สัมมนาวิชาการเรื่อง “ก้าวผ่านการศึกษาไทยสู่ความเป็นนานาชาติ” (Adapting to International Best Practice) ณ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง

สวัสดีครับชาวblog และลูกศิษย์ทุกท่าน 

วันที 23 พฤศจิกายน 2556 ผมได้รับเกียรติจากคณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง เชิญผมมาเป็นองค์ปาฐกในงานสัมมนาวิชาการเรื่อง “ก้าวผ่านการศึกษาไทยสู่ความเป็นนานาชาติ” (Adapting to International Best Practice) วัตถุประสงค์เพื่อการแลกเปลี่ยนการเรียนรู้ ได้รับความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความจำเป็นในการปรับเปลี่ยนรูปแบบของการจัดกาศึกษาไทยสู่ความเป็นนานาชาติ เพื่อสร้างความตระหนักและการเตรียมพร้อมของผู้บริหาร ครู อาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษาในการพัฒนาตนเอง โดยให้ผมบรรยายในหัวข้อ  “การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ : โอกาสที่เท่าเทียม”  ณ ห้องประชุมคุณหญิงวนิดา ธูปะเตมีย์    คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าคุณทหารลาดกระบัง   

 

จึงขอใช้พื้นที่นี้เป็นการแลกเปลี่ยนความรู้ให้ชาว Blog ทุกท่านครับ

    

 

 

 

[ศ.ดร. จีระ หงส์ลดารมภ์]

การบรรยายพิเศษ หัวข้อ การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ : โอกาสที่เท่าเทียม โดย ศาสตราจารย์ ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์

23 พฤศจิกายน 2556 ณ ห้องประชุมคุณหญิงวนิดา ธูปะเตมีย์ คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าคุณทหารลาดกระบัง

การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ซึ่งเป็นการศึกษานานาชาติและของเราด้วย ซึ่งสำคัญที่สุด เพราะฉะนั้นใครก็ตามที่คาดหวังว่า ผมจะต้องพูดเรื่องการศึกษา ต้องไปอ่านเอง วันนี้เรากำลังจะพูดถึง Education ในทุกส่วน เราจะพูดว่า National Education ที่มันเน่าตอนนี้เราจะทำอย่างไรกับมัน ในความเห็นของผมมันน่าจะเสริมซึ่งกันและกัน ช่องว่างที่หลายคนอยากฟังเรื่องอื่นก็เป็นโอกาสที่ดีในการถามตอบ ผมต้องการฟังคำถาม อยากให้เตรียมไว้ ตอนผมเรียน ผมเกือบตก English 1 เพราะผมขาดการวิเคราะห์ การที่เราจะเก่งการวิเคราะห์ เราจะต้องอ่าน คุย และนำมาเป็นความรู้ของเรา ผมจึงรู้เกี่ยวกับ Learning to Learn ถ้าเราสอนเด็กให้เป็นมนุษย์เงินเดือน ประเทศอาจจะมีปัญหาต่อไปในอนาคต เวลาเราทำงานเราต้องเป็นมนุษย์ที่ดีด้วย คือ ต้องรู้ประชาธิปไตย ต้องรู้ว่าผิดหรือถูก ต้องรู้เรื่องสิ่งแวดล้อม โลกาภิวัฒน์ เท่าที่เราเข้าใจกัน มันเสริมทำให้เราเป็นมนุษย์ครบเครื่อง จะต้องไม่เห็นเงินเป็นใหญ่ สิ่งเหล่านี้ต้องระวัง จุดอ่อนของการศึกษานานาชาติ เราต้องอย่าลืมพื้นฐานของภาษาเรา ไม่ลืมรากเง่าของตนเอง วันนี้ท่านต้องคิดในมุมของการเสมอภาคในการศึกษานานาชาติ แล้วถ้ามันมีประโยชน์เราต้องคิดโปรเจ็คไปเสริมรัฐบาลเพื่อจะ update ศักยภาพทางการศึกษา

