ผู้มาก่อนกาล
ย้อนไป ๑๐ กว่าปี สมัยที่เป็นผู้บริหารโรงเรียนขนาดเล็ก มีกิจกรรมให้ทำมากมาย ส่วนใหญ่ที่ทำก็มิใช่งานนโยบาย คิดเองทำเอง นักเลงเสียเหลือเกิน
ครูมีกันอยู่ไม่กี่คน ต่อมาภารโรงก็ไม่มี ผมจะลงมือทำมากกว่าสั่งการ ทำงานไปพร้อมๆกับครู
อาจเป็นเพราะคันไม้คันมือ ตั้งแต่ครั้งเป็นศึกษานิเทศก์ ได้เรียนรู้และดูงานมาหลายโรงเรียน ก็เลยจดจำนำเอากิจกรรมมามัดรวม แล้วถ่ายทอดลงสู่เด็ก โดยไม่มีการรีรอแต่อย่างใด
ยุคสมัยปัจจุบัน ทุกอย่างเปลี่ยนไป แต่บางสิ่งบางอย่างก็เหมือนหมุนกลับไปหาอดีต ในสิ่งที่ผมเคยริเริ่มและลงมือทำมาก่อนแล้วอย่างจริงจัง นับตั้งแต่วันที่ก้าวเข้าสู่โรงเรียนขนาดเล็ก
จำได้ว่าทำเรื่องปลูกต้นไม้เพื่อรักษาสิ่งแวดล้อม ทำเกษตรอินทรีย์ตามวิถีปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ในเวลาต่อมาเขตฯค้นหาโรงเรียนต้นแบบ ก็เลยได้รับเลือกอย่างเป็นทางการโดยง่ายดาย
ต่อจากวันนั้นจนถึงวันนี้ ยังเห็นว่าหลายโรงเรียนได้สานต่ออย่างเป็นรูปธรรม จึงรู้สึกชื่นชมและน่ายินดีที่มาถูกทาง เพราะจะได้แหล่งเรียนรู้นอกห้องเรียน ให้เด็กๆได้เรียนรู้ควบคู่กับการปฏิบัติ
ด้านการเรียนการสอน ผมเน้นการอ่านทุกปีการศึกษา โดยใช้นวัตกรรมที่หลากหลาย ช่วยลดปัญหาการอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้ จนผู้ปกครองยอมรับ ส่งลูกหลานเข้ามาเรียนอย่างมากมาย
เสียดายที่ผู้นำการศึกษาในบ้านเมืองเรา ไม่ทำเรื่องการอ่านให้เป็นวาระแห่งชาติ หันไปเอาดีทางห้องน้ำห้องส้วมในโรงเรียน จนเอิกเกริกเกินพอดี เป็นโครงการสุขาวดีที่มีหนึ่งเดียวในโลก
ถือว่าแปลกอยู่เหมือนกัน ที่โรงเรียนเปรียบเสมือนบ้านของครูและนักเรียน ส้วมเป็นส่วนที่สำคัญของบ้าน ที่ทุกคนต้องตระหนัก ด้วยมีหน้าที่จะต้องร่วมด้วยช่วยกันรักษาความสะอาดอยู่แล้ว
ตลอดการเป็นผู้บริหารฯ ผมไม่เคยของบประมาณสร้างหรือซ่อมส้วมในโรงเรียน ส้วมจะเก่าแค่ไหนก็ต้องสวยและสะอาดอยู่เสมอ จึงพบว่าร้อยทั้งร้อยที่มาศึกษาดูงาน ต่างชื่นชมว่าผมทำได้อย่างไร?
นอกจากจะสะอาดแล้ว ยังทาสีให้สดใสมีลวดลายการ์ตูนและปลูกสวนหย่อมให้น่าดูอีกด้วย
ส่วนเรื่องมวยก็ทำมาตั้งแต่ปี ๒๕๕๔ ใช้ท่าแม่ไม้มวยไทยประกอบกายบริหารแบบครบเครื่อง ใช้การนับจังหวะก้าวแบบ ๘ จังหวะ ทั้งนับแบบเดินหน้าและถอยหลัง ตามหลักสูตรของ วพ.ศรีสะเกษ
ผมอบรมมาเมื่อครั้งเป็นครูบรรจุใหม่ในปี ๒๕๒๙ แต่ยังจดจำท่ากายบริหารได้ครบหมดทุกท่า นำมาสอนนักเรียนชั้นป.๕ - ๖ ฝึกให้เป็นแกนนำ ผมจะได้ไม่เหนื่อยมาก พอเก่งแล้วก็ให้ฝึกน้องๆต่อไป
กิจกรรมกายบริหาร ครูและนักเรียนให้ความร่วมมือดีมาก เป็นกิจกรรมช่วงเข้าแถวเคารพธงชาติ วันละ ๓ - ๕ นาที วันละ ๑ - ๒ ท่าก็พอ เริ่มจากท่าหมัดตรงหน้าก่อน จนถึงท่าตีเข่าเป็นท่าสุดท้าย
พอครบทุกขบวนท่าแล้ว ผมจึงนำเพลงมาประกอบกายบริหารมวยไทย จำได้ขึ้นใจว่าใช้ “เพลงเมดอินไทยแลนด์” เป็นเพลงที่เข้าจังหวะที่สุด เคยทดลองอยู่หลายเพลงแต่จังหวะเข้ากันไม่ค่อยได้เลย
ช่วงนั้นในโรงเรียนดูคึกคัก เด็กสนุกสนาน ผมเคยพาเด็กออกงานบนเวที และสาธิตให้คณะที่มาศึกษาดูงานได้รับชม ทำต่อเนื่องอยู่ ๔ ปี พอเด็กเรียนจบกันไปการเริ่มต้นฝึกใหม่ก็รู้สึกจะยากมากขึ้น
ต่อมาครูรุ่นใหม่ๆเห็นดีเห็นงามขอเข้ามาช่วยเสริมต่อกายบริหาร แต่ใช้ท่าที่ง่ายและเพลงที่เร้าใจมากกว่า ผมก็ไม่ว่าอะไร เพราะศาสตร์มวยไทยแม้ไม่ยากแต่ต้องใช้เวลา ส่วนผมก็เริ่มจะชราแล้วด้วย
ปีการศึกษานี้ ได้ข่าวว่า สพฐ. มีนโยบายส่งเสริมและสนับสนุนกายบริหารด้วยท่ามวยไทย เพื่อการอนุรักษ์และต่อยอด ตลอดจนส่งเสริมกิจกรรมการรักษาสุขภาพนักเรียน ผมจึงรู้สึกถูกอกถูกใจ
เคยทำอะไรไว้ที่ดูเหมือนว่าจะมาก่อนกาลเสมอ แท้จริงมิได้เก่งกาจฉลาดล้ำ แต่ด้วยหน้าที่ที่ต้องการสร้างคุณภาพให้โรงเรียน ทำอะไรได้ต้องรีบทำ จึงจะเรียกว่าผู้นำการเปลี่ยนแปลง
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๑๖ มิถุนายน ๒๕๖๘
