สวัสดีครับลูกศิษย์และชาว Blog ทุกท่าน
วันศูกร์ที่ 16 มกราคม 2558 ได้รับเกียรติจากสถานวิจัยการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศพื้นที่ภาคใต้แบบบูรณาการ คณะการจัดการสิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่ ได้จัดโครงการ " พัฒนามัคคุเทศก์น้อยเพื่อสนับสนุนการท่องเที่ยว : ตอนตามรอยเส้นทางชนะเลิศภาคใต้ปี 2557 การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์สัมผัสภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างศักยภาพให้กับบุคลากร โดยการฝึกอบรมเยาวชนและคนในชุมชนให้มีความรู้ด้านการท่องเที่ยว ทรัพยากรด้านการท่องเที่ยวในพื้นที่ภาคใต้ เกิดจิตสำนึกในการอนุรักษ์หวงแหนทรัพยากรฯ และสามารถนำความรู้ไปใช้ในการนำเที่ยวในพื้นที่ภาคใต้ เป็นยุวมัคคุเทศก์นำเที่ยวในพื้นที่ภาคใต้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อรองรับการเข้าสู่ประชาคมอาเซียนในอนาคต ได้รับเกียรติเชิญเป็นวิทยากรบรรยายพิเศษในหัวข้อ "จุดประกายคิดการพัฒนามัคคุเทศก์น้อยเพื่อการท่องเที่ยว" เวลา 15.45- 16.15 น. ณ ห้องประชุม โรงแรม Lake Terrace Resort อ.ละงู จังหวัดสตูล
บรรยายพิเศษในหัวข้อ
"จุดประกายคิดการพัฒนามัคคุเทศก์น้อยเพื่อการท่องเที่ยว"
ณ ห้องประชุม โรงแรม Lake Terrace Resort อ.ละงู จังหวัดสตูล
16 มกราคม 2558
ศ.ดร.จีระ:ขอขอบคุณ รองศาสตราจารย์ ดร.ปาริชาติ สุทธิสมาจาร ที่กรุณาให้เกียรติผมมากล่าวปาฐกถาพิเศษเพื่อมัคคุเทศก์น้อยหลายๆมหาวิทยาลัยในวันนี้
ต้องยอมรับว่า มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์โดยเฉพาะคณะสิ่งแวดล้อม มีแนวคิดที่ดีมากที่จะจัดกิจกรรมเพื่อคนรุ่นใหม่ เป็นสิ่งที่น่าชื่นชมมาก
จ.สตูลผมชอบและประทับใจมากเพราะจังหวัดสตูลเป็นตัวอย่างที่ดีของการท่องเที่ยวในอนาคตต่างกับแหล่งท่องเที่ยวบางแห่งที่สิ่งแวดล้อมเสื่อมโทรมลงไปมากยากต่อการแก้ไข
ต้องมองความยั่งยืน และการสร้างรายได้ให้กับประเทศของเรา
ยังเป็นการเตรียมการการท่องเที่ยวของไทยเพื่อรองรับ ASEAN 2015 น่าจะเป็นจังหวะที่ดีและถูกกาละเวลา
อยากให้ทุกคนออกความคิดเห็นว่ามีเรื่องอะไรบ้างที่ทุกคนคิดว่ามี Impact กับตัวเอง
วันนี้ยังเน้นภายในประเทศอยู่ แต่ในอนาคตผมอยากเห็นมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ คณะสิ่งแวดล้อมมีการสร้างโครงการมัคคุเทศก์น้อย ในระดับ ASEAN ด้วย โดยคณะกรรมการสภามอ. และมูลนิธิของผม ผมยินดีจะสนับสนุนและก็ยินดีเป็นพันธมิตร
เวลาของผมมีน้อย ผมขอเสนอแนวทางทฤษฎี 8K 5K ของผม ซึ่งเป็นการตอกย้ำความคิดของมัคคุเทศก์น้อยที่จะพัฒนาตัวเขาให้มีคุณค่าต่อไป
ทำอย่างไรถึงจะสร้างสมรรถนะเพื่อให้เป็นมัคคุเทศก์ทีมีคุณภาพมากขึ้น การเป็นทุนมนุษย์ที่มีคุณภาพต้องลงทุนเสียก่อน ถ้าเราเสีย 1 เราได้กลับมา 10 ถือว่าสำเร็จ
แต่ปรากฏว่าปัจจุบันนี้เด็กไทยได้อันดับรั้งท้ายในการศึกษาของการจัดลำดับของอาเซียน
