นิตยสาร Scientific American Mind ฉบับเดือนมีนาคม ๒๕๖๒ ลงเรื่อง How Dad’s Stresses Get Passed Along to Offspring (1) บอกว่าความเครียดทำให้เกิด “อณูความเครียด” ที่ส่งผ่านเชื้ออสุจิ ไปให้แก่ลูกได้
เขาอุปมาว่าบาดแผลจากความเครียดในพ่อ ส่งผลให้เกิดรอยแผลเป็นในลูกได้
เป็นข้อสรุปจากการทดลองในหนู ที่บอกว่า มี “อนุภาคความเครียด” ที่มีองค์ประกอบทางเคมีเป็น โปรตีน กรดนิวคลีอิก และไขมัน ถูกปลดปล่อยออกมาจากเซลล์ ของพ่อที่มีความเครียด ส่งออกมาคล้ายเป็น “พัสดุไปรษณีย์” อยู่นอกเซลล์ กระจายออกไปทั่วร่างกาย เข้าไปอยู่ในเชื้ออสุจิ และส่งต่อไปให้ลูกได้
เป็นอีกมุมหนึ่งของ “วิทยาศาสตร์ว่าด้วยความเครียด” ที่เริ่มก่อตัวขึ้น และมีเค้าว่าจะสร้างความรู้ความเข้าใจใหม่ๆ ทั้งในเรื่องผลของความเครียด และในเรื่องพันธุกรรมนอกอิทธิพลของยีน หรือพันธุกรรมที่เป็นผลจากสภาพแวดล้อม
เป็นผลงานของศาสตราจารย์ Tracy Bale แห่งมหาวิทยาลัย University of Maryland ที่เพิ่งนำเสนอในการประชุมวิชาการเมื่อเดือนพฤศจิกายน ๒๕๖๑ (๒) ว่าอนุภาคดังกล่าวมีลักษณะเป็น “ถุง” (vesicle) อยู่นอกเซลล์ ซึ่งในภาษาวิชาการเรียกว่า exosome สร้างโดยเซลล์ต่างของร่างกาย รวมทั้งสมอง และปลดปล่อยออกไปทั่วร่างกายทางกระแสเลือด ทำให้เกิดการสื่อสารระหว่างเซลล์ และอาจส่งต่อ “ถุง” ไปให้แก่ลูกได้ โดยที่ “ถุง” ดังกล่าวรวมตัวเข้ากับตัวอสุจิ
ผลการวิจัยนี้ ยังอยู่ในระยะเริ่มต้น ยังจะต้องมีการวิจัยต่อเนื่องอีกมาก ว่า “ถุง” ดังกล่าวก่อผลอะไรบ้าง
วิจารณ์ พานิช
๒๑ ก.พ. ๖๒
Thank you for this interesting news.
We have learned that cells are like people - live in community and in like and dislike ecology - so cells have to learn to adapt/adopt/adjust to their environment - so cells are realist and (self-ish) survivors. Epi-genetics tell us that our genes can be switched by external conditions. Now we are told that cells can carry luggage (decors) and that chance-encounter (with (fragments of) molecules/chemicals/something may create a heir-loom for all generations to come.
Worth thinking and learning more about this. ;-)