• 1.ผมภูมิใจที่เป็นส่วนหนึ่งของการประชุมทางวิชาการในวันนี้ ซึ่งจัดโดยโครงการปริญญาเอก คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม สถาบันเทคโนโลยีฯ ลาดกระบัง และดีใจ ที่ท่านได้หยิบยกเรื่องการศึกษาไทยสู่ความเป็นนานาชาติมาเป็นธีมใหญ่
• 2.ที่ผมคิดว่ายากและท้าทาย ก็เพราะว่าเรื่องการศึกษาในประเทศไทยมีปัญหามากอยู่แล้ว.. วันนี้ถูกจัดอยู่อันดับที่ 8 จาก 10 ประเทศของอาเซียน เมื่อมองไปถึงการศึกษานานาติ.. ยิ่งยากขึ้นยกกำลัง 2 และหากจะมองไปถึงโอกาสของความเท่าเทียมกันเรื่องการศึกษานานาชาติยิ่งมีปัญหายกกำลัง 3 หรือมากกว่านั้น
• 3.แม้ว่าจะยากและท้าทาย.. แต่หน้าที่ของผมในวันนี้ คือ การจุดประกาย สร้างแรงบันดาลใจให้ท่านผู้ฟังได้นำสาระในวันนี้ไปคิดต่อ.. เพราะท่านเป็นตัวละครที่สำคัญ ทั้งนักการศึกษา นักศึกษา พ่อแม่ ผู้ปกครอง หรือคนในประเทศ..จะต้องรวมพลังกันนำข้อคิดเห็นบางอย่างไปสู่การปฏิบัติ หรือมีการวิจัยเพิ่มเติม เพื่อหาทางออกร่วมกัน หน้าที่ผมคือจุดประกาย บางคนเป็นอาจารย์ เป็นนักศึกษาป.เอก ข้อดีของการพูดครั้งนี้คือการจะมาทำให้สิ่งที่เรากำลังจะเห็นและเป็นแนวในการทำวิจัยต่อเนื่อง ซึ่งตอนนี้ไม่ได้เหลื่อมล้ำแค่นานาชาติ แต่เหลื่อมล้ำถึงประเทศด้วย ที่นี่ สพฐ ของประเทศไทยมีปัญหามาก ตอนนี้ในประเทศฟินแลนด์ ได้อันดับ1เพราะการศึกษาของเค้าทัดเทียมกันทุกโรงเรียน ส่วนในประเทศไทยขาดการทัดเทียมกันในเรื่องของการศึกษา ซึ่งจะมาจุดประกายร่วมกัน
• 4.มีนักปราชญ์คนหนึ่งของโลกพูดว่า.. โลกของเราวันนี้เต็มไปด้วย Paradox หน้าที่ของเรา คือ บริหาร Paradox ให้ได้ หัวข้อวันนี้.. ผมได้ย้ำแล้วว่ามี Paradox ซ้อน Paradox คือการศึกษาภายในปัจจุบันขาดคุณภาพ ขาดมาตรฐาน ถูกแรงกดดันจากข้างนอก เช่น อาเซียน ทำให้เราต้องปรับตัวเข้าสู่นานาชาติ ผมเรียกเหตุการณ์วันนี้เหมือนเหตุการณ์ฝรั่งเศส กับอังกฤษที่มาถล่มประเทศไทย ถ้าเรามีอะไรมากดดันเรามาก ๆ ประเทศไทยจะรอดหรือไม่ ดูจากประวัติศาสตร์ของเรา ประเทศลาว พม่า ถูกอังกฤษครอบงำหมดแล้ว ผมคิดว่าการศึกษานานาชาติจะต้องเกิดขึ้นอย่างมีคุณภาพ การศึกษาของไทยในปัจจุบัน ขาดคุณภาพ ขาดมาตรฐาน เพราฉะนั้นผมคิดว่าแรงผลักดันอันนี้น่าจะเป็นประโยชน์ได้มากที่สุด ข้าราชการที่ถูกกดดันมาก ๆ และค้นหาตัวเอง ถามตัวเองว่า เกิดมาเพื่ออะไร เราจะค้นพบว่าศักยภาพของเรายังมีมหาศาล