8 K's : ทฤษฎีทุน 8 ประเภทพื้นฐานของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์
Human Capital ทุนมนุษย์
Intellectual Capital ทุนทางปัญญา
Ethical Capital ทุนทางจริยธรรม
Happiness Capital ทุนแห่งความสุข
Social Capital ทุนทางสังคม
Sustainability Capital ทุนแห่งความยั่งยืน
Digital Capital ทุนทาง IT
Talented Capital ทุนทางความรู้ ทักษะ และทัศนคติ
5 K's (ใหม่) : ทฤษฎีทุนใหม่ 5 ประการ
เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในยุคโลกาภิวัตน์
Creativity Capital ทุนแห่งการสร้างสรรค์
Knowledge Capital ทุนทางความรู้
Innovation Capital ทุนทางนวัตกรรม
Emotional Capital ทุนทางอารมณ์
Cultural Capital ทุนทางวัฒนธรรม
ข้อแรกก็คือ บทบาทของมัคคุเทศก์น้อย ทำงานให้ได้ต้องค้นหาศักยภาพของตัวเอง เช่น เราต้องการอะไร เราขาดอะไรและเราต้องพัฒนาอะไรต่อ เราจะทำงานอะไรที่เป็นประโยชน์สูงสุดต่อการท่องเที่ยว ดังนั้นเรายังจะต้องมีศักยภาพหรือเรียกว่าต้องมีทุนมนุษย์อย่างมีคุณภาพ
จุดแรกก็คือ จะต้องเป็น Human Capital ที่ดี แต่การเป็น Human Capital ที่ดีก็ต้องเน้นว่าจะทำอย่างไร
สรุปก็คือ จะต้องมีการเรียนก่อน มีการเรียนรู้ การฝึกอบรม การเพิ่มเติมจากกิจกรรมค้นคว้าวันนี้ กิจกรรมอื่นๆที่น่าจะต้องตามมาไม่มีอะไรได้มาโดยไม่ลงทุน
นอกจากนั้นควรจะเน้น การสร้างเครือข่าย Social networking ระหว่าง Social capital กันเอง และระหว่างกลุ่มเป้าหมายกลุ่มอื่นๆ ในระดับทางการและไม่เป็นทางการ เช่น ผู้นำชุมชน ข้าราชการ ปราชญ์ชาวบ้าน ผู้ประกอบการ นักวิชาการ และสร้างเครือข่ายในต่างประเทศด้วย
ต้องมีการสร้างเครือข่ายระหว่างกัน ต้องคิดว่าเมื่อจบโครงการนี้แล้วจะมีเครือข่ายต่อกับใคร
ต้องมีความรู้ Knowledge capital วัฒนธรรม ภาษา ผลกระทบของเศรษฐกิจ และอื่นๆ แต่การมีความรู้อย่างเดียวไม่พอ ต้องเน้นวิธีการเรียนรู้แบบ learning how to learn
4L's
•Learning Methodology วิธีการเรียน ต้องเน้นการคิด
•Learning Environment บรรยากาศในการเรียนที่สนุก
•Learning Opportunities มีการประทะทางปัญญา
•Learning Communities ต้องสร้างให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้
Knowledge capital ความรู้เหล่านั้นจะแสวงหาได้อย่างไร ต้องมีวัฒนธรรมการเรียนรู้
ทุนแห่งความยั่งยืน เป็นวิธีการและพฤติกรรมไปสู่เป้าหมายความสำเร็จ ประกอบด้วย 6 ปัจจัยของความยั่งยืน เรียกว่า "Chira 's 6 Factors" ที่สำคัญดังต่อไปนี้
ปัจจัยที่ 1 คือ การพัฒนาอย่างยั่งยืนต้องเน้นขั้นตอนการพัฒนาในระยะสั้น เพื่อไปสู่ระยะยาว
ปัจจัยที่ 2 คือ การพัฒนาอย่างยั่งยืนต้องสอดคล้องไปด้วยกันกับสภาพแวดล้อม ทรัพยากรธรรมชาติต้องไม่ถูกทำลาย ซึ่งบางแห่งเรียกว่าเป็น Green Development
ปัจจัยที่ 3 คือ การพัฒนาอย่างยั่งยืนต้องมีทั้งศีลธรรม คุณธรรม และจริยธรรมควบคู่กันกับความเจริญ เพราะขาดทุนทางจริยธรรมจะอยู่ได้ไม่นาน และล้มเหลวในอนาคต
