การทำฟันในเด็กเล็กต้องอาศัยความสัมพันธ์ทั้ง 3 อย่างก็คือตัวเด็กเอง ผู้ปกครอง และทันตแพทย์ ซึ่งทั้งสามส่วนต้องมีความสัมพันธ์กันเป็นอย่างดี

   การพบฟันผุในเด็กเล็ก ทันตแพทย์จะพบใน 3 กรณีคือ

  1. ผู้ปกครองที่เอาใจใส่ ตรวจฟันให้ลูก หรือพาลูกไปหาหมอฟัน จะพบฟันผุในช่วงแรก ๆ เด็กยังไม่มีอาการปวดฟันหรืออาหารติดที่รูฟันผุ
  2. ในผู้ปกครองที่ไม่ค่อยเอาใจใส่ หรือไม่มีเวลา จะพบฟันลูกผุก็ต่อเมื่อมีอาการแล้ว ซึ่งก็มีหลายระดับ เนื่องจากเด็กเล็กมักบอกอาการอาการไม่ได้ ไม่ว่าจะมีอาการอาหารติด เสี่ยวฟัน ปวดฟัน หรือบวมเป็นตุ่มหนอง หรือจนกระทั้งหน้าบวม ทั้งนี้เด็กบางคนปวด เสียวฟันจนเป็นความเคยชิน ผู้ปกครองกว่าจะรู้ว่าเด็กมีปัญหาฟันผุ ก็คือบวมแล้ว
  3. ในผู้ปกครองที่รู้ว่าลูกฟันผุแล้ว แต่ก็ยังไม่พาลูกไปหาหมอ  จนกระทั้งลูกทนไม่ไหว (พ่อ แม่ทนไม่ไหวด้วย) จึงจะพามาหา

**** ซึ่งทันตแพทย์ต้องการประเภทที่มาเมื่อยังไม่มีฟันผุมากกว่า แต่ในกรณีที่ผุแล้ว ทันตแพทย์ต้องการพบเด็กกรณีที่ 1 มากกว่า แต่ส่วนมากจะพบประเภทที่ 3 ***** 

แล้วทีนี้เมื่อพบเด็กที่มีการผุ ทันตแพทย์มีวิธีการอย่างไร.....

  • ประการแรกดูลักษณะของการผุ และอาการปวด บวม รวมทั้งโรคประจำตัว การแพ้ยา สุขภาพร่างกาย
  • ประการที่สองดูพฤติกรรมเด็ก ว่ายอมหรือไม่ยอม (มักขึ้นอยู่กับอายุเด็ก และพื้นฐานอารมณ์เด็ก แต่อย่างไรก็ตามความกลัวของเด็กอาจมีอิทธิพลเหนือสิ่งอื่นใด เด็กที่ปวดฟันหรือบวม รู้แน่ ๆ ว่าต้องโดนทำฟัน หรือเด็กที่โดนขู่มาก ๆ จะกลัวการทำฟันมากกว่า) 
  • ประการที่สาม ดูว่าผู้ปกครองมีพฤติกรรมอย่างไร ซึ่งพฤติกรรมผู้ปกครองมีตั้งแต่ ปกป้องลูกมากเกินไป จนถึง ไม่สนใจลูกเลย ซึ่งวิธีการที่ทันตแพทย์จะนำมาวางแผนการรักษาย่อมแตกต่างกันไป
  • ประการสุดท้ายดูที่ตัวทันตแพทย์เอง  หมอมีความพร้อมที่จะทำฟันให้เด็กหรือไม่ ไม่ว่าจะเป็นความเชี่ยวชาญ  ความพร้อมของเคื่องมือ และผู้ช่วย

           การให้การรักษา เมื่อทันตแพทย์พิจารณาทั้ง 4 ประการแล้ว ก็จะบอกถึงการวางแผนการรักษา ซึ่งส่วนมากทันตแพทย์จะวางแผนการรักษาให้ครบทั้งปาก โดยทำเป็นส่วน ๆ  เช่นฟันหลังบน / ล่าง /ซ้าย/ขวา , ฟันหน้าบน/ล่าง เป็นต้น  ซึ่งผู้ปกครองมีสิทธิ์ไม่ทำตามก็ได้ ซึ่งอยู่กับการพูดของทันตแพทย์ และพื้นฐานของผู้ปกครองเอง

           สำหรับในส่วนของแนวทางการรักษาทันตแพทย์แต่ละท่านจะมีแนวทางที่คล้ายกันแต่ก็ไม่เหมือนกัน สำหรับตัวผมเอง มักจะดูที่อาการปวดของเด็ก และพฤติกรรมของเด็กเป็นสำคัญ

  • เด็กที่มีฟันผุ  และยอมให้ทำ จะทำให้ทุกกรณี 
  • เด็กไม่มีอาการปวด และพฤติกรรมไม่ยอม จะยังไม่บังคับให้ทำ แต่จะใช้วิธีการสร้างความคุ้นเคย เช่นให้มาหาหลาย ๆ ครั้ง จนสนิทคุ้นเคย จนสามารถทำการรักษาได้
  • หากเด็กมีอาการปวดแล้ว และพฤติกรรมไม่ยอม ต้องดูว่าฟันผุมากขนาดไหน หากผุบางซี่อาจต้องใช้วิธี เช่น การปรับพฤติกรรม การจับให้ทำ หรืออื่น ๆ  แต่ถ้าหากผุทั้งปาก ทำครั้ง สองครั้งไม่เสร็จ อาจต้องคุยถึงเรื่องการดมสลบทำ    (ดูข้อมูลเกี่ยวกับการดมยาสลบในการทำฟันเด็กจาก              

การทำฟันเด็กโดยการวางยาสลบ ขั้นการเตรียมการ

การทำฟันเด็กโดยการวางยาสลบ (ข้อดีของการเลือกวิธีนี้)

การทำฟันเด็กโดยการวางยาสลบ (ข้อเสียของการเลือกวิธีนี้)

การทำฟันเด็กโดยการวางยาสลบ (ก่อนการทำฟัน)

การทำฟันเด็กโดยการวางยาสลบ (การทำฟัน)

      อย่างไรก็ตาม การทำฟันในเด็กเล็กต้องอาศัยความสัมพันธ์ทั้ง 3 อย่างก็คือตัวเด็กเอง  ผู้ปกครอง และทันตแพทย์ ซึ่งทั้งสามส่วนต้องมีความสัมพันธ์กันเป็นอย่างดี  ................ ความสำเร็จจะเกิดขึ้นจากการที่ทันตแพทย์ทำฟันเด็กได้แต่เด็กและผู้ปกครองไม่ประทับใจ  จะถือว่าเป็นความสำเร็จที่แท้จริงไม่ได้ ................. ขอบคุณครับ