เมื่อวานระหว่างนั่งแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับอาจารย์ในเรื่องของการเขียนบทความวิชาการและวิทยานิพนธ์ ท่านอาจารย์ได้ตั้งประเด็นขึ้นมาเกี่ยวกับการบริหารจัดการและการจัดการเรียนการสอนในปัจจุบันว่ามีความสอดคล้องต้องกันกับความเปลี่ยนแปลงของโลกหรือไม่ ฟังท่านอาจารย์พูดแล้วอดที่จะนำเอามาเล่าต่อไม่ได้ครับ ท่านอาจารย์เสนอว่า
ถ้ามองย้อนไปในอดีต เราสามารถแบ่งการพัฒนาของสังคมมนุษย์ได้ดังนี้คือ
- ยุคล่าสัตว์
- ยุคเกษตรกรรม
- ยุคอุตสาหกรรม
- ยุคเทคโนโลยีสารสนเทศ
- ยุคความรู้
แต่ถ้าหันมามองกระบวนการสอนในปัจจุบัน แม้กระทั้งในมหาวิทยาลัยยังคงใช้วิธีการเดิมเหมือนสมัยที่มนุษย์ยังอยู่ในยุคของการล่าสัตว์ นั่นคือ ใช้ปากตะโกนปาว ปาว เป็นชั่วโมงๆ
ในขณะเดียวกันในการบริหารจัดการ ก็จะพบว่า ผู้บริหารส่วนใหญ่ยังใช้วิธีการบริหารจัดการแบบอุตสาหกรรม นั่นคือ การสั่งการ เป็นหลัก (อันดีฟังแล้วยังพอดูได้หน่อย)
คำถามคือ อะไรคือความน่าจะเป็นของการจัดการเรียนการสอนและการบริหารจัดการมนุษย์ให้สอดคล้องกับยุคสมัยของมนุษย์ในปัจจุบัน ที่เราเรียกกันว่า ยุคข้อมูลข่าวสาร องค์ความรู้ และการแลกเปลี่ยนเรียนรู้
ผมคิดในใจว่า ดีที่ส่วนใหญ่ของการสอนของผมไม่ใช่การบรรยาย เพราะบรรยายมักจะไม่เกิน 30 นาทีจากการสอนสองชั่วโมง แถมยังกระตุ้นให้นักศึกษาศึกษาค้นคว้า และแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกัน ผมว่า ผมไม่หลงยุคเท่าไร
แต่การบริหารจัดการอันนี้ยอมรับว่า น้ำหนักยังอยู่ในส่วนของการสั่งการ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ยังน้อยมาก คงต้องให้น้ำหนักสำหรับการพัฒนาในเรื่องนี้มากขึ้น
ท่านผู้อ่านละครับ คิดอย่างไร
เรียน ท่านอาจารย์ จารุวัจน์
มาเยี่ยม...คุณจารุวัจน์
ยุคนี้อาจใช้การสอนโดยไม่สอน สอนโดยไม่รู้ว่าถูกสอนนะครับ...ฮาๆ เอิก ๆ
ขอขอบคุณความคิดเห็นที่เยี่ยมยอดมากจากท่านอาจารย์ทั้งสองท่านครับ
องค์ความรู้ที่นักศึกษาจำเป็นต้องรู้นั้น ผมเชื่อว่า เขาสามารถเรียนรู้ได้ด้วยตัวของเขาเอง บทบาทของอาจารย์น่าจะเป็นเพียงผู้ชี้แนะ กระตุ้นเตือนเท่านั้นเอง แต่สิ่งที่อาจารย์น่าจะเป็นผู้นำเสนอ เป็นแบบอย่าง และเป็นเป้าหลอมที่สำคัญคือ เรื่องของคุณธรรมจริยธรรมครับ
“ยุคตามสื่อสาร” ยุคนี้น่าคิดจริงๆ ครับ นิยามได้ดีมากเลย ผมเห็นด้วยครับท่านอาจารย์
</div> นาง อัมพร อรุณศรี
<div style="padding: 0px 4px 4px 0px">
ยุคตามสื่อสาร ที่ว่า…น่าสนใจนะครับ เพราะสมัยนี้เราตามมันไม่ทันเลย ถ้าเรามัวมานั่งเรียนในตำราผมว่าเราก็คงต้องตาม ยุคมันไปตลอดเพราะเราไม่เคยรู้เรื่องภายนอกเลย การเปิดประเด็นแล้วให้นักศึกษาได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ เป็นวิธีการสอนที่เปิดให้เด็กได้แสดงความคิดเห็นมกขึ้น เพราะเราจะได้รูว่าระบบวิธีคิดของเขาเป็นอย่างไร จะได้ปรับปรุงแก้ไขได้ อย่างนี้แหละครับที่เขาเรียกว่าครูยุคใหม่ ไม่ใช่ยึดติดกับรูปแบบเดิม
รูปแบบการสอนมีหลากหลายวิธีการครับ เพียงแต่ผู้สอนจะต้องเลือกให้สอดคล้องกับเป้าประสงค์ของการสอนแต่ละครั้ง
ไม่มียาใดที่รักษาได้ทุกโรค ดังนั้นก็ไม่มีการสอนใดที่สามารถสอนได้ทุกวิชา ดังนั้นความเป็นครูของยุคนี้ จึงต้องมีทักษะในการออกแบบการสอน ให้สามารถพัฒนานักศึกษาได้อย่างเต็มศักยภาพ
และแน่นอนครับ การกระตุ้นให้เกิดการศึกษาค้นคว้า และการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างกันเป็นกิจกรรมหนึ่งที่ จะเป็นต้องให้เกิดขึ้น ในยุคของการเรียนรู้ปัจจุบัน