ปัจจัยที่ 4 คือ ต้องคิดเป็นวิทยาศาสตร์ วิเคราะห์เป็น หาความรู้อย่างต่อเนื่อง เป็นสังคมการเรียนรู้ ระบบการคิดแบบวิทยาศาสตร์จะช่วยให้มีสังคมการเรียนรู้และนำไปสู่ความคิดสร้างสรรค์
ปัจจัยที่ 5 คือ ต้องให้ประชากรส่วนใหญ่ของสังคม ชุมชน หรือประเทศเจริญเพิ่มขึ้นโดยกระจายความเจริญและรายได้อย่างเสมอภาคไม่ใช่แค่กระจุกตัวอยู่ในกลุ่มเล็ก ๆ
ปัจจัยที่ 6 คือ ต้องเป็นการพัฒนาที่พึ่งตัวเอง (Self – Reliance) ไม่ใช่รอความช่วยเหลือจากคนอื่นอย่างเดียว ตามแนวทางปรัชญาของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ฯ
-ต้องไม่หยุดความใฝ่รู้ ต้องหาความรู้ทุกวัน
ผมหวังว่าทุกคนคงจะนำ 8K 5K ไปใช้ในการดำรงชีวิตและการทำงานและนำมาวิเคราะห์ ค้นหาตัวเองและให้ถูกต้องกับสถานการณ์แต่ละแห่งซึ่งพระบาทสมเด็จอยู่หัวทรงตรัสว่า "ภูมิสังคม ต้องมองการท่องเที่ยวในบริบทของชุมชนและภูมิศาสตร์ของแต่ละพื้นที่"
ต้องเรียนรู้ข้อเท็จจริง ต้องเข้าใจ เข้าถึง พัฒนา
ทฤษฎี 2R'S
สรุป ผมหวังว่าจะเป็นแนวร่วมกับทุกท่านในวันนี้ อีก 10 ปีข้างหน้า ทุกคนคงจำบรรยากาศในวันนี้ได้ และค้นหาตัวเองมุ้งมั่นให้ตัวเรามีคุณค่าต่อสังคมเพื่อประโยชน์ในประเทศไทยต่อไป
แชร์ความรู้:
1. ได้ความรู้เรื่องการพัฒนาทุนมนุษย์ เพื่อได้รู้ว่าทุนมนุษย์ที่ดีทำอย่างไร
ถาม: การท่องเที่ยว เปรียบเทียบสตูลกับสงขลา สตูลสามารถจัดการระบบกาท่องเที่ยวได้ง่ายกว่า ส่วนสงขลาที่หาดสิมิหลา มีการสร้างท่าเรือน้ำลึก ควรทำอย่างไร
อ.จีระ: เพราะคนมีความโลภ ทั้งภูเก็ต สมุย นานๆไปฝรั่งรวย ฐานะมัคคุเทศก์ต้องรู้ว่าการท่องเที่ยวคือการกระจายรายได้ ไม่อยู่ในระบบทุนนิยมสามาลย์
ปัญหาเรื่องท่องเที่ยว คือ ปัญหาเรื่องท้องถิ่น สิ่งที่สำคัญคือ ทุนทางจริยธรรม การมีจริยธรรมต้องมีอุดมการณ์ไม่ใช่อุดมกิน ไม่เป็นคนบ้าเงิน ถูกควบคุมโดยสื่อต่างชาติ
2. สังคมปัจจุบันมองเห็นประโยชน์ตนเองมากกว่าส่วนรวม ต้องมีวิธีการปลูกฝังเยาวชนอย่างไรเพื่อพัฒนาสังคมให้ยั่งยืน
อ.จีระ: ต้องมีการรู้จักตัวเอง ต้องรู้ว่าต้องการอะไรชีวิต เราต้องเรียนเรื่องการค้นหาตัวเอง คำตอบข้อนี้ขึ้นอยู่กับ ครอบครัว โรงเรียน วัด และสื่อ
คนเราเกิดมาถ้าทำทุกอย่างถูกต้องมีเป้าหมาย มีpurpose มี passion
ความเจ็บปวดล้มเหลว คือ ความสุขของชีวิต
3. การมีความคิดต่างกัน ทำอย่างไรให้มีการพัฒนาที่ยั่งยืน
อ.จีระ: ยกตัวอย่างเกาะพิทักษ์ ครั้งแรกไม่ต้อนรับเลย แต่เจอกันต่อมาก็มีการปรับตัว มีการสร้างมาตรฐาน การท่องเที่ยวชุมชน ต้องได้ทั้งรายได้ และต้องเก็บวิถีชีวิตไว้
ประเทศไทยทางการมีจุดอ่อนมาก ที่นี่เป็นแหล่งการเรียนรู้ที่ realistic มาก ฐานปีระมิดของสังคมไทย คือ ฐานการเรียนรู้ที่เสียเปรียบ
ยุคใหม่ของทุนมนุษย์ เรียกว่า Intangible ต้องค่อยๆปรับทัศนคติให้ดีขึ้น และการใฝ่รู้เป็นสิ่งที่ดีทีสุด ต้องถามตัวเองว่ามีความรู้ที่ใหม่สด และ Relevance หรือไม่ และมีการข้ามศาสตร์หรือยัง