ความหมายของวรรณกรรมท้องถิ่น
ความหมายของวรรณคดี วรรณกรรมท้องถิ่น
ความหมายของวรรณคดี วรรณคดี
หมายถึง วรรณกรรมหรือหนังสือที่ได้รับการยกย่องว่าแต่งดีมีศิลป์และ
มีคุณค่าทางอารมณ์และความรู้สึกต่อผู้อ่าน สามารถใช้เป็นแบบแผนและอ้างอิงได้ ความหมายของวรรณกรรมไทยท้องถิ่น
วรรณกรรมท้องถิ่น
หมายถึง ข้อมูลทุกอย่างในท้องถิ่นที่แสดงออกด้วยภาษา คำพูดและที่บันทึกไว้เป็นตัวหนังสือ
ซึ่งข้อมูลดังกล่าวมีความเกี่ยวข้องกับวัฒนธรรมและความเป็นอยู่ทุกด้านในท้องถิ่น โดยการบอกเล่า
จดจำ สั่งสอน หรือปฏิบัติตามกันมาเป็นเวลาช้านาน จนรับรู้ได้ภายในท้องถิ่นของตน
ความสำคัญของวรรณคดีวรรณกรรมท้องถิ่น
วรรณกรรมท้องถิ่นมีความสำคัญต่อท้องถิ่นและประเทศชาติ
ดังต่อไปนี้
๑
ทางด้านการใช้ภาษา ผู้เขียนหรือผู้เล่าได้แสดงความสามารถทางด้านการใช้
ภาษาในการถ่ายทอดความไพเราะ ความหมายที่ดี
ความลึกซึ้งและสืบทอดความรู้สึกนึกคิด ให้ผู้อื่นได้รับรู้แนวคิดของตน ซึ่งมีผล ทำให้ผู้อ่านหรือผู้ฟังเกิดปัญญาหาเหตุผลได้
๒ สะท้อนให้เห็นวิถีชีวิตของคน
ผู้อ่านหรือผู้ฟังวรรณคดี วรรณกรรมไทยปัจจุบัน และวรรณกรรมท้องถิ่น
จะได้รับความรู้เกี่ยวกับความคิด ประวัติศาสตร์ ความเป็นมาของ ท้องถิ่น
สังคมและประเทศชาตินั้นๆ และวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของคนและโบราณคดี เช่น วรรณกรรมประเภทนิทาน ตำนาน ประวัติศาสตร์และศิลาจารึก
เป็นต้น
๓ สืบทอดและอนุรักษ์วัฒนธรรม
การสร้างวรรณกรรมวัฒนธรรมหลายประเภท ทำให้การสืบทอดวัฒนธรรมด้านวัตถุต่าง ๆ เช่น
งานช่าง งานฝีมือ การประดิษฐ์อักษร
การมีภาษาเป็นของตนเอง ซึ่งสิ่งดังกล่าวเป็นสิ่งสำคัญที่บอกให้ทราบถึงความเป็นชาติ
เดียวกันเพราะความเป็นชาติจะต้องมีภาษาใช้เป็นภาษาเดียวกันภายในชาติ
๔ เป็นสื่อถ่ายทอดความรู้
กฎ ระเบียบ คำสอน ศีลธรรม โดยใช้วรรณกรรม
ท้องถิ่นให้ผู้รับฟัง ผู้อ่านได้รับรู้และเข้าใจโดยไม่รู้ตัว เช่น
วรรณกรรมศาสนา คำสอน ตำนาน หรือวรรณกรรมเบ็ดเตล็ด เป็นต้น
๕ เป็นเครื่องมือสร้างกำลังใจและสร้างศรัทธา
ทำให้เกิดความเชื่อมั่น มีกำลังใจ
ได้ เช่น วรรณกรรมที่ใช้ประกอบพิธีกรรมต่างๆ เช่น มนต์ คาถา บทสวด
บททำขวัญ เป็นต้น
๖
เป็นเครื่องมือสร้างความสามัคคี วรรณกรรมท้องถิ่นสามารถสร้างความสามัคคี
ของคนในหมู่คณะเดียวกันและประเทศชาติได้ เช่น วรรณกรรมคำสอนต่างๆ ยกตัวอย่าง
คำสอนเกี่ยวกับการเป็นคนมีมนุษยสัมพันธ์ การผูกมิตรของกวีเอกสุนทรภู่ เรื่องนิราศภูเขาทอง
กล่าวไว้ว่า
คุณค่าของวรรณคดีวรรณกรรมท้องถิ่น
คุณค่าของวรรณคดีวรรณกรรมท้องถิ่น
หมายถึง ความดีงาม ของงานพูด งานเขียนของนักพูด นักเขียน
ซึ่งวรรณกรรมท้องถิ่นมีคุณค่าดังนี้
๑ คุณค่าด้านจริยศาสตร์
จริยศาสตร์
ความประพฤติ การครองชีวิตว่าอะไรดี ชั่ว หรืออะไรถูก ผิด วรรณกรรม
ท้องถิ่นจะทำหน้าที่รักษาแบบแผนและความประพฤติ การครองชีวิตของชาวบ้านให้ดำเนิน
ไปอย่างถูกต้องตามข้อตกลง กฎ ระเบียบ ประเพณีอันดีงามของสังคม เช่น ผญา และภาษิต
