจมาเล่าให้ฟังอีกครั้งต่อไป

ครั้งนี้ขอแลกเปลี่ยนความรู้ใน 2 ประเด็นคือ

ประการแรก  กระทรวงศึกษาธิการมีกรอบวัฒนธรรมการทำงานแบบหนึ่ง จนบางที่เราคิดว่าโลกทั้งโลกทำงานแบบนี้กันทั้งหมด แต่กรณีที่ทำงานร่วมกับวชิราวุธก็ช่วยให้คนของเรามองเห็นว่า มีวัฒนธรรมการทำงานแบบอื่น เช่น โรงเรียนมีการมอบงบประมาณให้ครูดำเนการเป็นก้อน คุณจะจัดสรรอย่างไรก็ได้ ขอให้ได้งานตามเป้าหมาย แต่ราชการเราละเอียดยิบย่อย เราจึงสิ้นเปลืองคนมาตรวจรายงานการเดินทาง

ประการที่สอง บางคราวถ้าคิดว่ามีหน่วยงานหรือองค์กรที่ทำงานแบบมืออาชีพกว่า เราก็น่าขอให้เขามาช่วยแบบ out-source เราก็ไปรวมเรียนรู้ด้วย ดีกว่าทำแบบไร้ฝีมือ และละลายงบประมาณแผ่นดินทิ้ง

โครงการนี้เพิ่มเริ่มต้น พัฒนาโรงเรียนในเชียงใหม่ อุบลราชธานี ภูเก็ต  ปทุมธานีและนนทบุรี รวม 20 โรงเรียน ใช้เวลาทำงาน 14 เดือน คิดว่าจะมีผลิตภัณฑ์เกี่ยวกับการสอนโดยใช้รูปแบบการสอนแก้ปัญหาอนาคต และพวกหลักสูตรฝึกอบรมต่าง ๆ ออกมา ให้เป็นทางเลือกสำหรับโรงเรียนที่สนใจ  และถ้าไม่ฝันเกินไปนัก คงได้โรงเรียนที่จะเป็น training school จำนวนหนึ่ง เป็นศูนย์ฝึกอบรมและที่ศึกษาดูงานให้แก่โรงเรียนในพื้นที่ใกล้เคียงได้

โปรดติดตามตอนต่อไป..