ผมคิดอยู่เสมอและเคยพูดให้คณะที่มาศึกษาดูงานได้รับทราบเพื่อเป็นแนวทางปฏิบัติ เกี่ยวกับศาสตร์พระราชา ว่าถ้าไม่รู้ไม่เข้าใจก็ต้องศึกษา อย่าทำเป็นเล่นแบบที่กล่าวอ้างโดยที่ไม่รู้จริง อย่าทำเป็นโหนกระแสแบบชั่วครู่ชั่วยาม และอย่าได้ลามปามว่าเป็นแค่..วาทกรรม..อย่างเด็ดขาด
นักปราชญ์ของไทย หลากหลายอาชีพ ยกย่องปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและลงมือปฏิบัติจนรู้แจ้งเห็นจริง ผมและข้าราชการครูอีกมากมายหลายท่าน มีหน้าที่ศึกษาเรียนรู้ ถ่ายทอดและต่อยอดสู่เยาวชน เพื่อรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณและมีส่วนร่วมค้ำจุนให้ประเทศชาติอยู่รอด
ทุกคน..ที่มีปณิธานเพื่อสานต่อที่พ่อทำ..ล้วนเข้าใจและอยากเข้าถึง แม้ต้องใช้เวลาตลอดชีวิต ผ่านการพัฒนาตนพัฒนางาน ที่เป็นความสุขแบบที่ไม่ต้องฟุ้งเฟ้อ และใช้ชีวิตประจำวันแบบที่ต้องพึ่งพาตนเอง จึงเป็นอะไรที่ไม่สอดคล้องกับโลกของทุนนิยม..
แต่..เศรษฐกิจพอเพียง..ก็สอนให้รู้จักความพอดี มีความอดทน ขยันหมั่นเพียร มุ่งมั่นในหน้าที่การงาน ทำกิจการที่ไม่ต้องมีความโลภและไม่หลงใหลไปกับโลกของวัตถุ
ผมมิอาจจะพูดได้ว่าบรรลุธรรมคำสอนของพ่อ..แต่ตลอด ๑๐ ปีที่ผ่านมาก็กล้ายืนยันว่านี่คือ..ศาสตร์ที่แท้จริงของคนไทย หาใช่วาทกรรม..
ผมจึงมี “วรรณกรรม” ที่จะเป็นเรื่องเล่าเร้าพลัง ที่ถูกบันทึกอยู่ในความทรงจำของผม..เพื่อมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ว่า ศาสตร์พระราชาให้อะไรแก่โรงเรียนเล็กๆบ้าง..
วันนั้น..ในช่วงสัปดาห์แรกของการเปิดเรียนภาคเรียนที่ ๑ นักเรียนเข้าแถวเคารพธงชาติหน้าเสาธง อากาศไม่ร้อนมาก แต่มีเด็กชายคนหนึ่งเป็นลมล้มพับ เป็นที่ตกใจของครูและเพื่อนๆ
ผมพานักเรียนที่เป็นลมไปนั่งพักที่โรงอาหาร พร้อมกับสอบถามอาการและให้สูดยาดม เด็กบอกว่าไม่ได้ทานข้าวเช้า ผมก็เลยไม่ให้ทานยา เพราะท้องยังว่างอยู่
ในระหว่างนั้น..แม่ครัวกำลังเตรียมวัสดุอุปกรณ์สำหรับอาหารกลางวัน กว่าจะเสร็จก็คงอีกเป็นชั่วโมง..ผมให้ครูไปที่เล้าไก่ เพื่อเก็บไข่ไก่มาให้แม่ครัว ตั้งใจจะทำไข่ดาวเป็นอาหารเช้าให้เด็กที่เป็นลม สายตาผมก็เหลือบไปเห็นถังแก๊สอยู่ริมถนน เพื่อรอรถมาส่งแก๊สและเปลี่ยนเอาถังใบเก่าไป
ผมลืมสนิทและไม่ทันได้คิดจึงเอ่ยกับแม่ครัวว่า “คงทอดไข่ไม่ได้แล้ว..เพราะแก๊สหมด” แม่ครัวรีบบอกว่า “ยังไม่หมด..ยังมีแก๊สสำรองเหลืออยู่” ผมจึงเข้าไปดูในครัว..
ก็พบเตาแก๊สแบบที่ได้มาตรฐานและมีความปลอดภัยสูง มีสายที่มีลักษณะคล้ายท่อสีดำ สอดเข้ามาทางผนังปูน เพื่อส่งผ่านแก๊สเข้ามาสู่ถังที่เป็นเตาหุงต้ม ผมนึกขำอยู่เหมือนกัน ว่าลืมเตาแก๊สชีวภาพไปได้อย่างไร?
อาจเป็นเพราะผมไม่ได้เป็นห่วงระบบแก๊สแบบนี้ ที่ไม่มีความยุ่งยากซับซ้อน กระบวนการติดตั้งพร้อมอุปกรณ์ พลังงานจังหวัดเป็นผู้มอบให้เทศบาลจำนวน ๒ ชุด
เทศบาลได้มอบให้โรงเรียน ๑ ชุด..ในฐานะที่เป็นสถานศึกษาที่บูรณาการปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาอย่างต่อเนื่อง และให้เป็นต้นแบบไว้สำหรับผู้ที่สนใจ
ผมให้นักเรียนใส่เศษอาหารทุกวัน เพื่อสร้างปริมาณและคุณภาพแก๊สให้คงที่ มอบให้นักเรียนชั้น ป.๖ ใส่มูลวัวสัปดาห์ละ ๓ ครั้ง เพราะมูลสัตว์จะช่วยสร้างแก๊สชีวภาพได้ดีกว่าเศษอาหาร
ไข่ดาว ๒ ฟองจากเตาแก๊สสำรอง เสร็จเรียบร้อยพร้อมข้าวร้อนๆจากแม่ครัว ก็ทำให้เด็กชายที่เป็นลม หน้าตาสดใส มีเรี่ยวแรงขึ้นมาสามารถเดินไปเข้าเรียนได้ตามปกติ
ตั้งแต่วันนั้นจนถึงวันนี้..ผมทะนุถนอมและใส่ใจบริเวณสิ่งแวดล้อมรอบๆแก๊สชีวภาพ ให้ดูดีมีความเป็นระเบียบเรียบร้อย..รู้สึกเลยว่ามีประโยชน์อเนกอนันต์
ส่วนบรรดาไก่ไข่ก็ไม่เคยลืมบุญคุณ เกื้อหนุนให้มันมีอารมณ์ดี ออกไข่สม่ำเสมอและฟองใหญ่ขึ้น ด้วยการให้กินโสมไทยและผักตบชวาเป็นประจำ..
นี่คือส่วนหนึ่งของการน้อมนำปรัชญาฯของพ่อมาใช้ ชีวิตจะเรียบง่าย และมีความสุขในรูปแบบของความพอดีและพอเพียง
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๕ ตุลาคม ๒๕๖๒