เป็นต้น
๒ คุณค่าด้านสุนทรียศาสตร์
สุนทรียศาสตร์
หมายถึง การนิยมความงาม ความไพเราะของถ้อยคำ ภาษาที่ใช้ใน วรรณกรรมท้องถิ่น
การใช้คำสัมผัส คล้องจอง ความไพเราะของท่วงทำนอง บทกวี เมื่อฟังหรืออ่าน
แล้วเกิดจินตนาการ ความรู้สึกและอารมณ์ วรรณกรรมท้องถิ่นทุกประเภทจะมีคุณค่าทางด้านนี้
๓ คุณค่าทางด้านศาสนา
วรรณกรรมท้องถิ่นเป็นสื่อถ่ายทอดคำสอนและปรัชญาทางศาสนาเผยแพร่ไปสู่ประชาชน
ทำให้ประชาชนมีหลักยึดเหนี่ยวใจ ได้ข้อคิดและมีแนวทางในการดำรงชีวิต ประพฤติ ปฏิบัติตน
เป็นคนดีของสังคม วรรณกรรมที่ให้คุณค่าทางด้านนี้ เช่น นิทานชาดก มหาชาติชาดก เป็นต้น
๔ คุณค่าด้านการศึกษา
วรรณกรรมท้องถิ่นทุกประเภทเป็นสื่อที่ให้ความรู้
ความเข้าใจในเรื่องต่างๆ อย่างมากมาย นอกเหนือจากการให้ความบันเทิงแล้ว เช่น ความรู้เรื่องประวัติศาสตร์
ศาสนา คำสอน ชีวิตความเป็นอยู่ และขนบธรรมเนียมประเพณีของคนในท้องถิ่น
เป็นต้น
๕ คุณค่าทางด้านภาษา
วรรณกรรมทุกประเภททั้งงานเขียนและการพูด
ต้องใช้ถ้อยคำ ภาษาเป็นสื่อในการ เสนอเรื่อง ดังนั้นจึงมีคุณค่าทางด้านภาษาของคนท้องถิ่นเป็นอย่างมาก
ซึ่งแสดงให้เห็นถึง วัฒนธรรมและวิวัฒนาการด้านภาษาของชาติที่มีภาษาเป็นของตนเอง
มีทั้งในด้านความ สละสลวย สวยงามและความไพเราะ ควรค่าแก่การอนุรักษ์และสืบทอดต่อไป
๖ คุณค่าด้านเศรษฐศาสตร์
วรรณกรรมท้องถิ่นประเภทคำสอน
ภาษิต นิทาน ศาสนา จะให้ความรู้เกี่ยวกับ การเก็บออม
การใช้จ่ายอย่างประหยัดและการหารายได้ เป็นต้น นอกจากนี้วรรณกรรมท้องถิ่น
ประเภทตำรายา ตำราพยากรณ์ ตำราบทสวด ตำราบททำขวัญในพิธีกรรมต่างๆ ยังให้ความรู้
แก่ผู้ที่ศึกษาจริงจัง สามารถนำไปประกอบอาชีพเพื่อหารายได้ได้อีกด้วย
๗ คุณค่าด้านสังคม
วรรณกรรมท้องถิ่นเป็นสื่อที่ปลูกฝังค่านิยมเรื่องความสามัคคี
การดำเนินชีวิตอยู่ในสังคม แบบพึ่งพาอาศัย เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ซึ่งกันและกัน การมีมนุษยสัมพันธ์ต่อกัน
เพื่อความร่มเย็น เป็นสุขของสังคมและท้องถิ่น เช่น วรรณกรรมประเภทคำสอนต่างๆ
๘ คุณค่าด้านประวัติศาสตร์และโบราณคดี
วรรณกรรมท้องถิ่นประเภทตำนาน
หรือนิทานต่างๆ ทำให้ผู้อ่านหรือผู้ฟังได้มีความรู้ เรื่องประวัติศาสตร์ โบราณสถาน
โบราณวัตถุได้เป็นอย่างดี เช่น เรื่องสามมุก ของ จ.ชลบุรี เป็นต้น
๙ คุณค่าด้านจิตใจ
วรรณกรรมทุกประเภทมักนำเสนอเรื่องราวที่ทำให้ผู้อ่านหรือผู้ฟังมีความรู้
ความเพลิดเพลินและความบันเทิง ทำให้เกิดความจรรโลงใจ คลี่คลายความทุกข์ได้
๑๐ คุณค่าด้านประโยชน์ใช้สอย
วรรณกรรมท้องถิ่นนอกจากจะมีประโยชน์ด้านต่าง ๆ ดังที่กล่าวมาแล้ว ยังให้ประโยชน์ ด้านใช้สอยด้วย เช่น ตำรารักษาโรคและตำราพิธีกรรมต่างๆ เป็นต้น
สรุป
การศึกษาความหมาย
ความสำคัญและคุณค่าของวรรณคดี วรรณกรรมไทยปัจจุบัน และวรรณกรรมท้องถิ่น จะเป็นพื้นฐานสำคัญในการเลือกอ่านวรรณกรรมได้อย่างเข้าใจ
ตรงตามจุดประสงค์ของการอ่าน