ค่านิยมที่ไม่ควรปลูกฝัง

ดร. ถวิล อรัญเวศ

            ค่านิยม คือสิ่งที่คนในสังคมส่วนใหญ่เห็นว่าเป็นสิ่งที่ดีงาม มีคุณค่า ถูกต้อง น่ายกย่อง สรรเสริญ และควรแก่การนำมาปฏิบัติ เป็นสิ่งที่คนในสังคมนั้น ๆ ยอมรับยึดถือและช่วยในการตัดสินใจเลือกที่จะกระทำหรือไม่กระทำเพื่อจรรโลงแนวปฏิบัติที่ดีงามในสังคมไว้สืบต่อไป

           ค่านิยมที่ดี ๆ ของไทยเรา มีหลายประการ อาทิ ได้แก่ การรักชาติ ศาสน์กษัตริย์ ซื่อสัตย์สุจริต จิตมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ อยู่อย่างพอเพียง มุ่งมั่นในการทำงาน รักความเป็นไทย มีจิตสาธารณะ ประหยัด  อดออม เคารพ

กฎหมาย ใช้ของไทย  กินของไทย สุภาพ สะอาด สามัคคี มีน้ำใจ กตัญญู รู้คุณท่าน สัมมาคารวะ เป็นต้น

           ค่านิยมที่ไม่ควรปลูกฝังหรือไม่ควรยกยอสรรเสริญ หรือควรร่วมกันต่อต้าน คือ การทำอะไรตามใจตนเอง โดยไม่คำนึงถึงความถูกต้องเหมาะสมที่เรียกว่า “ทำได้ตามใจ คือไทยแท้” เป็นสิ่งที่ไม่ควรนำมาเป็นแนวปฏิบัติเป็นอย่างยิ่ง เพราะไม่สร้างสรรค์สิ่งที่ดีงามให้กับสังคมไทย การใช้สิทธิเสรีภาพเกินขอบเขต ไม่สนใจว่าจะเกิดผลกระทบอย่างไรหรือใครจะเดือดร้อนยึดถือความสุข  ความพอใจของตนเป็นสำคัญ...เหล่านี้จัดว่าเป็นสิ่งที่ไม่ถูกต้อง

           ค่านิยมที่ไม่ควรปลูกฝังหรือร่วมกันต่อต้าน และไม่ให้เกิดขึ้นในสังคม คือ

          1.  ให้ความสำคัญด้านวัตถุมากกว่าด้านจิตใจ เป็นพวกวัตถุนิยม ตัดสินคนที่ภายนอก เช่น มีบ้านหลังใหญ่หรือมีรถราคาแพง โก้หรู แต่งตัวหรู ขับขี่รถมียี่ห้อจากต่างประเทศ เป็นต้น โดยยังไม่รู้ว่าภายในของคนนั้น เป็นอย่างไร มีคุณธรรม จริยธรรมไหม ได้มาอย่างไร...........

        2. ใช้สิ่งของฟุ้งเฟ้อ ฟุ่มเฟือย  สุรุ่ยสุร่าย ขาดความพอเพียง นิยมสินค้ามียี่ห้อมีราคาแพง เปลี่ยนบ่อย ๆ ต้องทันสมัยตามแฟชั่นที่ออกมา

หรืออวดร่ำอวดรวย ใช้สิ่งของราคาแพงเกินประมาณ

      3.เจ้าสำราญ รักสนุก  สุขนิยม ใช้ชีวิตเกินพอดี หรือไม่เป็นแบบอย่างที่ดีเห็นว่าตนมีเงินร่ำรวยก็ใช้เพื่ออวดศักดิ์ดาให้คนเห็นว่าตนรวยจริง ตลอดทั้งมีค่านิยมแลกเปลี่ยนคู่นอนเที่ยวสำส่อนทางเพศ เป็นอาจิณ เป็นคนเจ้าสำราญ เพลย์บอย ทำอะไรขอให้ตนมีความสุขเป็นพอ

     4. ถือฤกษ์ถือยามมากจนเกินไป  ทำอะไรติดขัด เพราะมัวแต่ถือ

ฤกษ์ถือยาม ทั้ง ๆ ที่หลักธรรมพุทธศาสนาก็บอกสอนแล้วว่า ธรรมะ

เป็น “อกาลิโก” ไม่มีฤกษ์ยาม ทำดีตอนไหนก็เป็นความดีตอนนั้น

     5. เห็นแก่เงินเห็นแก่ได้ ทำทุกอย่างเพื่อให้ได้มาซึ่งเงินโดยไม่คำนึงถึงศีลธรรม จรรยา  ความถูกต้องแต่ประการใด สามารถเปลือยเนื้อหนังเพื่อแลกกับเงินทำอะไรก็ต้องเอาเงินเข้าล่องานถึงจะสำเร็จ

          6. ค่านิยมทางเพศไม่รักนวลสงวนตัวต้องการมีเสรีทางเพศ มีอิสระทางเพศ เป็นเรื่องของกูคนอื่นไม่เกี่ยว

         7. เชื่อโชคลาง  ชอบแห่ไปสักการะขอโชคลาภจากต้นไม้  ขอเลขเด็ดเอาไปแทงหวย คิดรวยทางลัด ชอบอิงผู้มีอำนาจ

        8. เป็นชาวเกาะคนใหญ่ คนมีบารมี อ้างอิงอำนาจเพื่อนำไปใช้ในทางที่เป็นประโยชน์ต่อตัวเองและพวกพ้องในทางทุจริต

       9. ชอบฝ่าฝืนกฎจราจร ไร้ระเบียบวินัย คิดว่าเป็นเรื่องไม่สำคัญ 

      10. ขาดสัมมาคารวะ วาจากระด้างกระเดื่องต่อพ่อแม่ ต่อผู้หลัก

ผู้ใหญ่ พูดจาไร้หางเสียง  ท่าทางกร่าง ไม่สนใจคนอาวุโส คิดว่าตัวเองเป็นคนถูกต้องแต่เพียงผู้เดียว คนอื่นไม่เกี่ยว

      11. ไม่เชื่อว่าบุญบาปมีจริง ตายแล้วศูนย์ มุ่งเฉพาะประโยชน์ตนโดยไม่คำนึงว่าใครจะเดือดร้อนหรืออะไรจะเสียหาย ไม่สนใจใยดีใครซึ่งมีแต่จะนำความหายนะมาสู่ตนเองและสังคม เพราะประหนึ่งว่าแสวงหาสุข

บนความทุกข์ของคนอื่น    ฯลฯ

          ค่านิยมที่ไม่ดีจะหมดสิ้นไป เพราะพวกเราร่วมแรงร่วมใจกันต่อต้าน ไม่ให้เกิด ใครทำผิดกติกาของสังคม ไม่ถูกต้อง ไม่เป็นแบบอย่างที่ดี ก็ร่วมแรงร่วมใจกันช่วยกันตำหนิ ช่วยกันประณาม ช่วยกันบอกกล่าวช่วยกันสอน นั้นแหละ จะทำให้สังคมสวยสดงดงาม  น่าดู น่าอยู่ น่าชม