วันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๖๓ ผมเข้าร่วมประชุมออนไลน์ ที่จัดโดย กสศ. เพื่อ แลกเปลี่ยนเรียนรู้แนวทางการประเมินผลแบบ Developmental Evaluation (DE) เพื่อร่วมกันเรียนรู้วิธีนำ DE ไปใช้ในการดำเนินโครงการ โรงเรียนพัฒนาตนเอง โดยทาง กสศ. ส่งหนังสือ Facilitating Evaluation : Principles in Practice (2018) ไปให้ผู้จะเข้าร่วมประชุมล่วงหน้าราวๆ ๑ สัปดาห์ ช่วยให้การประชุมลื่นไหล และเกิด emergence สูงยิ่ง
ทำให้ผมคิดออกว่า โรงเรียนพัฒนาตนเอง จะบรรลุผลได้ ต้องเป็นโรงเรียนประเมินตนเอง คือใช้เครื่องมือ DE ในการประเมินตนเอง ซึ่งหมายความว่า โรงเรียนใช้การประเมินแบบ DE หนุนการเรียนรู้เพื่อการพัฒนาตนเอง ในลักษณะที่เป็น Double-Loop Learning
โรงเรียนและภาคีของโรงเรียนเป็นเจ้าของการประเมิน ใช้การประเมินตนเองเพื่อการเรียนรู้ สู่การพัฒนาตนเอง มีกลไกหนุนจาก กสศ. เป็นตัวช่วย คือมี DE อีก ๒ ชั้นเข้าไปหนุน คือ DE ระดับ กสศ. และ DE ระดับทีมโค้ชในโครงการโรงเรียนพัฒนาตนเอง รวมแล้วจะมีการใช้ DE ถึง ๓ ชั้น เพราะ DE ที่ใช้อย่างถูกต้องจะบูรณาการเป็นเนื้อเดียวกันกับการปฏิบัติงาน ที่มุ่งทำงานเพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลง หรือสร้างนวัตกรรม โดย DE ทำหน้าที่ทำให้เกิดการเรียนรู้จากการปฏิบัติงาน
นี่คือเส้นทางที่โรงเรียนพัฒนาตนเองสู่ Learning Organization
วิจารณ์ พานิช
๓ ส.ค. ๖๓