• 5.พูดถึงเรื่องโอกาสที่ทัดเทียมกัน ผมพยายามคิดว่ามีตัวอย่างอะไรบ้างที่เป็นตัวผลัก หรือ ขับเคลื่อนให้เห็นภาพที่ชัดเจนผมคิดว่า ถ้าจะนึกถึงโครงการระดับโลกที่ทุกคนพูดถึง..แต่บางคนก็ว่าเป็นไปไม่ได้ คือ UN Millennium Goals ซึ่งพยายามให้โอกาสแก่ประเทศและประชาชนในโลกให้มีความเสมอภาคกันทางรายได้ คือ ลดความยากจน (Poverty) ในโลกให้หมดไป แรกๆ เนี่ย คิดว่าเป็นไปไม่ได้เลย ความยากจนภายในประเทศไทยจะต้องลดลง ท่านรู้ไหมครบ แรก ๆ มีคนหัวเราะเยาะ ความทัดเทียมกันดูเหมือนเป็นไปไม่ได้ ในวันนี้เด็กที่ศรีสะเกษ ฯลฯ เค้าไม่สามารถ communication ได้ ปรากฎว่าขณะนี้
• 6.UN Millennium Goals เป็นไปได้ที่ความเสมอภาคกันในระดับโลก การตั้งเป้าหมายที่สูง หรือ Think Big เป็นสิ่งที่สำคัญมากสำหรับการศึกษา ส่วนเราจะไปสำเร็จหรือไม่ UN Millennium Goals ดึงผู้เข้ามาเกี่ยวข้องมากมาย โดยจะผลักดันการศึกษาจะต้องมีเป้าหมายให้มีช่องว่างระหว่างการศึกษาของคนที่ได้เปรียบและเสียเปรียบลดลง ถ้าปัจจุบันยังแตกแยกกัน มันก็กลายเป็นอาหารอันโอชะของการเมือง เพราะฉะนั้นเราน่าจะคิดในสิ่งเหล่านี้ร่วมกัน และล่าสุดบรรดามหาเศรษฐีที่มีเงินมหาศาลอย่าง Bill Gates หรือ Warren Buffet เข้ามามีบทบาทเมื่อหลาย ๆ ฝ่ายร่วมกัน เป้าหมายที่คิดว่าเป็นไปไม่ได้และมีโอกาสมากขึ้น โดย Bill Gates เอาเงินครึ่งหนึ่งของธุรกิจไปลงกับการทำให้ความทัดเทียมมีมากขึ้น ทั้งหมดนี้เป็นสิ่งที่สำคัญ
• 7.เรื่องโอกาสที่เท่าเทียมทางการศึกษานานาชาติ คงจะหมายถึงให้การศึกษานานาชาติกระจายโอกาสไปยังจุดที่เสียเปรียบ และสร้างแรงกระตุ้นให้ผู้เสียเปรียบเหล่านั้น ได้มีโอกาสมากขึ้นกว่าเดิม
• 8.เรื่องนี้ถือว่าเป็นหัวใจสำคัญของการพูดวันนี้ เพราะหากเราสนใจเฉพาะสถาบันการศึกษาที่มีศักยภาพทางการศึกษานานาชาติที่สำเร็จแล้ว ถ้าการศึกษานานาชาติหมายถึงว่าถ้าคนกลุ่มหนึ่งได้ประโยชน์ ก็จะทำให้ทรัพยากรมนุษย์กระจกตัวอยู่ในกลุ่มคนบางกลุ่ม ปัญหาความเหลื่อมล้ำจะสูงขึ้น คนที่ได้ประโยชน์มีน้อย แต่มีคนส่วนใหญ่ที่ไม่ได้ประโยชน์ ผมจึงคิดว่า การพูดในวันนี้คงจะต้องเริ่มต้นในสิ่งที่เป็นไปได้ คือ ใช้แนวคิด 2 R’s ของผม คือ Reality (มองความจริง) กับ Relevance (หาทางออกร่วมกัน) เพื่อกระตุ้นให้มองเรื่องความเสมอภาพและโอกาสในการศึกษานานาชาติมากขึ้น ในวันนี้ก่อนเที่ยงเราต้องหาทางออกร่วมกัน