ผมได้แนวคิดตามชื่อบันทึกนี้ จากการประชุมสภา มช. เมื่อวันที่ ๒๓ มีนาคม ๒๕๖๒ ในวาระ การนำเสนอแผนปฏิบัติงานระยะ ๔ ปี ของ ผอ. สำนักทะเบียนและประมวลผล ท่านใหม่ ผศ. ดร. วีนัน บัณฑิตย์ ซึ่งข้อเสนอของท่านได้รับความชื่นชมมาก โดยท่านเสนอใช้ digital technology ในการเปลี่ยนโฉมระบบทะเบียนนักศึกษา ซึ่งจะอำนวยความสะดวกอย่างมากแก่นักศึกษา แทนที่นักศึกษาจะต้องไปลงทะเบียนที่สำนักทะเบียนหรือสถานที่ที่กำหนด ตามวันและเวลาที่กำหนด นักศึกษาสามารถลงทะเบียนผ่านอินเทอร์เน็ต จากที่ไหนก็ได้ ในเวลาใดก็ได้ของวัน ในช่วงเวลาที่กำหนด
แต่ผมมีความเห็นว่า นั่นยังเป็นทะเบียนนักศึกษาแนวเก่า เพราะยังเป็นทะเบียนที่เน้นการเรียนรายวิชา บอกผลการเรียนเป็นเกรด ไม่มีรายละเอียดของ “สมรรถนะ” (competency) ที่นักศึกษาพัฒนาขึ้นในตน ในช่วงที่เรียน โดยที่เทคโนโลยี ไอที ในปัจจุบันเอื้อให้มีข้อมูลเหล่านั้น เพื่อให้นักศึกษาใช้เป็นหลักฐานบอกความสามารถของตน สำหรับเอาไปใช้ในยามจำเป็น เช่นในการสมัครงาน
แทนที่จะเป็น “สำนักทะเบียน” น่าจะผันตัวป็น “สำนักข้อมูล” นำข้อมูลนักศึกษามาวิเคราะห์โดยใช้ data analytics สำหรับนำมาใช้ในการบริหารมหาวิทยาลัยให้ตรงความต้องการของนักศึกษายิ่งขึ้น
นอกจากนั้น ยังน่าจะมีการจัดทำระบบข้อมูลเพื่อประโยชน์ของนักศึกษาตลอดชีวิต ที่เป็นข้อมูลเปิด สำหรับให้นักศึกษาได้มี “ประกาศนียบัตรรับรองสมรรถนะ” ของตน ในลักษณะ open badge (1) ให้หน่วยงานที่ต้องการคนที่มีความสามารถด้านใดด้านหนึ่งเข้ามาค้นได้ และมีรายละเอียดของประสบการณ์การฝึกและทดสอบให้ด้วย เป็นข้อมูลยืนยัน
วิจารณ์ พานิช
๑๕ มี.ค. ๖๒