ในการประชุมสภามหาวิทยาลัยใหญ่แห่งหนึ่ง มีการนำเสนอวาระเชิงนโยบาย เรื่อง แผนกลยุทธพัฒนานักศึกษา มหาวิทยาลัย... พ.ศ. ๒๕๖๖ - ๒๕๗๐ ที่ประเทืองปัญญามาก รองอธิการบดีฝ่ายกิจการนักศึกษาและศิษย์เก่าสัมพันธ์คิดหลักการและแผนกลยุทธมาอย่างดีและครบถ้วน
ผมชี้ให้เห็นว่าที่เสนอมานี้น่าชื่นชมจากมุมของการพัฒนาแบบปรับปรุง (incremental improvement) แต่ไม่เพียงพอเมื่อมองจากมุมของการสร้าง (innovative & transformative development) ให้เกิดผลที่นักศึกษาตนเองครบด้านได้อย่างแท้จริง
Transformative mindset สู่การพัฒนานักศึกษายุคใหม่ในสายตาของผมประกอบด้วย ๓ ส่วนคือ
- การบูรณาการกิจการนักศึกษา กับการเรียนรู้ในหลักสูตรเข้าด้วยกัน ส่งเสริมให้นักศึกษาเป็นผู้กระทำการหลัก (agency) เพื่อการเรียนรู้ครบด้าน VASK ของตนเอง ร่วมกับเพื่อนๆ รวมทั้งอาจารย์และผู้คนในสถานประกอบการและในการดำเนินชีวิตโดยทั่วไป
- มุมมองใหม่ต่อนักศึกษา ว่าไม่ใช่ผู้เข้ามหาวิทยาลัยเพื่อมารับถ่ายทอดความรู้ แต่มาเป็นผู้ร่วมสร้างความรู้ (co-creator) จากการร่วมทำงาน หรือทำกิจกรรม เพื่อสร้าง VASK ใส่ตน ตามแนวทางของการเรียนรู้แบบ constructivism
- การจัด “ชาลาปฏิบัติการ” (operating platform) ใหม่ ของการศึกษาหรือการเรียนรู้ให้แก่นักศึกษา ให้นักศึกษาได้เรียนรู้ในสถานประกอบการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๕๐ ของเวลาเรียนทั้งหมด เพื่อให้นักศึกษามีทักษะเรียนรู้จากประสบการณ์ ที่จะติดตัวไปทำประโยชน์ได้ตลอดชีวิต เพราะนี่คือทักษะของการเรียนรู้ตลอดชีวิต ที่เป็นทั้ง lifelong learning และ lifewide learning (www.gotoknow.org/posts/tags/เรียนรู้จากประสบการณ์ )
ขอเสนอไว้ให้วงการอุดมศึกษาไทยพิจารณาทดลองนำไปใช้
วิจารณ์ พานิช
๒๕ พ.ย. ๖๖