ว่าทำยังไงไม่ให้มันกระจุกอยู่ในบางกลุ่ม ผมแตกต่างจากอาจารย์ในโลกนี้ จะไม่บอกว่าปัญหามันคืออะไร ผมเชื่อว่าจะมีไอเดียใหม่ ๆ เกิดขึ้นในทุก ๆ ระดับ ซึ่งผมจะให้ตัวอย่างที่เกิดขึ้นแล้ว เพราะฉะนั้นความจริงคือการศึกษานานาชาติสำคัญ แต่ถ้ามันกระจุกตัวอูยู่ในบางกลุ่ม ประเทศจะไม่ได้ประโยชน์ เพราะฉะนั้นเราต้องหาทางออกร่วมกัน การศึกษาไม่ได้อยู่ในมือของนักการเมืองอีกต่อไป ตอนนี้การศึกษาอยู่ในมือของพ่อแม่ อยู่ในมือของครู อาจารย์
• 9.ผมคิดว่า น่าจะเริ่มจาก Where are we? ศึกษาอย่างรอบคอบว่า..จุดอ่อนและจุดแข็งของโอกาสที่การศึกษานานาชาติ..ขาดโอกาสที่เท่าเทียมคืออะไร? ศึกษากรณีศึกษาในประเทศ หรือ ต่างประเทศที่การศึกษานานาชาติประสบความสำเร็จในการสร้างโอกาสที่เท่าเทียมกัน ยกตัวอย่างในประเทศ โรงเรียนมัธยมบางแห่งไม่ได้มีชื่อเสียงมากมาย แต่ก็กล้าที่จะจัดการศึกษานานาชาติได้สำเร็จ เช่น โรงเรียนโยธินบูรณะ หรือโรงเรียนมัธยมวัดนายโรง หรือโรงเรียนมัธยมสาธิตในพัทยา ซึ่งดำเนินการภายใต้การดูแลของรัฐบาลท้องถิ่นก็ทำได้ดีอย่างมาก ยกตัวอย่างในประเทศไทย โรงเรียนที่คิดว่าไม่น่าจะประสบความสำเร็จนานาชาติ สวนกุหลาบ เทพศิรินทร์ เราอินเวสสู้โยธินบูรณะไม่ได้ เพราะผู้นำเค้ากล้า ขอยกตัวอย่างอีกตัวอย่างนึงที่เมืองพัทยา ที่โรงเรียนสาธิตพัทยาสามารถพูดภาษาอังกฤษได้ดีมาก ตัวละครที่น่าสนใจที่สุดในอนาคตไม่ใช่รัฐบาลกลาง แต่จะเป็นรัฐบาลท้องถิ่นของแต่ละชุมชน ต่อไปคนเหล่านี้จะเป็นแรงสำคัญในการจัดการการศึกษานานาชาติ ผมทำ เวิร์คช็อปที่พัทยา เด็กมัธยมสามารถพูดอังกฤษได้ เพราะมั่นใจ เมื่อเร็ว ๆ นี้ที่โรงเรียนแห่งนี้ไปจับมือ ม.บูรพา จัดอาเซียนบวก 3 เด็กที่ไปร่วมงานพูดภาษาอังกฤษได้ดี มันไม่ได้อยู่ที่ว่าทำหรือไม่ทำ มันอยู่ที่ผู้นำของแต่ละโรงเรียนว่าจะมองความทัดเทียมกันอย่างไร ไม่ต้องรอให้ใครมาสั่ง สามารถทำได้เอง เราควรจะกระจายการศึกษานานาชาติให้ทั่วถึง การเป็นผู้นำคือกล้าทำในสิ่งที่คิดว่าเป็นไปไมได้
• 10.ในมุมมองของผม.. เรื่องการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ : โอกาสที่เท่าเทียม (ที่มองไปไกลถึงการศึกษานานาชาติที่มีคุณภาพในประเทศไทย) มีตัวละครที่สำคัญ ที่จะต้องมีบทบาท คุณต้องมี networking organization เราต้องไปยืมความสามารถของแต่ละคนมาร่วมมือกัน ซึ่งจะต้องผนึกกำลังกัน อาทิ

