GotoKnow
  • เข้าระบบ
  • สมัครสมาชิก
  • แผงจัดการ
  • ออกจากระบบ
GotoKnow

โคเพื่อชีวิต ตอนที่ 36 ตามซาฮิวาลให้ทัน

      ในวันที่ท่าน ผอ.ศุภชัย  อุดชาชน      ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์นครราชสีมา และคณะได้มาเยี่ยมชมสวนป่า เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้และร่วมเป็นพันธมิตรทางวิชาการที่สำคัญๆ สำหรับชาวบ้านที่เลี้ยงสัตว์และนักศึกษาในมหาชีวาลัยอีสาน

         ท่านผอ.และคณะต่างก็มีความรู้มากมายมาฝากโดยเฉพาะเรื่องอาหารสัตว์  และถึงขั้นปวารณาตัวว่าจะสนับสนุนอย่างเต็มที่ถ้าต้องการให้ช่วยเหลือรวมทั้งพันธุ์พืชที่ต้องการปลูก 

         ถือเป็นฤกษ์งามยามดีที่หายาก ที่จะมีโอกาสได้พานพบบุคลากรที่มีความรู้จากหน่วยงานที่รับผิดชอบโดยตรงเกี่ยวกับเรื่องอาหารสัตว์ที่เราทั้งหลายที่เลี้ยงทั้งโค ไก่ กำลังต้องการความช่วยเหลืออยู่พอดี และเป็นฤกษ์ดีที่ข้าราชการได้ออกมารับลูกรับทราบความต้องการของชาวบ้านอย่างแท้จริงไม่ทิ้งปัญหาเหมือนที่ผ่านมา  ต่อไปนี้สิ่งดีๆ คงมีตามมาอีกมากมาย

          เมื่อถึงเวลาเดินชมกิจกรรม กิจการงานในสวน ก็ไปพานพบเอาเจ้าโคซาฮิวาล หวานใจประจำสวน ก็ได้ยินคำถามที่ชวนงง "ไม่กลัวมันแตกกระจาย หายไปหมดหรือ" ก็งงจริง ๆ ค่ะ ว่าทำไมต้องแตกกระจาย เพราะที่เลี้ยงกั นหลายรายทั้งในสวนป่าและกับสมาชิกเครือข่ายก็เลี้ยงดูดี ไม่ผสมข้ามพันธุ์ให้ลักษณะดีของโคหายไปสักหน่อย

         แต่เปล่าเลย ที่ว่าแตกกระจาย หายไปหมดนั้นไม่ใช่ลักษณะเด่นของพันธุ์สูญหายไปไม่  แต่จะเป็นโคซาฮิวาลที่จะหายไปจากคอก หายแบบกระจุยกระจาย แบบไปไม่กลับประมาณนั้น

         อ้าว เป็นเรื่องละสิ  เพราะที่รู้มาซาฮิวาลคือวัวนมผสมเนื้อคุณภาพดี  ซึ่งท่านหัวหน้าสถานีพัฒนาอาหารสัตว์ก็ยืนยันว่าถูกต้อง

        แต่มีเอกลักษณ์ของพันธุ์นี้ที่ท่านบอกว่าต้องรู้เพิ่ม ก็คือ เป็นโคที่ไม่จำฝูง ไม่จำคอก ขี่ตื่นกลัวและชอบแหกคอก  ถ้าได้หนีจากคอกเมื่อไหร่ ก็ทำใจไว้เลยว่า โอกาสได้คืนไม่ถึง 1 %  เพราะจะไปแบบกู่ไม่กลับ ประเภทใส่เกียร์เดินหน้าอย่างเดียวไม่มีถอย 

       ถึงว่าสิค่ะ  ซาฮิวาลที่สวนป่าที่ได้สมญญาว่า เจ้าเสียเวลา ที่หายไปจากสวนเดือนกว่า ที่ไปหาเจอ โน่น!  สนามบินสตึก ห่างจากสวนป่าเป็นสิบกิโลเมตร  พี่ๆจากสถานี ฯ  ถึงกลับออกปากว่า เป็นหนึ่งในร้อยที่หาพบ    อย่างนี้ต้องเรียกว่าสวนป่าดวงดีเป็นพิเศษ

        พี่จากสถานพัฒนาอาหารสัตว์ จึงแนะนำว่า  ถ้าจะเลี้ยงโคซาฮิวาลแบบไม่เสี่ยงภัย แต่ไม่ต้องถึงขั้นทำประกันภัยโดย

