หนังสือชุด ธรรมะใกล้มือ เรื่อง สิ่งแรกที่ต้องรู้จักคือความทุกข์    ฟังได้ที่ (๑)    อธิบายความทุกข์และเหตุแห่งทุกข์อย่างละเอียด    ที่ผมอ่านแล้วบอกตัวเองว่าเป็นเรื่องที่ต้องรู้จักเพื่อไม่ตกเป็นเหยื่อ   

ศาสนาเกิดขึ้นเพื่อช่วยดับทุกข์ให้แก่มนุษย์    ท่านพุทธทาสแบ่งกลุ่มศาสนาด้วย ๒ วิธี คือ (ก) ด้วยการทำ  กับ (ข) ด้วยผลของการทำ   

แบ่งศาสนาด้วยการปฏิบัติหรือการทำ ได้ ๓ กลุ่ม  (๑) ใช้ความเชื่อเป็นหลัก  (๒) ใช้การบังคับจิตเป็นหลัก  (๓) ใช้ปัญญาเป็นหลัก

แบ่งศาสนาด้วยผลของการทำ  ออกได้ ๔ กลุ่ม  (๑) ได้ความสุขอย่างกาม ความพอใจ  (๒) ได้ผลเป็นรูป หรือเกียรติยศชื่อเสียง   (๓) ได้ผลเป็นอรูป คือบุญกุศล  (๔) ได้โลกุตตระ อยู่เหนือโลก    

ที่เกิดความทุกข์ ก็เพราะมี ตัวกู ของกู    ลด ตัวกู  ของกู ลงได้เพียงใด  โอกาสเกิความทุกข์ก็น้อยลงเท่านั้น 

วิจารณ์ พานิช

๑๗ ก.ย. ๖๖