เพื่อนๆ คงเคยได้ยินชื่อเรือต่างๆ มาบ้างนะคะ  เช่น  เรือหางยาว   เรือบด เรือสำปั้น เรือมาด หรือเรือกอและ เป็นต้นค่ะ  แล้วมีเพื่อนๆ ท่านไหนเคยได้ยินชื่อ  เรือมะเขือยำ บ้างคะ  วันนี้พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ  ชุมพร  จะเล่าให้เพื่อนๆ ฟังค่ะว่า  เรื่อมะเขือยำ  มีความเป็นมาอย่างไร  และเกี่ยวข้องกับจังหวัดชุมพร  อย่างไร

                                                    

                          

เรือมะเขือยำนี้  มีที่มาน่าสนใจที่เดียวค่ะ  ตามประวัติเล่าว่า  เป็นเรือยาวที่มีอายุกว่าร้อยปี ตัวเรือด้วยไม้ตะเคียน พบลอยน้ำมา  ได้มีผู้พยายามเรือนี้ขึ้นบกเพื่อนำไปถวายหลวงพ่อเพชรและหลวงพ่อจ่าง  วัดดอนชัย  แต่ไม่สามารถนำขึ้นมาได้  จึงมีผู้ทำการเซ่นไหว้ด้วยมะเขือยำ  จึงสามารถนำเรือขึ้นบกได้ เรือนี้จึงได้ชื่อว่า  เรือมะเขือยำ  ตามของที่นำมาเซ่นไหว้ตั้งแต่นั้นมาค่ะ

เรือมะเขือยำ  เป็นเรือยาวที่ใช้สำหรับแข่งขัน  ชนิด  ๒๘  ฝีพาย โดยปรากฏในจดหมายเหตุประพาสต้นสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว  เมื่อ พ.ศ.๒๔๓๒  ระบุถึงเรือมะเขือยำ สังกัดวัดดอนชัย ซึ่งเป็นเรือยาวใช้ในการแข่งขัน  เป็นเรือลำหนึ่งในขบวนเรือรับเสด็จที่ตำบลบางขันเงิน อำเภอหลังสวน เมื่อวันที่  ๙  สิงหาคม    พ.ศ.๒๔๓๒ (ร.ศ.๑๐๘)เรือนี้ได้นำเสด็จเรือกลไฟพระที่นั่งทอนิครอฟต์จากปากอ่าวไทยไปตามลำน้ำหลังสวน และเสด็จประทับพลับพลาตำบลบางขันเงิน 

นอกจากนี้ยังใช้เป็นเรือแข่งขันในงานประเพณีแข่งเรือ  ช่วงหลังเทศกาลออกพรรษา ช่วงแรม ๑  ค่ำ  เดือน ๑๑ อีกด้วย  จึงถือได้ว่า  เรือมะเขือยำ เป็นเรือที่มีความสำคัญต่อประวัติ ศาสตร์เมืองหลังสวนมากที่เดียวค่ะ 

ปัจจุบันเรือมะเขือยำไม่ได้ใช้แข่งขันอีกต่อไปแล้วค่ะ  แต่ยังใช้เป็นเรือเกียรติยศนำหน้าขบวนแห่ในพิธีเปิดการแข่งขันงานประเพณีแข่งเรือขึ้นโขนชิงธงที่อำเภอหลังสวน โดยก่อนถึงกำหนดงานเทศกาลดังกล่าว ทางวัดดอนชัยจะให้ช่างทำการตกแต่งทาสีเรือใหม่เป็นประจำทุกปี  และปัจจุบันเรือมะเขือยำเก็บรักษาอยู่ทึ่วัดดอนชัย  ตำบลพ้อแดง  อำเภอหลังสวน  จังหวัดชุมพร ค่ะ 

เพื่อนๆ ท่านไหนที่มีโอกาสมาเที่ยวในอำเภอหลังสวน  อย่าลืมแวะมาชม เรือมะเขือยำ นะคะ

 

เอกสารอ้างอ้ง

- วิสันธนี  โพธิสุนทร. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ  ชุมพร.  กรุงเทพฯ : บริษัท อมรินทร์พริ้นติ้งแอนพับลิชชิ่ง  จำกัด (มหาชน), ๒๕๔๒.