"จรวดขวดน้ำหรรษา"

สิ่งที่ประทับใจ ภูมิใจ ในการจัดการเรียนการสอน

ผู้เขียนทำการสอนในรายวิชาฟิสิกส์แต่เนื่องจากสอนในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 เนื้อหาจึงเป็นเรื่องของไฟฟ้า กระแสไฟฟ้า คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า และฟิสิกส์อะตอมเป็นส่วนใหญ่

ช่วงเดือนสิงหาคมเป็นช่วงงานสัปดาห์วิทยาศาสตร์มีการแข่งขันทักษะทางวิทยาศาสตร์ต่างๆ ได้ทำการซ้อมทำจรวดขวดน้ำและซ้อมยิงจรวดขวดน้ำที่สนาม เพื่อนำนักเรียนไปแข่งขันจรวดขวดน้ำในช่วงเวลานั้น

ได้มีนักเรียน ม. 6 บางส่วนที่เห็นการทำจรวดขวดน้ำและซ้อมยิงจรวดขวดน้ำ จึงถามในคาบเรียนวิชาฟิสิกส์ว่า “ อาจารย์คะทำไมไม่สอนพวกหนูทำจรวดขวดน้ำบ้างคะ ” ในความรู้สึกของครูตอนนั้นลึกดีใจมาที่นักเรียนมีความสนใจในเรื่องนี้ เพราะโรงเรียนเองห่างหายจากกิจกรรมนี้ไปนานมากตั้งแต่ครูคนเก่าย้ายไป และครุเองต้องการเพียงแค่อยากให้นักเรียนได้รู้จักกับจรวดขวดน้ำและอบหวังลึกๆ ว่าจรวดขวดน้ำวันนี้อาจสร้างนักบินสักคนก็เป็นไปได้ จึงได้ทำการนัดทำจรวดในคาบถัดไป และทำการนัดที่สนามฟุตบอล

เมื่อถึงคาบเวลาที่นัดหมายสิ่งที่ไม่คาดคิดมาก่อนว่าจะเจอ มีนักเรียนบางกลุ่มได้เดินมาตามและบอกว่า " อาจารย์คะมาเอาฐานยิงจรวดค่ะ " นี่เป็นครั้งแรกในชีวิตการสอนที่เห็นนักเรียนมีความสนใจมากๆ แววตาของนักเรียนเต็มไปด้วยความอยากรู้ อยากทำอยากสร้างทั้งๆ

ครูได้ตั้งโจทย์ไว้เพียงให้นักเรียนทำจรวดแบบไหนก็ได้แต่ต้องยิงไปให้ไกลที่สุดและให้ใช้แรงดันแค่ 45 ปอนด์ ใครไกลมากที่สุดจะได้คะแนน 10 คะแนน ที่ 2 ได้ 9 คะแนน และที่ 3 ได้ 8 คะแนน ส่วนกลุ่มอื่นๆ ที่แข่งขันได้ 6 คะแนน

กิจกรรมที่พบวันนั้นนักเรียนร่วมกันทำจรวดทั้งที่ไม่ได้สอนขั้นตอนในการทำไว้ นักเรียนบางกลุ่มได้ลองผิดลองถูก บางกลุ่มได้ค้นหาวิธีทำจากอินเตอร์เน็ท บางคนดูจากกลุ่มเพื่อนที่ทำเสร็จแล้ว และเกิดคำถามกันทำไมจรวดถึงลอยบนท้องฟ้า ได้และทำไมจะทำให้ยิงได้ไกลต้องตัดปีกยังไงและมีอะไรบ้างที่เกี่ยวข้องที่จะทำให้ยิงจรวดได้ไกล นอกจากเรื่องแรงแล้วมุมที่ยิงจรวดมีผลต่อความไกลของจรวดรึเปล่าได้เกิดคำถามอีกมากมาย

บางคนก็หาคำตอบจากการลองผิดลองถูกตัดปีก แก้ตรงตัวขวด บางคนปรับมุมที่ยิงจรวดบางคนหาคำตอบจากอินเตอร์เน็ท


ประดิษฐ์จรวดขวดน้ำ


ยิงจรวดแล้วจ้า


หลังจากที่แต่ละกลุ่มทำจรวดเสร็จแล้วได้มาทำการยิงแข่งขันกันและครูได้รวมนักเรียนเพื่อสรุปเนื้อหาที่นักเรียนสงสัยต่างๆ ให้

ในการทำกิจกรรมวันนั้นนักเรียนมีความสุขความหรรษา กับกิจกรรมที่ทำสิ่งซึ่งสังเกตจากรอยยิ้มแววตา ความร่วมมือ ความห่วงใยของสมาชิกในกลุ่ม ผู้สอนสามารถสรุปสิ่งที่ได้จากชั่วโมงนั้นคือ

1. นักเรียนมีความรับผิดชอบต่องานกลุ่มตั้งแต่แบ่งหน้าที่กันทำ เตรียมอุปกรณ์ จัดเก็บอุปกรณ์ทำความสะอาด

2. นักเรียนได้ทบทวนเรื่องกฎของนิวตันในเรื่องแรงกิริยาและปฏิกิริยา

3. นักเรียนได้ทบทวนเรื่องการเคลื่อนที่แบบโปรเจ็คไทล์

4. นักเรียนได้ทบทวนการหาค่า sin ขนาด 30˚ , 45˚ และ 60˚ มุมและเปรียบเทียบค่ามุมต่างๆ

5. นักเรียนได้ทำงานเป็นกลุ่มได้แสดงความคิดเห็นและยอมรับฟังความคิดเห็นซึ่งกันและกัน

6. นักเรียนได้ร่วมกันแก้ปัญหาต่างๆร่วมกัน

7. นักเรียนเกิดความพอใจและมีความสุขในการทำกิจกรรมดังกล่าว

และสิ่งที่แปลกใจที่สุดเมื่อ ม.6 ห้องอื่นๆ ที่พบเห็นได้มาขอทำกิจกรรมเช่นกัน จึงได้จัดกิจกรรมดังกล่าวให้ครบทั้ง 3 ห้องและเพิ่มเงื่อนไขเข้าไปอีกเพื่อให้นักเรียนได้เกิดสถานการณ์แก้ปัญหาเพิ่มอีกข้อคือการยิงแม่นทำยังไงให้ยิงใกล้จุดที่กำหนดใครใกล้มากที่สุดจะได้เป็นผู้ชนะการแข่งขัน

เป็นกิจกรรมที่นักเรียนเกิดการเรียนรู้ในเรื่องทฤษฎีทางฟิสิกส์และนำไปใช้แก้ปัญหาในสถานการณ์จริง ชั่วโมงนั้นนักเรียนและครูต่างก็มีความสุขและความหรรษากันต่อกิจกรรมดังกล่าวทำให้ผู้สอนเกิดแนวคิดที่จะจัดกิจกรรมดังกล่าวอีกโดยจะทำเรื่องอื่นๆ ต่อไป

****************************************************