การพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลบ้านตาก : จากทฤษฎีสู่การปฏิบัติ ( Way to Quality in Bantak Hospital : From Theory to Practice)  

พิเชฐ  บัญญัติ*

สุภาภรณ์  บัญญัติ*    

------------------------------------------------------------------------------------------------------------

บทคัดย่อ

 

                วัตถุประสงค์ :  เพื่อศึกษาแนวทางของการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลบ้านตากที่สามารถผ่านการประเมินรับรองคุณภาพโรงพยาบาล (Hospital Accreditation) ได้พร้อมกับมาตรฐานโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ (Health promoting hospital)   วิธีการและผลลัพธ์ของการพัฒนาโรงพยาบาลบ้านตากด้วยตัวแบบบ้านคุณภาพสร้างสุข เปรียบเทียบก่อนและหลังใช้ตัวแบบและศึกษาปัจจัยแห่งความสำเร็จของการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลบ้านตาก

 

                วิธีการศึกษา : เป็นการวิจัยปฏิบัติการ (Action research) โดยการสังเกต สัมภาษณ์ผู้ปฏิบัติงานร่วมกับการศึกษาจากเอกสารและวิเคราะห์ข้อมูลทุติยภูมิโดยใช้ตัวแบบบ้านคุณภาพสร้างสุข ที่โรงพยาบาลบ้านตากสร้างขึ้นเป็นกรอบในการวิเคราะห์ ในช่วงปี 2540-2547

 

                ผลการศึกษา :   พบว่าโรงพยาบาลบ้านตากมีแนวทางในการพัฒนาคุณภาพและองค์กรเป็นของตนเองโดยตัวแบบดังกล่าวทำให้โรงพยาบาลสามารถพัฒนาคุณภาพได้อย่างดี เห็นได้จากความเปลี่ยนแปลงขององค์กรที่ดีขึ้นเมื่อเทียบก่อนและหลังการใช้ตัวแบบดังกล่าวทั้งต่อองค์การ เช่น ขยายและพัฒนาโรงพยาบาลโดยไม่ใช้เงินงบประมาณด้านอาคารสถานที่ เครื่องมือแพทย์  พัฒนาโรงพยาบาลได้แม้จะมีทรัพยากรจำกัด  ผ่านการประเมินHA/HPH/HWP เป็นที่ศรัทธาของชุมชน ต่อเจ้าหน้าที่ เช่นความเครียดในการทำงานลดลง การกระทบกระทั่งกันระหว่างแผนก/วิชาชีพลดลงบรรยากาศการทำงานดีขึ้น ได้ใช้ศักยภาพที่มีอยู่มากขึ้น คุ้นเคยกันมากขึ้น ต่อประชาชน เช่นสถานะสุขภาพดีขึ้น ความพึงพอใจบริการสูงขึ้น ความเสี่ยงและภาวะแทรกซ้อนลดลงลดลง ต่อผู้บริหาร ทำให้มีเวลาคิดวิเคราะห์งานมากขึ้นเพราะไม่ต้องคอยตามควบคุมผู้ปฏิบัติมากนัก

 

                สรุป :   โรงพยาบาลต่างๆสามารถนำตัวแบบบ้านคุณภาพสร้างสุขไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลได้ แต่ต้องมีความเข้าใจแนวคิดสำคัญของแต่ละขั้นตอนที่ชัดเจนและสามารถเชื่อมโยงเครื่องมือต่างๆได้อย่างดีและควรมีปัจจัยสำคัญที่ช่วยให้เกิดความสำเร็จ 7 ประการคือความมุ่งมั่น ความสามารถ วิสัยทัศน์ร่วม วัฒนธรรมคุณภาพ ความต่อเนื่อง การสื่อสารและการมุ่งเน้นประชาชนและชุมชน

 คำสำคัญ: คุณภาพ, การพัฒนาคุณภาพ, มาตรฐานโรงพยาบาลคุณภาพ, โรงพยาบาลสร้างเสริมสุขภาพ

*โรงพยาบาลบ้านตาก จ.ตาก