ต่อจากตอนที่แล้ว

เราหันมามองดูวิชานิติปรัชญากันบ้างว่าคืออะไรกันแน่  นิติปรัชญาหรือปรัชญากฎหมายนี้  เป็นปรัชญาสาขาหนึ่งในปรัชญาประยุกต์ ( Applied  Philosophy ) เป็นการมองในภาพรวมของกฎหมายในทางปรัชญา  น่าจะเป็นเรื่องธรรมชาติของกฎหมาย  ความสัมพันธ์ของกฎหมายกับจริยธรรม  ฯลฯ


  จากนานาทัศนะเกี่ยวกับความหมายของนิติปรัชญา  ตัวอย่างดังนี้


George  Whitecross  Paton  กล่าวทำนองว่า  นิติปรัชญาเป็นการศึกษาถึงแนวคิดทั่วไปเกี่ยวกับตัวกฎหมายไม่เน้นประเทศใด ๆ

R.W.M.  Dias  กล่าวทำนองว่า  ศึกษาโครงสร้าง  การใช้และบทบาทของกฎหมาย  รวมมุมคิดทางกฎหมายด้วย

Julius  Stone  กล่าวทำนองว่า  สื่อถึงเครื่องตรวจสอบ  หลักการ  อุดมคติ  เทคนิคทางกฎหมายของนักกฎหมาย


มุมมองของคณาจารย์ผู้สอนวิชานิติปรัชญา  อยู่มหาวิทยาลัยในประเทศไทยบางส่วนมีดังนี้


ดร.ปรีดี  เกษมทรัพย์  กล่าวทำนองว่า  ศึกษาแต่รากฐาน  แก่นสาร  อุดมคติแท้จริงของกฎหมาย  และสำนักปรัชญาอธิบายว่าทำไมคนจึงยอมรับนับถือกฎหมายตลอดถึงความสัมพันธ์ระหว่างกฎหมายกับความยุติธรรม

ดร. อุกฤษ  มงคลนาวิน  กล่าวทำนองว่า  ศึกษากฎหมายอย่างลึกซึ้งเพื่อแสวงหาอุดมการณ์ขั้นสุดท้าย เช่น  กฎหมายแท้จริงเป็นเช่นใด  เหตุใดจึงมีกฎหมาย  กฎหมายมีประโยชน์อย่างไร  เจตจำนงของกฎหมายมีอยู่อย่างไร  กฎหมายเก่ากับใหม่แตกต่างกันอย่างไร

ดร.รองพล  เจริญพันธ์  กล่าวทำนองว่า  ศึกษาให้เข้าถึงสัจธรรมของกฎหมาย  วิญญาณของกฎหมายหรือคุณค่าของกฎหมายรวมถึงทฤษฎีตัวบทวิธีการของกฎหมายด้วย

ดร. วิษณุ  เครืองาม  กล่าวทำนองว่า  เป็นการศึกษาความหมาย  กำเนิด  ประเภท  เจตนารมณ์  และเรื่องราวต่าง ๆ ที่แทรกอยู่ในทุกระบบของกฎหมายตลอดเวลา  เช่น  ความยุติธรรม  สิทธิ  เสรีภาพ  ความรับผิดโทษ  อำนาจ  หน้าที่  เป็นต้น  นับเป็นการศึกษาด้านนามธรรมทางกฎหมายเพื่อตอบคำถาม  ออกกฎหมาย  ใช้กฎหมาย  ตีความกฎหมายได้อย่างยุติธรรม


สำหรับปัญหานิติปรัชญาอาจมี  3  ประเด็น  คือ

1 . กฎหมายคืออะไร

2 . กฎหมายมีผลบังคับได้อย่างไร

3 . ผู้บัญญัติกฎหมายใช้หลักอะไรมายึดเพื่อเกิดความเป็นธรรม


  สำหรับการค้นคว้าหาคำตอบทางนิติปรัชญา  อาจมี  3  ดังนี้

1 . กฎหมายจริงแท้เป็นเช่นใด

2 . การให้เหตุผลทางกฎหมายเป็นอย่างไร

3 . จะหาคุณค่าทางกฎหมายได้อย่างไรในเรื่องดี  เลว  ยุติธรรม  อยุติธรรม อย่างนี้เป็นต้นนั้นแล.

...................................................................................

บรรณานุกรม

จรัญ  โฆษณานันท์. ( 2547 ).นิติปรัชญา. กรุงเทพ ฯ : มหาวิทยาลัยรามคำแหง.