10.1 ผู้นำและผู้ที่เกี่ยวข้องในระดับนโยบาย ตั้งแต่ระดับประเทศ องค์กร / โรงเรียน /สถาบันการศึกษาต่าง ๆ / มหาวิทยาลัย ชุมชน และท้องถิ่น

• ต้องมีปรัชญาและความเชื่อเรื่องทุนมนุษย์และให้ความสำคัญกับการพัฒนา
• ต้องมีวิสัยทัศน์ มองกว้างและไกล พัฒนาคุณภาพมากกว่าปริมาณ
• มีความมุ่งมั่นและจริงใจในการแก้ปัญหาและการพัฒนา
• เน้นการพัฒนาคุณภาพมากกว่าปริมาณ
• สร้างเครือข่ายความร่วมมือในทุกระดับ
• นำ IT เข้ามาช่วยพัฒนา
• กำหนดนโยบายที่เป็นการสนับสนุน / ส่งเสริม

จากนี้ไป ไม่ว่าจะเป็นผู้นำทางด้าน สพฐ หรืออื่นๆ อยากให้ติดต่อโรงเรียน โยธินบูรณะ เพื่อพัฒนาทางด้านการศึกษา มหาวิทยาลัยนานาชาติในอนาคต จะให้ก้าวไกลได้นั้น ต้องแก้ไขปัญหาทางด้านการเมือง โดยเฉพาะ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ด้วย

10.2 สถาบันการศึกษาที่มีศักยภาพ มีความพร้อม มีความเข้มแข็ง และประสบความสำเร็จในระดับหนึ่งแล้ว ต้องมีนโยบายในการขยายโอกาสสู่ท้องถิ่น และภูมิภาค โดยเฉพาะในพื้นที่ห่างไกลความเจริญ โดยอาจจะทำเป็นรูปแบบสถาบันพี่ - สถาบันน้อง หรือ โรงเรียนพี่ – โรงเรียนน้อง คือ เป็นพี่เลี้ยง เช่น มหาวิทยาลัยที่ประสบความสำเร็จและทำงานได้ดีในเรื่องการศึกษานานาชาติอย่าง ABAC อาจจะช่วยเป็นพี่เลี้ยงให้กับมหาวิทยาลัยอื่น ๆ ในระดับภูมิภาคซึ่งมีความต้องการพัฒนา โดยเฉพาะกลุ่มของมหาวิทยาลัยราชภัฏต่าง ๆหรือ การให้ทุนการศึกษาแก่ผู้ด้อยโอกาส เป็นต้น ในอนาคตต่อไป ในฐานะคณะศึกษาศาสตร์ เราจะต้องพึ่งคนที่มีศักยภาพมาช่วยการพัฒนาศักยภาพการศึกษา หลังจากวันนี้อ.มาลัยต้องกระจายข้อมูลดี ๆ ให้สื่อมวลชนรับทราบด้วยว่า การพัฒนาการศึกษาที่ทัดเทียมกันจะเป็นประโยชน์อย่างยิ่ง สุดท้ายขอขอบคุณนักศึกษาป.เอกที่ลาดกระบัง ที่ได้จัดการสัมมนาในวันนี้ เป็นสิ่งที่มีประโยชน์ต่อการศึกษามาก

คุณพิชญ์ภูรี : ดร. จีระ ท่านบรรยายในภาพกว้าง สิ่งที่ท่านพูดการกระจายการศึกษาทัดเทียม ใช้ทฤษฎี 2 อาร์ ท่านอ.บอกว่ายากมาก จะต้องบริหาร paradox ให้ดี เช่น ปัจจุบันปัญหาการศึกษาไทยการอ่านออกเขียนได้ มีการดึงตัวเด็กที่อ่อนออกมาแล้วสอนเป็นกลุ่ม ซึ่งที่ท่านอ.บอกว่ายาก ท่านอ.ก็ได้ให้เครื่องมือในการช่วยกระจายการศึกษาทัดเทียมได้ ท่านอ.บอกว่า จะต้องใช้สมอง จิตใจ องค์ความรู้ และต้องลงมือทำ ท่านอ.ให้การแก้ยุทธศาสตร์อย่างตรงประเด็น พยายามแก้ไขทีละขั้น เราสามารถดึงเครือข่ายที่เข้มแข็งได้ ซึ่งตอนนี้นักธุรกิจกำลังทำ CHR ซึ่งเราสามารถขอความร่วมมือในเรื่องการศึกษาได้

[Wasawat Deemarn]

ขอบคุณมากครับอาจารย์ ;)...