  •          ต้องเลี้ยงแบบขังคอกหรือผูกล่าม ห้ามเลี้ยงแบบปล่อยทุ่งหรือลูกทุ่งที่ รักอิสระ  เพราะจะทำให้โคหายเพราะนิสัยไปแล้วกู่ไม่กลับ
  • รั้วคอกต้องสูงและแน่นหนา  เพราะซาฮิวาลมีความสามารถ ประมาณแชมป์กระโดดสูงโอลิมปิก  โดยเฉพาะเวลากลัว ตื่นเต้น หรือเจอคู่ต้องระวังเป็นพิเศษ
  • คนเลี้ยงต้องผูกสัมพันธุ์กับโคตั้งแต่ยังเล็ก  เพื่อสร้างความคุ้นเคยโคจะได้ไม่หนีหน้า

             เพราะอย่างนี้ละซิท่า ท่าน ดร.วนิดา กำเนิดเพชร์  ถึงบอกว่า โคพันธุ์นี้เดิมทีจะเลี้ยงไว้ในคอกหลังบ้าน  เพื่อรีดนมบริโภคในครัวเรือน ไม่นิยมปล่อยเลี้ยงแบบชาวบ้านทั่วไป

            หรือท่านที่เลี้ยงซาฮิวาลท่านอื่น ๆ  มีเกร็ดความรู้ดี ๆ ช่วยแนะนำต่อยอดให้ทีจะเป็นพระคุณกับคนเลี้ยงมือใหม่ค่ะ

           ขอบคุณค่ะ

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

หมายเลขบันทึก: 73689
เขียน:
แก้ไข:
ความเห็น: 8
อ่าน:
สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ

ความเห็น (8)

วัวพันธุ์นี้  น่าจะเรียกว่า พันธุ์ขี้ดื้อ เหมือนบางคนชอบเป็นอีแอบ ไม่กลับบ้านกลับช่อง ออกจากบ้านหน้าระรื่น เวลาจะกลับคืน หน้าเหี่ยว

  • การสังเกตุเป็นทักษะสำคัญของนักวิจัย
  • ครูดา  กำลังมีและใช้ทักษะนั้น ได้ดี

   สงสัยว่าการที่วัวหาย ไม่ใช่อะไร หรอกนะค่ะ มันคงอึดอันใจที่จะต้องอยู่ในคอกแคบๆ  ไปไหนมาไหนก็ไม่ได้ ไม่เหมือนวัวของชาวบ้านชาวช่องเขาที่เดินออกกำลังกายกันทุกวัน  ยังไงก็ขอเป็นกำลังใจนะค่ะสู้ต่อไปให้ถึงเส้นชัย

พิชญา

 น่าจะตั้งชื่อว่าวัวพันธุ์หายากครับ ครูดา เพราะนอกจากจะกระโดด สูงใด้สูสีกับ แช้มกระโดดสูงเหรียญทองโอลิมปิกแล้ว ยังตามหายากมากเลยครับ   อย่าลืมรู้เรื่องของวัวแจ่มแจ้ง แดงแจ๋แล้ว รีบไปซื้อวัวตัว เป็นๆมาเลี้ยง..จะได้  โม้ได้เต็มที่..ครับ

ขอบพระคุณค่ะพ่อครู

       คงทำใจลำบากค่ะถ้าหากต้องเลี้ยงวัวอีแอบ เพราะเคยเจอแต่วัวโฉ่งฉ่างค่ะ  

       ขอบคุณค่ะ

ขอบพระคุณค่ะท่าน ผอ. 

      นี่ยังสังเกตุได้ไม่ถึงครึ่งเลยค่ะ ผอ. คงต้องพยายามมากว่านี้จะได้มีข้อมูลดี ๆ มาเล่าสู่กันฟัง

       ขอบคุณค่ะ 

ขอบคุณค่ะคุณพิชญา

      ไม่ว่าคนหรือวัว กลัวการถูกขังทั้งนั้นค่ะ  แต่ด้วยปัจจัยต่าง ๆไม่เอื้ออำนวยต่อการปล่อยเลี้ยงตามท้องทุ่งเหมือนในอดีตเพราะที่แต่ละแปลงมีการล้อมรั้ว ป่าสาธารณะลดลง การขังเลี้ยงจึงมีความจำเป็นมากขึ้น

      อีกทั้งโคซาฮิวาลนั้นมีนิสัยเหมือนโคป่าที่ชอบหนี เป็นสัญชาตญาณของพันธุ์ด้วย  ซึ่งผู้เลี้ยงจะต้องดูแลและฝึกฝนเป็นพิเศษค่ะ

       ขอบคุณค่ะ

ขอบคุณค่ะพี่พงษ์

       อยากรู้แจ่งแจ้งแดงแจงเรื่องโคมากกว่านี้อยู่แล้วค่ะ  แต่ยังรอโคอยู่ อาจจะจากพี่พงษ์ก็เป็นได้ ค่ะ  จริง ๆ  ปู่ยกให้แล้วแต่เอามาเลี้ยงยังไม่ได้เพราะไม่พร้อมเท่าที่ควร รออีกสักนิดค่ะ

      ขอบคุณค่ะ