บทความเรื่อง Marijuana and the Teem Brain (๒) เขียนโดย Claudia Wallis ลงในนิตยสาร Scientific American ฉบับเดือนมกราคม ๒๕๖๑ เตือนว่าการเสพกัญชาน่าจะมีผลเสีย ทำลายสมองวัยรุ่น เพราะช่วงวัยรุ่นสมองกำลังมีพัฒนาการอย่างรวดเร็วเป็นพิเศษ และกัญชามีผลทำลายพัฒนาการของสมองส่วนที่เป็นเรื่องคุณภาพของสมอง เช่นเรื่อง EF (๑)
ที่จริงสังคมห้ามคนวัยรุ่นสูบกัญชากันมาช้านาน โดยเกรงผลร้ายด้านการทำลายสมอง การเสพติด และทำให้วิกลจริต แต่ก็ยังมีวัยรุ่นที่ไม่กลัวผลร้าย ยังเสพกันอยู่ดาษดื่น ยิ่งช่วงหลังๆ ทางการในหลายประเทศยกเลิกกฎหมายห้ามปลูก จำหน่าย และเสพกัญชา ยิ่งน่าวิตกว่าจะมีเยาวชนได้รับผลร้ายจากสมุนไพรชนิดนี้ เพิ่มมากขึ้น
เป็นที่ชัดเจนว่า การเมากัญชามีผลให้ความสามารถในการพุ่งความสนใจลดลง ความจำลดลง และการเรียนรู้เลวลง และกัญชาชนิดแรงอาจมีผลให้เกิดอาการประสาทหลอน และเกิดความเจ็บป่วยทางกาย แต่การเสพกัญชามีผลทำลายสมองอย่างถาวรหรือไม่ ยังสรุปไม่ได้ชัดเจน
มีผลงานวิจัยจำนวนหนึ่งให้ผลที่ไม่ชัดเจนนักว่า ผู้ใหญ่ที่ไม่สูบกัญชาทำการทดสอบด้าน การพุ่งความสนใจ ความจำ การเคลื่อนไหว และทักษะด้านคำพูด ให้ผลดีกว่าผู้ใหญ่ที่สูบกัญชา แต่ก็มีคนตั้งข้อระวังต่อการด่วนสรุปว่า ผลดังกล่าวในบางผลงานวิจัยอาจเป็นผลจากตอนทดสอบยังมีกัญชาค้างอยู่ในร่างกาย หรือผู้นั้นอาจอยู่ในภาวะหิวกัญชา (withdrawal)
ในปี ค.ศ. 2012 มีผลงานวิจัยแบบ meta-analysis จากผลงานวิจัย ๑๓ รายการ ที่ทดสอบคนเสพกัญชาที่ละเว้นการสูบอย่างน้อย ๒๕ วัน ให้ผลว่าการทดสอบการทำงานของสมองได้ผลไม่ต่างจากผู้ไม่สูบกัญชา
ผลงานวิจัยใหม่ๆ บอกว่า สาร cannabinoids ที่สร้างโดยเซลล์ประสาททำหน้าที่สำคัญในการเชื่อมต่อใยประสาทของสมอง ตั้งแต่ทารกยังอยู่ในครรภ์จนเติบโตเข้าสู่วัยรุ่น สารนี้ผมผลต่อ การเจริญอาหาร การนอนหลับ อารมณ์ ความจำ และการเคลื่อนไหว และในช่วงวัยรุ่น การเสพกัญชาย่อมไปรบกวนการทำหน้าที่ตามธรรมชาติของ cannabinoids
การวิจัยถ่ายภาพสมองด้วยเทคนิคสมัยใหม่บอกชัดว่า คนเสพกัญชาสมองฝ่อที่ amygdala และ hippocampus ซึ่งเป็นส่วนของสมองที่ทำหน้าที่ด้านอารมณ์และความจำ นอกจากนั้นการเชื่อมโยงใยประสาทระหว่างสมองสองซีกก็ลดลง
มีการทดลองในหนู ก็ให้ผลว่าหากให้สารออกฤทธิ์ในกัญชา (THC – tetra hydro cannabinol) มีผลทำลายสมองในหนูวัยเยาว์ แต่ไม่มีผลในหนูเต็มวัย อย่างไรก็ตามต้องระมัดระวังการแปลผล เพราะอายุขัยของหนูสั้นกว่าคนมาก การศึกษาฤทธิ์ของการเสพระยะยาวจึงแตกต่างจากคน
ผู้เขียนเสนอว่าอันตรายของการเสพกัญชาที่เห็นชัดเจนที่สุดในวัยรุ่นคือ เป็นอุปสรรคต่อการเรียน เพราะมัวแต่เมา ไม่สามารถเอาใจใส่การเรียนได้ อนาคตย่อมมืดมัว
วิจารณ์ พานิช
๓๐ ธ.ค. ๖๐