"มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองดูแลช้างเลี้ยงในประเทศไทย"

"มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองดูแลช้างเลี้ยง ในประเทศไทย"

    -ช้างถือเป็นสัตว์สำคัญญทำหน้าที่ เป็นราชพาหนะสาหรับพระมหากษัตริย์ในการสู้ศึก สงคราม และมีบทบาทในวิถีชีวิต ผูกพันคนไทยมาแต่โบราณ สัญลักษณ์รูปช้างได้ปรากฏเป็น “ธงช้างเผือก”หรือ “ธงชาติไทย” มาต้ังแต่ พ.ศ. 2398-31 ธันวาคม พ.ศ. 2459 

   -ต่อมา คณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อ 26 พฤษภาคม 2541 เห็นชอบให้วันที่ 13 มีนาคม ของทุกปีเป็นวัน “ช้างไทย” ช้างจึงเป็นสิ่งสาคัญ 

  -แต่ปัจจุบันสภาพสงคมเศรษฐกิจ มีการเปลี่ยนแปลงไปทาให้การ เลี้ยงช้างมีการเปลี่ยนไปในรูปของการทำธุรกืจมากขึ้น 

  -จากรายงานจากส่อต่างๆ สถานการณ์ช้าง ในประเทศไทยมีประมาณ 5,000 ตัว 

   -เป็นช้างป่า 1,950 ตัว 

   -เป็นช้างเลี้ยงกว่า 3,000 เชือก  โดยมี ช้างเลี้ยงที่ทำงานตามแหล่งท่องเที่ยว ประมาณ 1,400-1,500 เชือก 

  -ที่สร้างปัญหาคือ “ช้างเลี้ยง” ไม่ได้รับความคุ้มครองเท่าที่ควร หรือได้รับความคุ้มครองน้อยกว่า"ช้างป่า" เช่น 

   -มีช้างเร่ร่อนอยู่ตาม เมืองใหญ่กว่า 200-300 เชือก 

   -มีช้างลากไม้เถื่อนทางภาคเหนือประมา 700-800 เชือก

   -มีช้างที่จดทะเบียนครึ่งหนึ่งจะอยู่ตามแหล่งท่องเที่ยว อีกครึ่งหนึ่งมาเดินเร่ร่อนอยู่ตามเมืองใหญ่ 

   -จากสถานการณ์ดังกล่าวพบว่าส่งผลให้ช้างไทยเริ่มสูญพันธุ์และมีการลักลอบจับ “ช้างเลี้ยง”มาเป็น “ช้างป่า”มากขึ้น 

   -จากการศึกษาพบว่าในบรรดาพระราชบัญญัติและประมวลกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับชั ้างน้ัน  มีหลายฉบับ แต่มีพระราชบัญญัติ 1 ฉบับหลักๆ เท่าน้ันที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับช้างเลี้ยงโดยตรง ได้แก่ 

   -พระราชบัญญัติสัตว์พาหนะ พ.ศ. 2482 ตามนัยมาตรา 4 โดย ในฐานะเป็นสัตว์เลี้ยง สัตว์  พาหนะ และสัตว์เศรษฐกิจ เฉกเช่น โค กระบือและสัตว์ชนิดอื่นๆ ท่ีมนุษย์ใช้เป็นพาหนะ พระราชบัญญัติฉบับนี้ยังไม่สามารถที่จะให้ความเป็นธรรมแก่ "ช้างเลี้ยง"สมกับที่เป็นสัญลักษณ์หนี่งของชาติ และไม่ครอบคลุมไปถึงการคุ้มครอง อนุรักษ์และการบริหารจัดการที่เกี่ยวข้องกับช้าง อย่างมีประสิทธิภาพได้พระราชบัญญัติและประมวลกฎหมายนี้ นอกจากจะไม่ให้ความสาคัญแก่ ช้างโดยตรงแล้วยังก่อให้เกิดปัญหาจากการบังคับใช้กฎหมายหลายประการเช่น

  -ประการแรก กฎหมายให้น้ำหนักไปในการคุ้มครอง"ช้างป่า" ส่วนช้างบ้านน้ันอาจได้รับ ความคุ้มครองบ้าง แต่ก็ไม่มากเท่าที่ควรเช่น 

   -ปัญหาการจัดทาทะเบียนตัวรูปพรรณช้าง 

   -ปัญหาการโอนและการซื้อขายช้าง 

   -ปัญหาการเคล่ือนย้ายช้าง 

   -ปัญหาการทารุณกรรมช้าง 

    -ดังน้ันผู้เขียนจึงเสนอให้ แก้ไขปรับปรุงกฎหมายพระราชบัญญัติสัตว์พาหนะ พ.ศ. 2482 ให้สอดคล้องกับเหตุผล ความเป็นจริงในสภาวะการณ์ปัจจุบัน โดยการดำเนินการแก้ไขพระราชญัติสัตว์พาหนะ พ.ศ. 2482        -โดยการจัดหมวดหมู่ตัวบทกฎหมายในเรื่องของช้างเลี้ยง ในพระราชบัญญัติสัตว์พาหนะ พ.ศ. 2482 โดยเฉพาะ 

  -ปรับปรุงในเรื่องการจัดทำตัวรูปพรรณช้างเลี้ยงใหม่ให้ทันกับสภาวะสถานการณ์ ปัจจุบัน 

  -ปรับปรุงอัตราค่าธรรมเนียมในการจดตั๋วรูปพรรณช้างเลี้ยง เพื่อให้เหมาะสมกับ สถานการณ์ปัจจุบัน 

  -ปรับปรุงมาตรการในการซื้อขายช้างเลี้ยงหรือซากช้างให้สอดคล้องกับ อนุสัญญาไซเตสและประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ในเรื่องซื้อขายสังหาริมทรัพย์และกำหนด มาตรการในการครอบครองงาช้างให้สอดคล้องกบพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ. 2558 

   -วางแนวทาง การเคลื่อนย้ายช้างออกหรือนำเข้า ท้ังในประเทศนอกประเทศ รวมถึงการเคลื่อนย้ายออกนอก พื้นที่ 

   -กำหนดโทษการใช้งานและการทารุณกรรมช้าง โดยการบัญญัติสาเหตุต่างๆ ของการทารุณกรรมช้างให้ครอบคลุม เพื่อลดการใช้งานช้างเลี้ยงอย่างไม่เป็นธรรม ท้งนี้เพื่อให้พระราชบัญญัติ สัตว์พาหนะ พ.ศ. 2482 ได้มีการแก้ไขให้เหมาะสมกับสถานการณ์ปัจจุบัน และเพื่อให้ช้างไทย ดารงอยู่คู่กับประเทศไทยสืบไป"

*"จี้ผู้ครอบครองงาช้างเข้าแจ้งสถานะ ดันภาพไทยแก้ปัญหาลักลอบค้า"