สวัสดีค่ะ ดิฉันนางสาว ศุพิชญา วันนู เป็นนักศึกษากิจกรรมบำบัดชั้นปีที่ 3 ดิฉันได้มีโอกาสไปที่สถานคุ้มครองคนไร้ที่พึ่งจังหวัดนนทบุรี 3 ครั้งเมื่อเดือนตุลาคมที่ผ่านมา ดิฉันได้ทำการประเมินเพื่อดูปัญหาที่พบ และให้การรักษากับผู้รับบริการรายบุคคล และวันนี้ดิฉันจะมาพูดการออกแบบกิจกรรมบำบัดรายบุคคลให้ไปถึงเป้าหมายการมีงานทำได้โดยพึ่งพิงคนอื่นน้อยที่สุด
ดิฉันได้พบกับนาย A (นามสมมติ) อายุ 63 ปี เป็นผู้รับบริการเส้นเลือดในสมองตีบด้านขวา อ่อนแรงซีกซ้าย อดีตเป็นข้าราชการ สามารถทำกิจวัตรประจำวันได้ด้วยตนเอง ต้องใส่แว่นตาสายตายาวตอนดูหนังสือ ผู้รับบริการได้ทำการเกษียณก่อนอายุ 60 ปี ขณะนี้ผู้รับบริการอยู่สถานคุ้มครองคนไร้ที่พึ่ง ซึ่งเป้าหมายต้องทำงานได้หลังเกษียณ โดยกิจกรรมบำบัดสนับสนุนให้มีงานทำจากการฝึกฝนซ้ำๆจนเกิดเป็นความชำนาญ
ดิฉันได้ทำการประเมินครั้งที่ 2 ที่ได้พบผู้รับบริการ ประเมิน PFFS-T ผู้รับบริการไม่มีความเปราะบาง ประเมินระดับการรู้คิดของผู้รับบริการผ่านแบบประเมิน Mini-cog ผลการประเมิน 4 คะแนน จาก 5 คะแนน ผู้รับบริการสามารถทวนคำได้จาก 2 ใน 3 และได้ทำการประเมินผ่านการทำกิจกรรมพับกล่องกระดาษและฟังเพลงในขณะเดียวกัน (Dual task) ผู้รับบริการมีอาการใจร้อน เมื่อพับขั้นตอนผิด ไม่ได้มีการถามดิฉัน พยายามทำด้วยตนเองจนกระดาษยับ ดิฉันจึงเสนอกระดาษแผ่นใหม่และบอกขั้นตอนที่ผู้รับบริการลืม
ครั้งที่ 3 ที่ดิฉันพบกับผู้รับบริการดิฉันให้ผู้รับบริการทำกิจกรรมกลุ่มเชือกมาคราเม่และระบายสีลงบนกระถางต้นไม้ ดิฉันสอบถามความคิดเห็นเกี่ยวกับกิจกรรมที่ดิฉันนำมา ผู้รับบริการให้ความเห็นว่า งานที่ระบายสีลงบนกระถางต้นไม้เป็นงานของผู้หญิง ไม่เคยได้ทำอะไรแบบนี้ ดิฉันจึงลองบอกกิจกรรม 3 กิจกรรมคือ กิจกรรมการทำอาหาร กิจกรรมร้องเพลง กิจกรรมถักเชือกมาคราเม่ ผู้รับบริการเลือกกิจกรรมการถักเชือกมาคราเม่ สาเหตุที่ดิฉันเลือกกิจกรรมกลุ่มถักเชือกมาคราเม่และระบายสีลงบนกระถาง เนื่องจากครั้งที่ 2 ผู้รับบริการบอกว่ารู้สึกผ่อนคลายขณะทำการระบายสี ตกแต่งกล่องกระดาษ ผู้รับบริการชอบรับประทานอาหารมากกว่าทำอาหาร และชอบฟังเพลงมากกว่าชอบร้องเพลง ดิฉันจึงเลือกกิจกรรมถักเชือกมาคราเม่และการระบายสีลงบนกระถางต้นไม้
ผู้รับบริการมีการสวมแว่นสายตายาวขณะถักเชือกและสามารถทำการถักเชือกได้ด้วยตนเองจากการดูคลิปในไอแพดพร้อมกับการอธิบายของนักศึกษากิจกรรมบำบัด ผู้รับบริการสามารถจดจำขั้นตอนการถักเชือกมาคราเม่หลังจากฟังอธิบาย โดยดิฉันทำการกระตุ้นน้อยมาก ดิฉันช่วยในการจับเชือกไม่ให้พันกัน หลังจากนั้นผู้รับบริการถักเชือก จับคู่เชือกเองได้อย่างถูกต้อง ผู้รับบริการทำเสร็จเป็นคนแรกของกลุ่ม และสามารถบอกขั้นตอนให้สมาชิกในกลุ่มได้เมื่อสมาชิกในกลุ่มทำผิดขั้นตอน ขณะทำผู้รับบริการมีความตั้งใจในการถักเชือก
เนื่องจากดิฉันไม่ได้ทำการประเมินความต้องการที่แท้จริงของผู้รับบริการ ดิฉันจึงคิดว่าสามารถนำการถักเชือกมาคราเม่มาต่อยอดในการทำเป็นชิ้นงานขายเพื่อได้ผลตอบแทน เหตุผลเพราะว่าผู้รับบริการมีความรู้ความเข้าใจที่สามารถจดจำและทำตามขั้นตอนได้อย่างถูกต้องจากการอธิบายแค่เพียงครั้งเดียว โดยมีนักศึกษากิจกรรมบำบัดกระตุ้นน้อยมาก ถ้าผู้รับบริการมีการฝึกฝนการถักเชือกซ้ำๆสามารถเกิดเป็นความชำนาญในการทำได้ ผู้รับบริการสามารถเปลี่ยนลักษณะของเชือก เป็นเชือกเส้นใหญ่ หรือเชือกที่มีสีสันสดใสเพื่อสำหรับทำเป็นชิ้นงานนำไปขาย ผู้รับบริการอาจจะฟังเพลงขณะทำการถักเชือกมาคราเม่ เนื่องจากผู้รับบริการชอบฟังเพลง การถักเชือกมาคราเม่ส่งเสริมการจดจำขั้นตอน สมาธิ สหสัมพันธ์ระหว่างมือและตา ส่งผลให้ผู้รับบริการมีสุขภาวะที่ดี และชะลอภาวะสมองเสื่อมได้
