สถาบันอุดมศึกษามีภารกิจหลัก ๕ ประการ คือ การจัดการเรียนการสอน การวิจัย การ บริหารงานวิชาการแก่สังคม และการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม การดำเนินการตามภารกิจทั้งสี่ ประการดังกล่าวข้างต้นมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการพัฒนาประเทศทั้งระยะสั้นและระยะยาว แต่ในระยะที่ผ่านมายังไม่มีการประเมินภารกิจดังกล่าวอย่างเป็นระบบ รวมทั้งมีปัจจัย ทั้งจาก ภายใน และภายนอกหลายประการที่ทำให้จำเป็นต้องมีระบบการประกันคุณภาพการศึกษาใน ระดับอุดมศึกษาขั้นปัจจัยดังกล่าว คือ
(๑) ประเทศไทยยังไม่เคยมีระบบการประกันคุณภาพการศึกษาที่มีรูปแบบที่ชัดเจน และ บ่งชี้ได้ว่าการจัดการศึกษาในระดับอุดมศึกษาได้เป็นไปอย่างมีคุณภาพ
(๒) คุณภาพของสถาบันอุดมศึกษาและบัณฑิตมีแนวโน้มที่จะมีความแตกต่างกันมากขึ้น ซึ่งจะก่อให้เกิดผลเสียในระยะยาว
(๓) กระแสการเปลี่ยนแปลงของสังคมยุคโลกาภิวัตน์ส่งผลให้อุดมศึกษาไทยต้องเร่ง พัฒนาคุณภาพมาตรฐานให้สามารถแข่งขันกันได้ทั้งในประเทศและต่างประเทศ
(๔) จำเป็นที่จะต้องพัฒนาองค์กรความรู้ให้เป็นสากล เพื่อสร้างความเชื่อมั่นศรัทธาให้ กับประชาชนในสังคม และได้รับการยอมรับจากนานาชาติมากขึ้น
ด้วยความจำเป็นดังกล่าว การประกันคุณภาพการศึกษาจึงเกิดขึ้นด้วยกระแสความร่วม มือทางการศึกษาระหว่างประเทศที่เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ในอนาคต หากสถาบันการศึกษาใดไม่มี กลไกในการประกันคุณภาพการศึกษาที่ชัดเจนโปร่งใสต่อสายตาของสังคมภายนอกแล้ว ก็ยาก ที่จะพัฒนาโอกาสความร่วมมือกับประเทศต่างๆได้ และในระยะยาวก็ยากที่จะพาบัณฑิตของ ตนก้าวเข้าสู่ความเป็นเลิศและความเป็นสากลได้
ดังนั้น ทบวงมหาวิทยาลัยจึงได้เล็งเห็นความสำคัญของการประกันคุณภาพการศึกษาซึ่ง ต้องอาศัยความร่วมมือของสถาบันอุดมศึกษาทุกแห่ง ในการที่จะแก้ไขและพัฒนาให้สำเร็จ ต่อไป เพื่อให้สถาบันอุดมศึกษาทุกแห่งเป็นองค์การที่มีประสิทธิภาพสามารถสนองความต้อง การของสังคมได้อย่างเต็มที่
หลักการและความจำเป็นในการประกันคุณภาพ